Tìm hiểu đạo phật [Lưu Trữ] - Diễn Đàn Việt Nam Thi Hữu

Xem phiên bản đầy đủ : Tìm hiểu đạo phật

buixuanphuong09

13-11-2011, 01:09 PM

"TÌM HIỂU ĐẠO PHẬT"

Thưa các bạn thơ!

Tôi lập Topic này với mục đích được cùng các bạn trao đổi về những triết lý Phật đà ứng dụng vào thực tế cuộc sống đời thường. Tuổi trẻ của tôi ở vào cái thời "phá đình chùa để xây nhà kho, sân phơi", coi việc lễ bái là mê tín dị đoan, tôi rất hay bài bác những chuyện lễ bái kêu cầu. Rồi trưởng thành, lấy vợ, sinh con, cuộc sống mấy chục năm dài cứ triền miên trong nỗi đau bệnh tật, trong cảnh đói nghèo cơ cực, chỉ biết oán trời trách đất, than thân cho số phận hẩm hiu. Hễ tôi bước chân ra khỏi nhà là toàn gặp những chuyện rủi ro, đến nỗi những người thân phải thốt lên: "Tôi đi đến đâu chết trâu đến đấy!" Tháng 7 năm Canh Thìn (2000), nhờ duyên lành tôi đã trở thành Phât tử. Tiếp xúc với kinh sách Phật giáo tôi nhận ra rằng:
Đạo Phật là đạo trí tuệ, giáo lý của đức Phật rất thâm sâu nhưng cũng rất đời thường, là đạo thực hành chứ không phải triết lý suông. Tôi đã nghiền ngẫm vận dụng vào cuộc sống đời thường, đã mang lại cho tôi nhiều lợi ích lớn lao, đã thay đổi cả cuộc đời tôi.Nhân Quả - Nghiệp Báo không phải là triết thuyết riêng của đạo Phật, nó là qui luật của vũ trụ. Mọi con người sinh ra trên thế gian này không ai thoát khỏi sự chi phối của Luật Nhân quả. Trồng lang thì thu củ, gieo thóc thì gặt lúa. Số mệnh do Trời định thì không thể cải được, nhưng Nghiệp do mình tạo ra thì phần nào có thể chuyển được. Ví như một người mang án, nếu chịu khó cải tạo thì sẽ được ân xá, giảm án.
Ở Thi Hữu, tôi rất sung sướng gặp được Như Mai, một người có kiến thức sâu rộng về Phật pháp, đã học ở các trường chuyên được bề trên truyền thụ kiến thức bài bản, Như Mai cũng có những hiểu biết về chuyên ngành Hán-Nôm, đã dịch được thơ Hán cổ, thơ Như Mai mượt mà nhuần nhuyễn, giầu từ ý. Tôi thực sự chỉ là một nông dân mới đọc dăm ba cuốn kinh, tự suy ngẫm một mình không biết có chỗ đúng sai, mười một năm qua tôi hằng khao khát gặp được người đồng cảm. Tôi cũng hiểu rằng: dù Như Mai được học trường lớp bài bản, có kiến thức sâu rộng, nhưng biển Phật pháp vô bờ, không phải điều gì NM cũng giải đáp được, nhưng NM có thể chuyển những điều ấy lên bề trên nhờ giải đáp. Rất mong được NM nhiệt tình cộng tác trong Topic này.
Tôi post lên đây bài thơ tâm sự đầu tiên để các bạn tham khảo.

TỰ LÀM CHỦ CHÍNH MÌNH

Cứ cuốc bộ nhẩn nha mỗi sớm
Là lòng tôi lại thanh thản vui vui
Nhẹ bước chân đi lặng ngắm mây trời
Câu niệm Phật giữ tâm an định.

Giáo lý dẫu cao siêu cứ suy ngẫm nhiều rồi cũng tỉnh
Cố hiểu lấy một điều: "Sắc tức là Không!"
Vũ trụ vô biên, Phật pháp khôn cùng!
Tôi đã THẤY nhưng còn chưa BIẾT!

Nhưng tôi không viển vông với những điều dị biệt
Mà chỉ học những gì cần thiết với đời tư
Hơn bốn mươi năm bệnh tật dày vò
Tôi luôn sống trong khổ đau bất hạnh.

Đuốc tuệ Như Lai đã cho tôi sức mạnh
Mở mắt nhìn và làm chủ lấy đời tôi!
Khi trước khổ đau tôi chỉ biết kêu Trời
Vì đã phó cuộc đời cho thiên mệnh!

Nhưng, Trời chỉ là khoảng không vô tận!
Và ... Đất chỉ là lớp đá vô tri!
Tôi không biết mình mang nặng Nghiệp Tham-Si
Tự chuốc khổ, nào ai bắt khổ?

Pháp Tứ Đế cho tôi thấy rõ
Tham Muốn là gốc của khổ đau
Bỏ lòng tham, rứt mọi ưu sầu.
Thật hạnh phúc khi ta luôn Biết Đủ!

Lòng nhẹ nhõm chẳng còn lo đối phó
Khi thực sự trong ta đã bỏ hết oán thù!
Ta không giận người chả lẽ người cứ mãi giận ta?
Không Tham, Giận thấy lòng luôn vui sướng.

Phật đã dạy: "Con người là tối thượng!
Và là nơi nương tựa của chính mình".
Không có một ÔNG TRỜI quyết định sự tử sinh!
Cuộc đời ta phải CHÍNH TA LÀ CHỦ!
BXP 12.11.2011

Lương Lương Hòa

13-11-2011, 03:49 PM

Bác BXP ơi, cho Hòa hỏi một câu được không.
Người ta khi mất rồi có ăn phần cơm do người sống cúng không vậy ?
Lương Lương Hòa

NhuMai

13-11-2011, 10:49 PM

Chào bác Xuân Phượng và chị Lan, quả thật NM rất kính trọng tinh thần của bác Xuân Phượng đã vì mọi người mà mở topic này, để cho mọi người cùng trao đổi.
Câu hỏi của chị Lan quả thật NM cũng chẳng biết gì nhiều chỉ xin cùng chia xẻ với chị bằng 2 bài viết. Bài thứ nhất NM mượn phong tục dân gian, bài thứ hai xin lấy bài thuyết pháp của Tỳ kheo Minh Hạnh. Chúc chị vui!

1.Thờ cúng vong linh cũng giống như đang sống, cũng là để thoả nguyện tâm linh, "Lấy câu vận mệnh khuây dần nhớ thương".
Phong tục này có căn cứ khoa học: Theo thuyết Thần giao cách cảm, ngoài điện trường vật lý đã được ứng dụng trong thực tiễn, còn có điện trường sinh học. Những cá thể có cùng tần số cảm ứng trong điện trường sinh học, mặc dầu ở cách xa nhau rất xa vẫn nhận được những nguồn thông tin của nhau. Các nhà khoa học đã vận dụng những phát triển đó để giải thích về điềm, về giấc mơ, về những biểu hiện tâm, sinh lý bất thường khi thân nhân (có thể cách nhau rất xa về không gian) có cùng tần số điện trường sinh học có sự biến bất thường. Người ta bảo chết là hết. Nhưng, chết chưa phải là đã hết khi người chết còn tồn tại trong tâm chí người sống. Sau khi chết, tim ngừng đập, máu ngừng chảy, thần kinh cảm giác ngừng hoạt động, vỏ não chưa bị huỷ, xung quanh hiện trường phát từ não vẫn chưa ngừng phát sóng. Lớp đất dày không ngăn được sóng điện vật lý hay sóng điện sinh học. Cá thể sống có tần số điện trường sinh học tương ứng vẫn tiếp nhận được tín hiệu, do đó hiện tượng báo mộng chưa hẳn là vu vơ, không đáng tin. Phải chăng vì lẽ đó mà các cụ cho rằng âm hồn còn phảng phất, chưa siêu thoát.

Gia đình Việt Nam nhà nào cũng vậy, mỗi ngày có hai bữa cơm là giờ phút đầm ấm nhất. Trong nhà có người về muộn, mọi người cũng cố chờ về ăn cơm một lúc cho vui vẻ, đầm ấm. Con cháu cầm bát cơm lên, trước hết mời ông bà, cha mẹ, chờ ông bà, cha mẹ rồi mới bắt đầu mới dám ăn. Có nơi xới bát cơm lần thứ hai còn mời nữa. Nếu có khách, trước khi buông bát đũa đứng dậycòn phải xin phép và mời khách tiếp tục xơi cơm. Cuộc sống gia đình đang vui vẻ, êm đẹp như vậy, vắng mặt trong bữa cơm còn nhắc, huống chi vĩnh viễn đi xa. Do đó, trước bữa ăn người thân dâng lên bàn thờ một bát cơm úp, một vài món ăn bình thường, nhà ăn thứ gì cúng thứ đấy, thường là tinh khiết, không đòi hỏi cầu kỳ, nhà nghèo thì lưng cơm, đĩa muối cũng xong. Thắp hương xong, dựng đôi đũa vào giữa bát cơm, có rượu thì rót chén rượu. Khấn vái xong cũng rót chén nước.
Đây là tinh thần rất đẹp của dân Việt, hơn nữa cũng là cách biểu lộ cảm tình của người còn sống đối với người đã mất. Như những trường hợp gần đây các nhà ngoại cảm cũng chứng minh người chết có sự gắn bó với người sống qua tâm linh. Phong tục cúng cơm cũng đem lại cảm giác ấm cúng cho người còn sống lẫn người đã khuất, người đã mất vẫn có cảm giác ấm lòng khi được thọ hưởng những thức ăn do người sống dâng cúng.

2 Cúng dường người đã khuất

TVĐĐ - 02/17/2011
Theo phong tục tập quán lâu đời, mỗi khi gia đình có người qua đời, những người thân còn lại thường tổ chức tang lễ cúng kiến người quá vãng, sau đó cúng 7 thất, cúng bách nhật, giáp năm, rồi lễ giỗ mỗi năm, hoặc Lễ Vu Lan. Ðối với những gia đình Phật giáo, người Phật tử thường cung thỉnh chư Tăng tụng kinh cầu siêu độ.

Thực ra việc cúng 7 thất chỉ có ở một số quốc gia, như Trung Hoa, Việt Nam, chớ không phải ở toàn thể các nước theo Phật giáo. Tuy nhiên, chúng ta có thể duy trì những cuộc lễ nầy như những cơ hội tốt để người Phật tử làm mười điều tạo phước báu, nhứt là bố thí cúng dường, lợi ích cho mình, cho người hiện tiền và quá vãng.

Thường thì người còn sống tổ chức nấu nướng những món ăn, thức uống thịnh soạn để cúng người quá vãng, họ tin tưởng rằng người quá cố sẽ trở về thọ hưởng những vật thực họ cúng. Việc làm nầy như thế nào đứng trên quan điểm của Phật giáo? Chúng ta nên đọc lại trong kinh tạng, xem Ðức Phật dạy như thế nào. Kinh Tăng Chi Bộ, Chương Mười Pháp, III, 177, Phẩm Jànussoni có ghi lại cuộc đối thoại giữa Ðức Phật với Bà la môn Jànussoni cho biết không phải lúc nào sự cúng dường cũng đến được với người đã khuất.

Một lần nọ, Bà la môn Jànussoni đến bạch hỏi Ðức Thế Tôn. Ðại ý như sau:

- Bạch Tôn giả Gotama, chúng tôi là các Bà la môn chuyên làm các lễ cúng những người chết với mục đích mong rằng sẽ đem lại lợi ích cho người chết. Thưa Tôn giả Gotama, việc chúng tôi cúng người chết như vậy thật sự có lợi ích không ? Những người đã chết rồi có thọ hưởng được của bố thí cúng dường của thân nhân không ?

Ðức Phật trả lời:

- Nầy Bà la môn, nếu việc cúng dường người đã khuất đó có tương xứng xứ thì mới có lợi ích. Ngược lại nếu không có tương xứng xứ thì không có lợi ích cho người chết.

- Thưa Tôn giả Gotama, thế nào là tương xứng xứ? Thế nào là không tương ứng xứ?

- Nầy Bà la môn, ai sống sát sanh, lấy của không cho, tà hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời vô ích, có tham ái, có sân, có tà kiến, sau khi mạng chung sanh vào địa ngục. Tại đây, y được nuôi sống và tồn tại bằng thức ăn của địa ngục. Cúng thức ăn của con người là không tương xứng xứ. Vị nầy không hưởng được lợi ích gì từ thức ăn của người thân thuộc cúng kiến.

Cũng vậy, Ðức Phật giảng giải thêm rằng một người do làm mười điều ác như trên, sau khi thân hoại mạng chung, người nầy sanh vào loài bàng sanh. Tại đây, y được nuôi sống và tồn tại bằng thức ăn của loài bàng sanh. Do đó, không tương xứng, khi thân quyến đem thức ăn của con người để cúng quải, sẽ không được lợi ích gì từ thức ăn của người thân cúng .

Với những người khi sống biết tu tập mười nghiệp lành: từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ sống tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm, không tham ái, không sân hận, có chánh kiến, sau khi chết được tái sanh làm người, hoặc có phước báu hơn thì tái sanh làm chư Thiên, thì tại đấy, tùy theo là con người, hoặc là chư Thiên, họ có thức ăn riêng ở cảnh giới đó để nuôi sống họ. Cả 2 trường hợp nầy đều là không tương ứng xứ. Họ không thọ hưởng sự bố thí, cúng dường của người thân còn hiện tiền.

Kế tiếp Ðức Phật cho biết: đối với người nào từ bỏ sát sanh, từ bỏ trộm cắp, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác, có tham ái, có sân, có tà kiến, sau khi chết tái sanh vào cõi ngạ quỷ. Chỉ riêng một loài ngạ quỷ mới có thể thọ hưởng sự bố thí cúng dường thức ăn uống của bạn bè, bà con. Món ăn nào mà thân quyến hiến cúng cho ngạ quỷ thì họ sẽ hưởng được món đó. Ðây là trường hợp tương xứng duy nhứt.

Sau khi Ðức Phật giải thích như thế, Bà la môn Jànussoni tiếp tục hỏi: nếu bà con huyết thống đã chết ấy không sanh vào loài ngạ quỷ thời ai sẽ hưởng việc bố thí cúng dường đó ?

- Nầy Bà la môn, các bà con huyết thống khác đã chết nay đang ở cảnh giới ấy sẽ thọ hưởng.

Bà la môn Jànussoni lại hỏi tiếp:

- Thưa Tôn giả Gotama, nếu cả dòng họ bà con huyết thống của người cúng, không một ai tái sanh vào ngạ quỷ thời ai sẽ hưởng việc bố thí cúng dường ấy?

Ðức Phật trả lời:

- Không có trường hợp nầy, rằng chỗ ấy có thể trống không trong một thời gian dài mà không có một ai trong huyết thống bị tái sanh vào đó. Nhưng nầy Bà la môn, người bố thí vẫn hưởng quả tốt.

Sau đó, Ðức Phật dạy thêm về phước báu của sự bố thí.

Ngài dạy rằng người nào trong đời sống tuy có sát sanh, lấy của không cho, sống tà hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời phù phiếm, có tham, có sân, có tà kiến, nhưng lại biết bố thí cho Sa môn, cho Bà la môn, các món ăn thức uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc. Người ấy sau khi mạng chung sẽ sanh vào loài voi, nhưng là con voi được ăn uống, chăm sóc và trang phục đầy đủ. Nếu sanh làm ngựa, bò hay các loài gia cầm khác thì vẫn thọ hưởng đầy đủ đồ ăn uống, được chăm sóc và đeo vòng hoa, đầy đủ đồ trang phục, tương xứng với phước duyên bố thí của họ khi còn làm người.

- Ðối với những người đầy đủ mười hạnh lành như từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ sống tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác, từ bỏ lời phù phiếm, từ bỏ tham ái, từ bỏ sân, có chánh kiến, lại còn biết trau dồi hạnh bố thí, cúng dường các Sa môn, Bà la môn các món ăn, thức uống, vải mặc, xe cộ, các vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc. Sau khi thân hoại mạng chung, người nầy sanh làm người, được hưởng năm dục công đức của loài người, hoặc được sanh làm chư Thiên và tại đấy được hưởng năm dục công đức của chư Thiên.

Cuối cùng Ðức Phật xác định người bố thí đương nhiên có kết quả, chứ không phải không có kết quả.

Tóm lại, bài kinh nầy cho chúng ta biết rằng chỉ có chúng sanh ở cõi ngạ quỷ, trong một giới hạn nào đó, mới có thể thọ hưởng những gì người sống bố thí cúng dường.

Trong kinh Singàlovàda Ðức Phật dạy người con phải làm tròn 5 bổn phận. Phụng dưỡng cha mẹ lúc tuổi già, làm công việc thay thế cha mẹ, gìn giữ truyền thống tốt đẹp của gia đình, tỏ ra xứng đáng thọ hưởng di sản của ông cha và điều cuối cùng là đặt bát cúng dường Tam bảo, hồi hướng phước báu đến những thân nhân quá vãng. Không phải chỉ tổ chức cúng dường hồi hướng phước trong tang lễ, mà còn phải tinh tấn tu tập, làm nhiều việc lành trong suốt cuộc sống, và trong những dịp giỗ, hoặc bất cứ khi nào thuận tiện cũng phải tạo cơ hội để làm nhiều phước sự và hồi hướng đến người đã mất.

Trong dân gian, do tập nhiễm những tục lệ lỗi thời lâu đời của Trung Hoa xưa, thay vì làm phước đúng theo pháp để hồi hướng cho người quá cố, người ta phung phí tiền bạc mua các loại vàng mã đốt cúng người chết. Ngày nay với kỹ thuật hiện đại người ta in những đồng dollars Mỹ, rất giống tiền thiệt, để cúng người chết, phải nhìn thật kỹ mới biết đó là tiền giả. Trên thế gian nầy tiền nước nào thì phải do ngân hàng chính phủ nước đó in ấn phát hành. Giấy bạc nào không do ngân hàng của nước đó phát hành thì xem như bất hợp pháp. Việc lưu hành và sử dụng tiền giả là một trọng tội. Giả sử ở cảnh giới mới, người thân của chúng ta sử dụng được tiền của chúng ta đốt cúng đó, thì có phải người thân quá vãng của chúng ta sẽ phạm tội của luật pháp nơi cõi đó hay không. Người ta cũng có thể làm được những nhà cửa, tivi, thẻ tín dụng, telephone, các vật dụng khác .v.v… trông như thật, thậm chí làm những hình người rất đẹp đốt cúng người chết xem như để cưới vợ cho con của mình đã chết. Giả sử người đã khuất sẽ nhận được một tivi, một chiếc xe hơi, telephone, hay các vật dụng khác .v.v…, tất cả đều là cái vỏ không có ruột, không có máy móc bên trong, không có nhiên liệu, không pin, không điện v.v… họ có thể sử dụng được hay không ? Hay là một người vợ bằng giấy, chỉ có da, không có lục phủ ngũ tạng, không có thần kinh, không máu .v.v…thì có lợi ích gì cho người chết hay không ?

Lại nữa thông thường người Việt chúng ta khi nghĩ đến người thân quá vãng, nhứt là lúc họ vừa mới qua đời, chúng ta chỉ nghĩ đến việc cúng dường thức ăn thôi. Làm sao nấu nướng và dọn lên bàn những thức ăn ngon, mâm cao cổ đầy để cúng người quá vãng, mà chúng ta không nghĩ đến phần tinh thần. Chúng sanh vừa cần đến đời sống vật chất mà cũng cần đến đời sống tinh thần. Chúng ta nên phân biệt về sự cúng tế của nhân gian và cách tạo phước để hồi hướng, phù hợp với lời dạy của Ðức Phật. Sự tạo phước của người Phật tử không thuần là lễ nghi. Lễ nghi chỉ làm đẹp, làm trang nghiêm, làm cho tâm chúng ta hoan hỷ thêm, nhưng điều cốt yếu là chúng ta tạo những phước lành. Ðức Phật dạy chúng ta những pháp mà khi thực hành chúng ta tạo ra những phước báu, để rồi chúng ta đem những phước báu đó hồi hướng cho người quá vãng. Ðó là mười phước nghiệp sự, tạo phước báu bằng: bố thí, trì giới, tu thiền, cung kính, phục vụ, thính pháp, thuyết pháp, hồi hướng phước, tùy hỷ phước, cải thiện tri kiến.

Trong việc tạo phước hồi hướng đến người quá vãng, từ ngàn xưa trong truyền thống Phật giáo, chúng ta thường quan trọng trong việc để bát, trai tăng. Chẳng hạn vua Bimbisàra nằm mộng thấy thân nhân bị khổ quả đói lạnh, vua đến bạch hỏi Thế Tôn. Ðức Ðiều Ngự bi mẫn chỉ dạy cách tạo phước hồi hướng các vong linh thoát ly mọi khổ ách, được sanh vào cõi chư Thiên. Hay là chẳng hạn, Tôn giả Sariputta gặp một ngạ quỷ thân mình trần truồng, hình dung xấu xí, gầy guộc và thân thể nổi gân, người yếu ớt, xương sườn lộ rõ, trong kiếp thứ năm về trước đã là mẹ của ngài Sariputta. Chồng của ngạ quỷ nầy trong kiếp đó là đại phú gia thường xuyên bố thí cúng dường thực phẩm, y phục, sàng tọa, nhiều vật dụng đến người nghèo, du sĩ, lữ khách, hành khất và nhất là các Sa môn, Bà la môn. Vị đại phú gia nầy dặn vợ mỗi khi ông vắng nhà, bà nên bố thí, cúng dường rộng rãi như vậy. Mặc dầu bà đã hứa với chồng, bà sẽ giúp đỡ, bố thí rộng rãi như lời ông căn dặn, nhưng khi ông đại phú gia đi vắng thì bà cắt giảm tục lệ cúng dường chư Tăng. Ðối với các khách lỡ đường đến xin tạm trú, bà chỉ cho ở túp lều xiêu vẹo bị bỏ phế sau nhà. Khi đám du sĩ đến xin thực phẩm nước uống và các thức ăn khác, bà thường buông lời nguyền rủa như: hãy ăn phân đi! Hãy uống nước tiểu đi! Hãy uống máu đi! Hãy ăn óc của mẹ ngươi đi! Do ác hạnh nầy, sau khi từ trần bà tái sanh làm nữ ngạ quỷ có thân hình đáng ghê như trên. Nữ ngạ quỷ nầy than với tôn giả Sariputta, do ác nghiệp đã tạo, nữ ngạ quỷ phải ăn hoặc uống những thứ gì từ sự nôn tháo, bọt mồm, nước mũi, nước đờm dãi, chất mỡ rỉ ra từ xác chết bị thiêu, máu sản phụ lâm bồn, máu mủ của các loài thú và máu của người nam người nữ. Ngạ quỷ phải ăn tất cả những gì cấu uế khác trong người nam và người nữ, mặc dầu vậy vẫn đói khát vô cùng. Lại nữa, không nơi cư trú, không nhà cửa, chỗ nằm là chiếc giường đen ở nghĩa địa.

Nữ ngạ quỷ thỉnh cầu tôn giả cúng dường chư Tăng, tạo phước bố thí hồi hướng để từ đó ngạ quỷ giải thoát khỏi cảnh khổ phải ăn uống dơ bẩn, và đày đọa như vậy. Hôm sau, tôn giả Sariputta, cùng với tôn giả Moggallanà (Mục Kiền Liên), Anurudha (A na luật đà), và Kappina (Kiếp tân na) đến gặp vua Bimbisàra (Tần bà sa). Tôn giả Mục Kiền Liên trình bày những việc xảy ra về nữ ngạ quỷ nầy. Nghe xong, sau đó vua cho xây 4 am thất, có đủ bóng mát và nước. Sau khi am thất được hoàn tất, nhà vua đem chúng cùng các vật dụng cần thiết trong cuộc sống cúng dường tôn giả Sàriputta. Tôn giả nhận xong, đem dâng đến tất cả chư Tăng có Ðức Phật làm thượng thủ, và hồi hướng phước đến nữ ngạ quỷ nhờ vậy nữ ngạ quỷ liền tái sanh lên thiên giới thân hình đẹp đẽ, có đầy đủ thức uống, thức ăn, lẫn áo quần. (xem chú giải Ngạ Quỷ Sự, Chương II, chuyện ngạ quỷ Mẹ Xá Lợi Phất)

Một số người chỉ lo tạo chùa to tượng lớn, nhưng lãng quên, hoặc xem nhẹ việc đào tạo tăng tài và làm sao duy trì Tăng đoàn.Vận mạng Phật giáo không nằm ở chùa to, Phật lớn, những cái nầy rất cần nhưng vẫn là việc phụ. Phật Pháp tồn tại và hưng thạnh nằm ở đạo cao đức trọng của tập thể chư Tăng. Tăng tài có thể tạo ra chùa lớn và gìn giữ giáo pháp lâu dài. Chớ chùa lớn không tạo ra chư Tăng. Việc bố thí cúng dường cho tập thể quan trọng hơn cá nhân. Nếu không có sự cúng dường của thiện tín thì chư Tăng Ni phải lo cái ăn mặc …không có thì giờ, không thể an tâm tu tập, học pháp, hành pháp, hoằng pháp. Từ đó không có người gìn giữ giáo pháp và hoằng pháp, Phật Pháp sẽ mai một, suy đồi. Một khi nền tảng đạo đức suy đồi thì người làm ác sẽ gia tăng, xã hội sẽ bất ổn. Lúc đó chúng sanh sẽ sống bất an, đau khổ gia tăng. Do vậy, một chén cơm, một bộ y, một trú xứ thích hợp, một viên thuốc mà người thiện tín cúng dường đến Tăng già có ý nghĩa bảo vệ Phật Pháp, bảo vệ an ninh cho mọi người. Thế thì, việc cúng dường trai tăng quả là có phước báu vô lượng, đem lại an vui cho mình, cho người, cho muôn loài. Việc bố thí cúng dường quan trọng không phải ở số lượng lễ vật nhiều và sang trọng mà cốt yếu ở tấm lòng. Tấm lòng vì mình, vì người, vì an vui của muôn loài. Vật thí phải hợp đạo tức là không do sự trộm cắp, không do tà mạng. Một vật thí hợp đạo đó nếu được xuất ra với tấm lòng, đó là một hành động sống vị tha.

Sống vị tha là sự vĩ đại. Một người biết mở lòng mình ra bao trùm đến tha nhân thì tâm của họ không chật hẹp, tù túng. Một đại nhân là người sống bằng cái tâm bao trùm đại thể, sống biết mình mà cũng biết người. Người như vậy thì tâm của họ rất nhẹ nhàng, rất an vui, đây là nguồn phước báu vô vàn. Trái lại, một người sống chỉ biết mình thôi thì có thể còn tệ hơn loài bàng sanh. Một người sống bằng tâm trạng ích kỷ hẹp hòi, không biết tùy hỷ với việc tốt của người thì khi chết rất khó nhận được phước báu của người khác hồi hướng cho mình. Bởi vậy biết bố thí, cúng dường, san sẻ cho kẻ khác là phước báu lớn lao. Chúng ta tổ chức một buổi lễ trai tăng trang nghiêm đó là lễ cúng dường rất tốt. Những khi khác không có chư Tăng, chúng ta nên san sẻ những gì chúng ta có cho một người nghèo đói đang thực sự cần những thứ đó, đấy là việc làm đặc biệt quý báu. Thậm chí thực phẩm mình cho chim hay những con vật khác ăn cũng là một điều chúng ta nên làm và làm thường xuyên để hồi hướng cho người đã khuất.

Một nếp sống đạo đức, có giới hạnh là một hạnh phúc cho chính mình mà cũng là một niềm an lành cho xã hội, cho chúng sanh, một phước báu lớn, nếu được hồi hướng là điều vô cùng thanh cao và lợi ích. Hành thiền, giữ chánh niệm tỉnh giác là phước báu cũng rất lớn. Trong đời sống, biết cung kính quý trọng, biết phục vụ tha nhân là phước báu quan trọng có thể hồi hướng được. Thấy người khác được hoan hỷ, chúng ta tùy hỷ với họ cũng là một phước báu vô lượng. Người mà biết tùy hỷ với người khác thì sau nầy người khác hồi hướng cho mình, mình mới có khả năng nhận được phước hồi hướng. Bây giờ nếu mình không tùy hỷ với người khác, sau nầy khi có ai hồi hướng cho mình, mình không khả năng nhận được, vì mình đã không biết tùy hỷ. Nghe Pháp, nói Pháp, giúp người khác những ý kiến đem lại hạnh phúc chân thật và lâu dài, hoặc giả một khóa lễ tụng kinh cho mình và người khác nghe và cho phi nhân nghe để sống hợp với Pháp và cải thiện tri kiến là những phước báu khác cũng vô cùng cần thiết để hồi hướng cho người quá vãng. Chúng ta có thể làm, làm hoài vì lợi ích cho chính mình và cho người hiện tiền lẫn người quá vãng. Làm phước hoài mà không bao giờ thấy đủ và khi làm xong chúng ta hồi hướng đến tất cả. Một ngọn nến nếu được mồi cho ngọn nến khác, ngọn lửa nơi ngọn nến ban đầu vẫn còn sáng, nhưng thêm ngọn lửa nơi ngọn nến thứ hai sẽ làm ánh sáng trong phòng tăng thêm. Nếu mồi cho nhiều ngọn nến nữa thì không những ngọn lửa ban đầu vẫn còn, mà bây giờ càng có thêm nhiều ngọn nến cháy thì ánh sáng nơi đó sẽ càng tăng thêm nữa. Việc hồi hướng cũng như việc mồi lửa cho nhiều ngọn nến khác, nó giúp cho thiện tâm được phát triển, phước báu được tăng trưởng nơi người. Ðó là những việc làm hợp với Pháp, hợp lẽ đạo.

Một người muốn trị lành bệnh cho người khác, trước hết phải học về y khoa để có khả năng trị bệnh. Một người muốn cứu kẻ khác sắp chết đuối, người ấy phải biết bơi, hoặc phải có các phương tiện thích nghi chẳng hạn ghe thuyền, phao …Muốn cúng dường người đã khuất và muốn sự cúng dường đó có thể đến được với người đã khuất thì tối thiểu phải có những phẩm vật tương xứng. Phẩm vật đó nên là những phước báu do sự huân tu, làm các thiện sự, nhứt là việc làm phước đến tăng già. Bởi vì chư Tăng “là phước điền vô thượng trong đời”, nếu gieo giống vào “ruộng phước” phì nhiêu đó đương nhiên sẽ có lợi ích lớn, quả lớn.

Sau khi chúng ta làm được những điều phước, chúng ta nên đem hồi hướng cho những người thân trong kiếp nầy, mà hơn thế nữa cũng hồi hướng đến tất cả thân bằng quyến thuộc từ nhiều đời nhiều kiếp đến kiếp hiện tại nầy. Ðó là những lễ vật cúng dường có lợi ích, hợp đạo, sẽ thành tựu đến người quá vãng.

Tỳ kheo Minh Hạnh

buixuanphuong09

14-11-2011, 02:35 PM

Như Mai và Lương Lương Hoà thân mến!

Cảm ơn Như Mai! Như Mai quả là viên ngọc quí của TH chúng ta. Viên ngọc quí NM không chỉ quí ở kiến thức sâu rộng mà cái đáng quí hơn là nhiệt tình tâm huyêt với TH, vì Đạo, vì đời, đã mang ánh sáng Phật pháp vào đời. Những điều Như Mai viết tôi cũng đã được đọc ở đâu đó từ vài năm trước, còn nhớ câu được câu chăng, ứng dụng cho bản thân tôi thì được nhưng giải thích cho người khác thì không đủ khả năng.
Cảm ơn Hoà đã tin tưởng nêu lên những trăn trở của mình. Tôi rất thông cảm với nỗi lòng của Hoà, giống như tôi 15 năm trước. Vấn đề này NM đã giải thích đầy đủ có bài bản, tôi chỉ xin góp một tí chút theo ý hiểu của tôi qua kinh sách đã đọc: người chết trong vòng 49 ngày, chưa đi đầu thai thì vẫn phải nương tựa vào sự cúng dường của người thân. Theo đạo Phật, Thần thức (thế gian gọi là linh hồn) sau khi rời khỏi thể xác, chưa nhập thai thì ở trong trạng thái gọi là Thân Trung ấm. Thân Trung ấm ở thể vô săc nên mắt thường không thấy được nhưng vẫn có nhu cầu ăn uống như người sống, chỉ khác là không hưởng được vật chất như chúng ta mà chỉ hưởng được hương thơm thôi. Đặc biệt, TTÂ có phép thần thông, dù cách xa vạn dặm cứ nghĩ đến là có mặt ngay và có khả năng hiểu thấu ý nghĩ của người sống.
Nhân đây tôi xin kể một câu chuyện của bản thân 15 năm trước:
Sau khi mẹ tôi qua đời được 35 ngày tôi nhờ một cô đồng làm lễ đưa lên chùa, lúc đó tôi không tin có thần thánh ma quỉ, tôi tự nhận ngồi đồng với ý thức chống đối. Trước khi ngồi đồng cô đồng có nói nếu mẹ tôi về nhập vào tôi thì tôi sẽ thấy hai mi mắt nặng, hai vai nặng trĩu...Bà Dì tôi ngồi bên cạnh cứ tỉ tê ...., tôi rất tỉnh táo, thầm nhủ: "chuyến này bà sẽ biết con đấy!" Đột nhiên hai mắt tôi díp lại, hai vai tôi nặng trĩu như có người đứng lên, cành phan trong tay tôi như có người khoẻ kéo vít xuống, tôi cố cưỡng lại mà không được...Sau khi tỉnh dậy tôi bàng hoàng, người đẫm mồ hôi, không sao lý giải được hiện tượng mà tôi đã trải qua. Rồi tôi được đọc bài báo như bài thứ nhất của NM, tôi vận dụng lý giải hiện tượng đó theo khoa học. Từ năm 2000, được tiếp xúc với kinh sách của đạo Phật, được đọc những bài giảng của các vị Tăng Ni, tôi lại lý giải hiện tượng đó theo tâm linh. Cả hai mặt khoa học và tâm linh hội tụ lý giải cho hiện tượng mà thực tế tôi đã trải qua và thừa nhận một sự thật: có Thần, Thánh, Ma, Quỉ...Tất cả gói gọn trong một câu: "Tam giới duy tâm, vạn pháp duy thức" - ba cõi cũng ở cái Tâm mình mà ra, vạn pháp cũng ở cái Thức mình mà ra. Từ đó dần dần tôi rút ra bài học: cái gì tôi biết thì đó là đã biết, cái gì tôi không biết thì đó là tôi chưa biết, chưa biết chứ không phải không có, nghĩa là tôi không phủ nhận một cái gì. Bởi vì vũ trụ bao la vô cùng vô tận mà hiểu biết của con người thì có hạn, không thể mang cái hữu hạn phủ nhận cái vô tận vô biên.
BXP

buixuanphuong09

16-11-2011, 04:30 PM

CÂU HỎI LỚN

Ta từ đâu sinh ra?
Chết rồi sẽ lại về đâu?
Có còn gì không?
Hay là mất cả?
Tại sao có sự xấu, tốt,
khôn, dại, khổ, vui,
không ai giống ai?
Những cảnh trái ngược trên đời...
ai cũng muốn có lời giải đáp.
Nhưng mà bế tắc!
Đọc trong sách
Nghe ngoài đời
Cổ kim có biết bao người
Giải thích!
Nhưng mỗi người mỗi khác.
Nào Thần học, Triết học
Nào Tôn giáo, khoa học
Bao bậc dày công
nghiên cứu, sưu tầm
tìm lời giải đáp.
vẫn bế tắc!
rối rắm...mông lung!
Bạn có thắc mắc không?
Hãy cùng nhau trao đổi.
Như Mai có hiểu biết thâm sâu
trong Giáo lý Phật Đà
sẽ giải thích cho ta
những điều chưa biết.
BXP 16,11.2011

Phong Trần

16-11-2011, 06:15 PM

NhuMai

16-11-2011, 07:54 PM

Chào bạn Phong Trần những câu hỏi của bạn thật là đặc biệt, nếu nói để tranh luận thì NM ko dám trả lời, chỉ dám cùng trao đổi.
Khi người chết rồi thức ăn của họ chỉ là “hương” mà thôi, chớ không phải là ăn được như chúng ta, nhưng "hương" của những thức ăn đó vẫn làm người đã mất vẫn có cảm giác ấm lòng đây cũng là sự tin tưởng của những người sống, khi muốn tưởng nhớ đến người chết. Còn vấn đề người chết vẫn hưởng được "hương" của thức ăn thì NM có chứng kiến một lần. Đó là một vụ đi tìm mộ liệt sĩ đã đến tận nơi NM ở, những người này ở tận ngoài Bắc vào một đoạn đường rất xa vậy mà họ lại có bản đồ vẻ từ gốc cây mảnh đất của nơi mộ người chết đã hơn 40 năm, khi đào lên quả thật có hài cốt của người chết mặc dầu đã bị rã ra, và hồn của bác ấy cho biết là hàng ngày vẫn đến đứng trước 1 cái quán để hưởng cái "hương" của trà và cà phê của người ta. Như vậy ta có thể chứng minh rằng: Người chết vẫn có thể hưởng được “hương” của thức ăn. Có những chuyện trong vũ trụ mà người ta không thể nào lý giải được, nhưng chuyện trên đây là NM tự mắt thấy tai nghe.

Về chuyện não có sóng điện trường đến mấy chục năm thì ko thể xác định chuyện này phải nhờ vào các nhà khoa học, thần học, hay đợi hết đến khi chúng ta ở trong trường hợp đó mới lý giải được thôi. Phải không bạn? :(

Những bài trên NM đã nói là lấy từ các trang web khác, cho mọi người cùng tham khảo mà thôi. Về kiến thức thâm sâu như bác Xuân Phượng nói thì NM ko dám nhận, vì kiến thức thì mênh mông sự hiểu biết của con người thì cạn hẹp, ko thể nói bất cứ chuyện gì cũng biết. NM đang bận học bài vở nhiều đến “đuối” luôn, nếu muốn trả lời một vấn đề gì đó thì phải lấy mất của NM nhiều thời gian. Như vậy thì NM thi rớt mất, hơn nữa sự hiểu biết của NM ko được như bác Xuân Phượng đã khen, theo NM nhận xét thì chính bác Xuân Phượng mới là người có hiểu biết sâu rộng đó. Bạn ưa thích thần học như vậy thì vào đường link này tham khảo nha!

http://thegioivohinh.com/diendan/showthread.php?t=33633

Chúc bạn vui!

@ Chị Nga 2 đường link của chị cho NM ko đọc được gì cả.

nga

16-11-2011, 10:44 PM

http://phatgiaodaichung.com/Mucluc/Amnhacphatgiao.htm
Mình đã xóa cái kia rồi NM xem thử cái này đi nhé
Nga

Phong Trần

17-11-2011, 06:07 AM

hi! pt chính là chỉ quan tâm đến thần học và đạo. Còn phía tôn giáo thì pt ít quan tâm lắm. pt cũng có quan niệm, triết lý, cảm nhận riêng của mình theo mỗi vấn đề nhưng vì Như Mai đã học qua trường lớp phật giáo nên pt hỏi thêm thôi. Chứ nếu pt mà giải thích thì... chắc không ai đọc
Hi! Ngày mới vui vẻ nhé!

NhuMai

17-11-2011, 07:44 AM

Cám ơn chị Nga bài rất hay chị ạ! Rất bổ ích cho mọi người cùng tham khảo. Cám ơn bạn Phong Trần. Chúc mọi người một ngày vui!

Như Mai

nga

18-11-2011, 12:30 AM

KÍNH GỞI ANH PHƯƠNG!
NM nói đúng như chúng em còn nhỏ thì lớp học hành ,lớp có gia đình,nhưng NM à anh P muốn quá,thì khi nào rỗi em giải đáp dùm,không có cái quý nào bằng thí pháp

Anh P à ,em nghĩ việc tu còn năm bảy đường(như anh sửa bài cho em đó cũng là tu vậy),nếu NM bận chưa trả lòi kịp thì anh cũng đừng buồn anh nhé

www.chuahoakhanh.com

www.kientanh.com

Nga 17 /11/2011

NhuMai

18-11-2011, 02:58 PM

http://tvdaidang.org/img2010/ynghiaducphat.JPG

Phật Sử Thơ

(Như Mai phổ thơ)

Ngàn xưa sự tích lưu truyền
Gương Lành tỏa sáng thiêng liêng diệu kỳ
Con Người Đức Hạnh Trí Bi
Tâm Lành Đại Lực ra đi cứu đời.

Lòng thương sanh chúng rộng khơi
Đại dương bát ngát núi trời ngút cao
Đại Bi hạnh nguyện thâm sâu
Ngai vàng, điện ngọc hàng rào lợi danh.

Vợ yêu, Cha kính, con xinh
Vui lòng dứt để độ sinh trọn nguyền
Con đường học đạo chuân truyên
Gian lao khốn khó cũng nguyền vượt qua.

Quyết tu vượt khỏi ái hà
Cứu mình độ chúng thoát ra biển đời
Bước đầu tu học khắp nơi
Tìm Thầy tài giỏi theo người học tu.

Nhưng không thành đạt đạo mầu
Con đường thoát khổ tìm đâu ra nguồn?
Học theo khổ hạnh pháp môn
Bắt đầu một cuộc sinh tồn đấu tranh!
Tháng năm khổ xác hành thân
Xác thân kiệt quệ thân tàn mòn hơi.

Ma Vương khi ấy đến nơi
Hết lời khuyên dụ bỏ lơi tu hành:
“Vinh hoa đế nghiệp ngai vàng
Con xinh vợ đẹp vinh quang ngất trời.

Trở về hưởng thụ đi thôi
Sống đời hạnh phúc của người trần gian
Còn không chỉ uổng tấm thân
Để đời chỉ đám xương tàn mà thôi”.

An nhiên Ngài đáp trả lời:
“Ma Vương quỉ quyệt biếng lười xấu xa
Tâm ta dõng mãnh an hòa
Xác thân kiệt quệ tâm đà không nao.

Tuy đau tâm chẳng động xao
Xác thân đau đớn thân nào chuyển lay
Đội quân tàn bạo của ngươi
Khó lòng thắng được tâm người như ta.

Đi đi cái hạng xấu xa
Binh ngươi nay đã thành ra binh tàn
Chiến trường ta chết danh vang
Còn hơn sống nhục chỉ càng nhơ danh”.

Ma Vương hổ thẹn lui nhanh
Tâm Ngài dõng mãnh tinh thần tiến tu
Sáu năm tập hạnh khổ tu
Xác thân Ngài tựa đèn lu sắp tàn.

Hôm kia trong lúc thiền hành
Bên tai bỗng vẳng âm thanh giọng đờn
So dây căng quá đứt luôn
Dây dùn không tiếng giọng đờn không thanh.

Dây vừa âm điệu vang ngân
Thanh tao êm ái âm thanh ngọt ngào
Tỉnh bừng như thoát chiêm bao
Thấy ra đường lối bước vào cảnh chơn.

Trong tâm vạch sẳn con đường
Pháp Môn Trung Đạo làm phương tu hành
Thân tâm khỏe trí tinh anh
Tam thường bất túc tinh cần hạnh tu.

Năm anh em Kiều Trần Như
Cho rằng Ngài đã tâm tu chuyển dời
Các ông bàn nhau bỏ đi
Tìm đến Lộc Uyển Vườn Nai tu hành.

Mình Ngài giải quyết khó khăn
Quyết lòng đoạt quả Vô Sanh vẹn nguyền
Hôm kia đang lúc hành thiền
Có hai cô bé phúc duyên tràn đầy.

Thấy Ngài lòng kính trọng ngay
Tâm thành dùng bát sửa đầy dâng lên
Vui lòng nhận sửa chú nguyền:
“Nguyện mong độ chúng hữu duyên khắp cùng”.

Lòng Từ Bi rộng mênh mông
Nguyện lành cao cả trùng trùng đại dương
Độ xong thân thể an khương
Tâm tu phấn phát trí nương Pháp lành.

Canh ba cho đến canh năm
Tâm an Huệ, Định, Trí thần phát sanh
Vào ngày bốn chín thiền hành
Có hai cô gái trưởng làng đem dâng.

Cháo bằng sửa, bát bằng vàng
Với lòng ngưỡng mộ kính thành thần tiên.
Độ xong thả bát ước nguyền:
“Hôm nay đắc đạo bát liền ngược trôi”.

Quả nhiên nguyện đúng như lời
Bát vàng rẽ nước mà trôi ngược dòng
Nguyện rằng: “ Tu quyết thành công
Dù cho bỏ xác cũng không nao lòng”.

Đất trời rung chuyển sáu lần
Hào quang tỏ rạng sáng bừng không trung
Chim trời vang tiếng ca mừng
Líu lo thánh thót tưng bừng không gian.

Các thiên nhân, trời, rồng, thần
Tung hoa hát nhạc múa dâng cúng dường
Lực hùng như thể Sư Vương
Trí minh sáng suốt bắt nguồn Pháp tu.

Như Lai Thiền Pháp bắt đầu
Quán xem hơi thở đoạn trừ lọc thanh
Năm triền cái đoạn trừ nhanh
Vọng tâm nguồn khổ tử sanh chẳng còn.

Tâm như nhật nguyệt vuông tròn
Sáng bừng chân lý vẹt màn vô minh
Chứng xong các Thánh quả Thiền
Hào quang tỏa sáng các miền gần xa.

Thần thông uy đức sáng lòa
Trời, người hoan hỉ ác ma kinh hồn
Ma Vương lo lắng bất an
Lo tìm phương để cứu an tình hình.

Vạn ngàn trâu hổ tinh binh
Hình thù kì dị âm thanh vang trời
Mưa giông đá nổi khắp nơi
Sét giăng tên lửa quanh người như ong.

An nhiên Ngài chẳng động lòng
Không gì chạm được chân lông của Ngài
Sét giăng bỗng hóa Liên Đài
Lửa tên bỗng hóa hoa tươi dịu dàng.

Ma Vương dùng kế mỹ nhân
Ba cô Tiên nữ dung nhan tuyệt vời
Tỏ tình cợt ghẹo trêu ngươi
Tâm Ngài bất động sáng ngời từ bi.

Ba cô hổ thẹn rút lui
Hóa thành xấu xí ra người lão nhân
Bây giờ Thích Đế Hoàn Nhân
Đại Phạm, Đạo Lợi khắp cùng hư không.

Tung hoa tấu nhạc tưng bừng
Tán dương ca ngợi vang lừng bốn phương
Ngài càng lại gắng công thiền
Tam Minh chứng đắc chứng liền Lý Chân.

Đắc thành Toàn Giác Toàn Năng
Cao ngôi Chánh Giác Phật danh rạng ngời
Kệ ngôn: “ Bao kiếp luân hồi
Tìm hoài chẳng thấy kẻ xây cất nhà.

Kiếp tử sanh chán thật mà
Nay ta đã thấy móng nhà ngươi xây
Sườn nhà sụp, đòn dông bay
Mạn, Nghi -Tà Kiến từ nay chẳng còn.

Như Lai đạo quả đã tròn
Chẳng còn ái dục, chẳng còn ngã nhơn”.
Trong vòng tất cả bảy tuần
Chuyên tâm suy nghiệm nguyên nhân Pháp mầu.

Đại Thừa kể lại như sau:
“ Ba tuần Phật hiện Tỳ Lô trong Thiền
Thuyết trình Diệu Pháp Hoa Nghiêm
Tinh hoa thiền định trong Thiền định sâu”.

Bảy tuần lần lượt qua mau
Thế Tôn suy nghiệm đạo mầu cao thâm
Sợ e sanh chúng trong trần
Khó bề lãnh hội Pháp lành cao siêu.

Phạm Thiên đang ở cung trời
Vội vàng bay xuống hết lời cầu xin:
“Kính xin mở cửa Vô Sinh
Cứu cho nhân loại thoát phiền trầm luân.

Hoa sen tuy ở trong bùn
Cây cao, cây thấp thảy cùng vươn lên
Xin Ngài rọi Trí Huệ đèn
Ban phần ánh sáng khắp miền thế gian”.

Phạm Thiên thỉnh nguyện ba lần
Thế Tôn chấp nhận ban hành Pháp môn:
“ Từ nay Chánh Pháp soi đường
Cửa Vô Sanh đã mở luôn cổng vào”.

Độ người không nệ gian lao
Bốn lăm năm chẳn Pháp mầu truyền ban
Ưu Đàm bát ngát hương dâng
Quyện hòa vào khắp không gian ngạt ngào.

Công cao tài đức tuyệt cao
Từ Bi Bác Ái dâng trào biển khơi
Đại Hùng, Đại Lực, Đại Bi
Đại Tâm dõng mãnh không gì sánh đương.

Rộng sâu hơn biển đại dương
Cao hơn núi Thái sánh dường trời cao
Nói sao cho hết công lao
Bậc Thầy công đức lời nào tỏ phân.

Mười Danh tỏa sáng tinh thần
Hoằng khai Chánh Pháp khắp trần tạo duyên
Công Người vô lượng vô biên
Đưa người thoát khỏi não phiền tử sanh.

Cha Lành muôn loại chúng sanh
Phụ Từ của khắp chư thần trời cao
Lòng Bi bác ái dạt dào
Lòng Từ cao quí lời nào bày phân.

Người Thầy Toàn Giác, Toàn Năng,
Yêu thương nhơn loại hơn thân của mình.
Cây xinh hoa trái cũng xinh
Bồ Đề giống quí khoe mình đua tươi.

Pháp lành lưu lại truyền đời,
Đạo vàng thắm mãi lòng người không phai.
Lòng thành đệ tử hôm nay
Nhớ hoài công đức Phật Ngài muôn năm.

Kính thành tỏ dạ tri ân
Nguyện theo gương sáng Cha Lành lo tu
Hoằng khai Chánh Pháp cao sâu
Lưu truyền muôn vạn năm sau rạng ngời!

Như Mai

Chào bác Xuân Phượng đây là một bài thơ tóm tắt lịch sử Đức Phật Thích Ca, NM xin gởi vào đây cho mọi người cùng xem nha!

nga

18-11-2011, 08:07 PM

NMlafm thơ hay ghê ,mình không giỏi như NM ,nhưng cho mình đóng góp tí nhé,mong bạn không phiền
http://phatgiaodaichung.com/Bai2010/005luocsuducphat_truyentranh.htm
Tập truyện này từng một thời lưu hành rộng rãi tại các Chùa ở Việt Nam. Có ảnh hưởng rất lớn đối với những thiếu niên Phật tử. Hình ảnh dễ xem và dễ nhớ. Trong tương lai Phật giáo Việt Nam cần phát hành những bộ truyện tranh Phật giáo dành cho lứa tuổi thiếu niên – Vấn đề này là một sự thiếu sót, lãng quên của những người làm Văn Hoá Phật Giáo.

Những sáng tác văn nghệ Phật giáo như thế này cũng nên phát huy, phổ biến rộng rãi trong giới công chúng bình dân. Cải lương “Cuộc đời Đức Phật”
http://www.phatgiaodaichung.com/Bai2010/005CL_sutichphathichca.htm
Thân mến
Nga

nga

18-11-2011, 08:48 PM

Mẹ và tôi
Diệu Nga
Mẹ tôi không muốn di cư sang Mỹ
ở tuổi sáu mươi.
“Già rồi, sang bên ấy chỉ ăn bám vợ chồng chúng mày!”
. Bà nói khăng khăng như thế
nhưng con gái xuống nước năn nỉ ỉ ôi, bà lại xiêu lòng.
Ờ, nó nói cũng phải, mình qua bên ấy giữ cháu ngoại cũng vui,
lại đỡ nhớ, khỏi phải chờ mong.
Mình ở đây nó phải gửi tiền về cấp dưỡng,
tốn kém lắm chớ chẳng không!”
Dì tôi cười, nói như lẩy:
“Nợ đòi rồi đấy, cứ sang mà trả cho xong!”
Nghe mẹ kể lại lời dì, tôi cảm thấy hơi áy náy.
Quả thật tôi cần mẹ không chỉ thuần túy vì tình cảm.
Tôi cầu cứu bà sang để chăn bầy cháu bốn đứa.
Dạo này buôn bán ế ẩm, tôi không kham nỗi tiền giữ trẻ,
cũng không thể tiếp tế đều đặn cho mẹ
nên rước bà qua là nhứt cử lưỡng tiện…

Căn nhà ba phòng của vợ chồng tôi,
bề ngoài trông cũng khang trang
với cây cảnh chung quanh và cửa garage tự động
nhưng thật ra chỉ rộng 1100 sf.
Trừ phòng ngủ chánh tương đối rộng rãi,
hai phòng còn lại vuông vức, nhỏ xíu xiu.
Đất ở San Francisco là đất vàng.
Căn nhà cũ kỷ năm mươi tuổi này trị giá
chừng sáu chục ngàn nhưng lô đất
4000 sf của nó giá hơn bốn trăm,
dù là nằm ở vùng ngoại ô xa tít.
Thành ra cứ rán giữ, rán nắm dù mệt muốn hụt hơi.
Cửa tiệm fast food bán cho nhân viên các hãng xưởng
gần đây cũng theo đà lay-off mà đi xuống.
Đến đầu tháng là chúng tôi điên đầu
với đủ thứ tiền phải thanh toán.
Tư trang sắm từ những năm phồn thịnh
buôn may bán đắt lặng lẽ nuối đuôi nhau đi hết,
vào nằm im nơi các tiệm cầm đồ.

Chúng tôi không hề nghĩ đến giải pháp bán nhà
vì đó là gia tài duy nhất,
cũng là mối kinh doanh không sợ lỗ vốn;
vả lại bây giờ đi mướn một apartment tồi tàn
đủ chỗ chứa sáu người,
giá thuê hàng tháng còn mắc hơn số tiền trả góp nhà.
Trong tình thế kiệt quệ này,
nếu có mẹ tôi lo cho tụi nhỏ,
đưa đón đi học, quán xuyến việc nhà,
tôi sẽ rảnh rang hơn để đi làm thêm lặt vặt buổi sáng,
trưa về phụ tiệm ăn với chồng tôi.
Buổi tối chúng tôi sẽ đi clean các tiệm ăn, chợ búa.
Chịu khó một thời gian hi vọng kinh tế sẽ phục hồi trở lại.
Mọi người đã hăm hở đón chào thiên niên kỷ mới,
ai ngờ nó bắt đầu bằng sự xuống dốc!

Mẹ sang Mỹ vào mùa Thu.
Trời khá lạnh đối với mẹ vì chưa quen
nhưng màu xanh của biển trời đã thu hút mẹ.
Lũ cháu xúm xít lấy bà vì ngày thường không ai gần gũi chúng cả.
Chúng xổ tiếng Anh líu lo, thậm chí cô bé út
mới bốn tuổi cũng không rành tiếng Việt.
Bà cười dễ dãi:
“Sẽ có cuộc trao đổi nhé! Bà dạy các cháu nói tiếng Việt, các cháu dạy cho bà nói tiếng Anh.”
Thấy mẹ vui, tôi an lòng.
Thế là bên cạnh cái giường hai tầng của hai cô bé gái là tấm nệm của bà ngoại.
Ban đêm, ba bà cháu nói chuyện rì rầm; có khi hai cậu trai cũng gõ cửa xin vào để được hưởng không khí đầm ầm bên bà ngoại rất hiền và rất vui.

Mẹ như bà tiên có chiếc đũa thần đã biến căn nhà bừa bãi
đầy phiền muộn của chúng tôi thành một tổ ấm ngăn nấp,
sạch sẽ và đầy tiếng cười.
Trước kia, chúng tôi chỉ dùng những thức ăn ế ẩm từ cửa hàng,
lắm khi nuốt chẳng trôi.
Mẹ bảo cứ bỏ thịt bỏ rau vào tủ lạnh cho bà.
Thế là mỗi chiều về gia đình tôi được quây quần
chung quanh bàn ăn có cơm canh nóng hổi, hương vị ngọt ngào.
Chỉ sau và tháng, các con tôi khỏe mạnh ra, lễ phép ra và biết phụ giúp công việc lặt vặt trong nhà.
Hai cậu con trai lớn, bà phân công lo vườn tược cây kiểng:
“Thằng Hùng mười hai tuổi, lớn rồi, lo chăm sóc các cây lớn, tỉa lá, bón phận, Hậu cũng mười tuổi rồi, thay vì ôm máy chơi game, có thể phụ anh quét sân, tưới nước.” Bà hiền lành nhưng nói gì các cháu cũng nghe.

Chúng không còn là những đứa bé “vô tích sự” như thuở trước.
Thật ra chúng không đến nỗi tệ nhưng vợ chồng tôi quần quật với công ăn việc làm, không có thì giờ dạy dỗ, chỉ vẽ.
Bảo làm chuyện gì, chúng thực hiện qua loa lấy có, rầy mãi phát mệt thành ra không thèm sai biểu nữa, tự mình làm chóng xong mà vừa ý hơn. Con Hoa hãnh diện khoe với mẹ: “Bà dạy con nấu cơm. Con biết lặt rau, rửa chén, lại biết tráng trứng nữa cơ!” Tôi hôn con, thầm cám ơn mẹ đã cho gia đình tôi cơ hội để sống có hạnh phúc thay vì cứ mãi rầy rà, cãi vả, gây ó nhau trong một căn nhà bề bộn, dơ bẩn.
Mẹ vốn là một Phật tử thuần thành. Thỉnh thoảng bà giảng dạy cho tôi về đạo lý: “Hạnh phúc không phải là món quà từ đâu đến, không phải tự nhiên mà có, cũng chẳng thể do phúc đức mà được. Mình phải biết cách sống, biết cách hợp tác xây dựng thì mới có hạnh phúc.” Thuở ấy, đầu óc tôi quá dầy đặc với những con số để có thể hiểu lời mẹ khuyên, vả lại cũng không có thì giờ… Thôi thì để mẹ lo giùm. Mỗi chiều về nhìn các con ngoan, được ăn bữa cơm tối ngon, đối với tôi đã là đủ rồi. Tôi bận rộn với nợ nần đến nỗi không mấy khi chú ý đến tâm tình của mẹ. Bây giờ kiểm điểm lại mới nhớ rằng tôi ít hỏi thăm về sự buồn vui của bà. Thay đổi môi trường sống, bà bỏ lại sau lưng biết bao nhiêu thứ: chị em, họ hàng, lối xóm, sư ông, bằng hữu… Đôi khi, mắt mẹ thoáng buồn. Tôi chỉ hỏi qua loa: “Mẹ có mệt không?” Chao ôi, rõ tệ, miệng hỏi mà lòng vái thầm: “Mẹ đừng ngã bệnh, khổ con!” Là con một nên cách suy nghĩ của tôi thường ích kỷ như thế. Cái gì cũng qui về mình, cho mình thôi!

Thắm thoát, mẹ ở với chúng tôi đã được một năm rồi. Gia đình thì ổn thỏa nhưng tình trạng tài chánh càng ngày càng bết bát mặc dù vợ chồng tôi bỏ sức lao động gấp đôi. Giao kèo mướn cửa tiệm sắp hết hạn mà chẳng tìm được người sang lại. Không ký thêm thì mất tiệm, mất luôn năm mươi ngàn bỏ ra sang tiệm trước kia, nhưng tiếp tục thì ngày càng thua lỗ, chẳng kham được nữa. Chuyện gì đến, phải đến. Tháng sau đó, vợ chồng tôi lủi thủi dọn đồ về trả lại cửa hàng cho người ta sau mười năm làm chủ. Bây giờ hóa ra là kẻ làm công, lại làm những nghề linh tinh quét dọn. Tủi thân mà tức số phận mình. Mẹ an ủi: “Thôi, như thế đỡ lo con ạ. Tinh thần căng thẳng quá có khi phát dại, hóa cuồng! Trong cái dở có cái hay là thế!”
Chúng tôi lợi dụng thời gian tương đối rảnh rang này để sửa chữa căn nhà hư dột. Anh Thắng chịu khó và khéo tay nên cái gì cũng tự làm được, đỡ tốn tiền mướn thợ. Một hôm anh leo lên mái nhà để lợp lại mấy miếng ngói bể. Sơ ý thế nào chẳng rõ, anh trợt chân té xuống bất tỉnh. Chỉ có mình mẹ ở nhà! Bà bình tĩnh gọi 911, vắn tắt vài câu tiếng Anh:
“He falls down from the roof. He stops breathing!”
Và rành rọt đọc địa chỉ, số phone nhà cho họ.
Ai ngờ bà âm thầm học chữ Anh mau đến thế! Bà đã cứu mạng chồng tôi!
Thắng bị gãy chân và dập ống quyển.
Phải nằm tại chỗ từ năm đến sáu tháng.
Tình cảnh này đưa mẹ tôi vào môi trường mới.
Bà tự nguyện thế chỗ cho chồng tôi để quét dọn, lau chùi các cửa tiệm hầu phụ giúp tôi về tài chánh. Mẹ hăng hái trong công việc.
Tôi đoán rằng ở nhà mãi mẹ cũng buồn, nay được ra ngoài bà cảm thấy vui hơn.
Bà có những người bạn mới:
cô thâu ngân vui tính, bà lão phụ trách hàng rau cải, chú “Thoòng” chuyên khuân vác.
Mẹ hòa mình với họ, với cuộc sống của những người lao động tay chân.
Đâu ai biết rằng trước 1975, mẹ là giáo sự dạy Pháp văn tại một trường công lập lớn ở Sài Gòn.
Các con tôi biết hoàn cảnh bi đát của gia đình nên mỗi đứa một tay, cùng nhau lo chuyện nhà.
Mẹ tôi hài lòng thấy các cháu tự ý thức được trách nhiệm, biết thương mẹ thương cha.

Ngày anh Thắng trở lại công việc, tôi xin mẹ ở nhà nghỉ ngơi.
Mẹ nói: “Con ơi, ra ngoài cũng vui, lại kiếm được đồng tiền.
Từ ngày đi Mỹ đến nay đã gần hai năm, mẹ chưa gửi tiền về giúp các em, các cháu bên ấy.
Tụi nó nghèo lắm mà chẳng có cách kiếm ra tiền cho kịp đà leo thang của vật giá.
Bên này kiếm tiền dễ hơn.
Có tiền, mẹ lại có phương tiện cúng dường, bố thí…
” Tôi im lặng nghẹn ngào, chợt nhớ rằng mẹ chưa hề hỏi tôi một đồng xu nào và tôi quên bẵng rằng mẹ cũng có nhu cầu tiêu xài.
Trên thế gian này, không có nhân viên nào làm việc cật lực mà không đòi hỏi thù lao như thế!
Vô tình, tôi đã “đòi nợ” mẹ tôi một cách tận tình.
Dì tôi cũng có lý khi bà mỉa mai tôi.

Trong lúc tôi đăm chiêu, mẹ nhẹ nhàng tiếp: “Mẹ đã xin được chân rửa chén trong nhà hàng. Rửa bằng máy chả cực nhọc gì!” “Trời đất ơi, rửa chén, cần sức lực của người đàn ông Mễ mới kham nỗi. Nồi niêu soon chảo to như cột đình, nặng như búa tạ, làm sao mẹ nhấc cho nổi!” Tôi xuống giọng tiếp: “Mẹ nhìn lại mẹ xem. Tay mẹ gầy yếu, lưng mẹ đã cong, bước đi không còn nhanh nhẹn. Dù họ cần người, mướn tạm, vài hôm cũng cho nghỉ việc thôi!” Bây giờ tôi mới có dịp nhìn kỹ mẹ. Bà già thật rồi, cái già đến nhanh quá. So với hồi mới qua, bà như tăng thêm năm, bảy tuổi. Mẹ tôi cúi đầu xuống thấp. Hình như bà cố giấu giọt lệ vừa ứa ra. Tôi nhẹ nâng cầm mẹ lên và nhìn sâu vào đôi cửa sổ tâm hồn ấy. Trời ơi, mắt mẹ đã kéo mây! Đôi mắt bồ câu đen láy ngày nào từng làm điên đảo các chàng trai cùng trang lứa, cột chân ba tôi vào tổ ấm gia đình, giờ đã một phần ngả màu đục lờ như nước gạo vo.

Tóc mẹ trắng bơ phờ, đuôi mắt nhăn như rẻ quạt, vầng trán sạm đen vết đồi mồi… Tôi mủi lòng xót xa. Hai mẹ con ôm nhau, nước mắt người này thấm ướt vai áo người kia. Tôi nhỏ nhẹ: “Con không dám trái ý mẹ, nhưng mẹ rán chờ. Con hứa sẽ tìm công việc nhẹ nhàng hợp với mẹ hơn, mẹ nhé! Vong hồn ba mà biết mẹ cực khổ thế này chắc khó siêu.” Trời cũng thương tình. Đâu chừng một tháng sau thì bà lão làm rau cải xin nghỉ việc về hưu. Mẹ tôi trở thành “bà cụ hàng rau”. Danh xưng và chức vụ gắn liền với mẹ tôi từ đấy. Vậy mà bà vui. Mỗi tháng bà lãnh được hơn ngàn bạc. Phân nửa số tiền, bà gửi về Việt Nam: phần cúng dường, phần bố thí, phần giúp đỡ các em, các cháu.

Số còn lại, bà dành dụm mấy kỳ lương, đưa tôi hơn ngàn bạc. “Mẹ thấy người ta dựng phòng trong garage cũng tiện lắm. Nếu chồng con không phiền, con lấy tiền này nhờ nó mua vật liệu, che tạm cho mẹ một căn phòng nhỏ. Con Hoa, con út bắt đầu lớn, tụi nó cần sự riêng tư. Mẹ cũng vậy, có phòng riêng mẹ sẽ dựng kệ thờ Phật, mỗi ngày mẹ có thể lễ bái, tụng kinh, niệm Phật…” Chồng tôi nghe kể lại, vui vẻ đáp: “Chuyện nhỏ! Mẹ muốn gì anh cũng xin vâng, nói chi việc ấy!” Từ đấy, mẹ lộ vẻ hoan hỉ lắm. Sáng tối hai thời, ít khi nào bà bỏ lỡ công phu. Bà như một người đạt được mục tiêu cho đời mình, không có gì để ưu tư, khắc khoải.
Mùa Đông năm ấy, thời tiết hơi khác thường. Ban ngày ấm áp xen kẽ với những đêm buốt giá mà nhiệt độ đôi khi hạ thấp đến không ngờ. Vợ chồng tôi mời mẹ tạm trở về phòng cũ vài ba tháng, ngoài garage lạnh quá dễ sinh bịnh. Mẹ nói: “Ở chỗ này quen rồi, dời đi khó ngủ.” “Mẹ nhớ vặn sưởi cho đủ ấm nhé!” “Ờ, tao biết mà!” Ngờ đâu mẹ đã không qua khỏi mùa Đông! Buổi sáng chẳng thấy mẹ dậy sửa soạn để đi làm, tôi bảo “đứa nào ra đánh thức bà dậy, nhanh lên kẻo trễ!” Con Hoa quấn mền đẩy cửa bước ra garage miệng kêu léo nhéo. “Ngoại ơi, ngoại à…” Không có tiếng trả lời… Nó bật đèn, tiến đến cạnh giường: ngoại quấn hai cái mền kín mít, nằm im ỉm. Nó lắc chân ngoại, bà chẳng đáp. Nó lôi cái mền xuống: mặt bà xám xịt, lạnh ngắt, đôi mắt khép hờ… “Mẹ ơi, mẹ! sao kỳ vầy nè!” Cả nhà đổ xô ra. Chồng tôi đạo Chúa, vội làm dấu thánh giá… Tôi xỉu ngay tại chỗ khi loáng thoáng nghe thằng Hùng la lên: “Sao bà không mở sưởi?” Cuộc điều tra của cảnh sát quấy rầy chúng tôi một thời gian, cuối cùng họ kết luận: “Bà cụ không thường mở sưởi; cái máy mua hai tháng về trước còn mới tinh chưa hề được sử dụng!”

Tôi như người mất hồn trong đám tang của mẹ. Sự hối hận như lưỡi dao có răng, nó cưa xé lòng tôi. Trái tim tôi cơ hồ rỏ máu thành những giọt lệ hồng. Bạn bè khuyên tôi nên đến chùa xin cúng thất, thiết lễ cầu siêu cho bà. Tôi chẳng thể nói năng chi cùng vị sư ở chùa, chỉ biết dập đầu lạy cầu cứu với đôi mắt sưng húp. Chồng tôi bình tĩnh hơn, anh buồn bã kể đầu đuôi tự sự. Câu chuyện khiến thầy thương tâm, thầy thường an ủi, khuyên giải sau những thời lễ cúng. Khi thấy tôi bắt đầu trở lại bình thường, thầy dành cho gia đình chúng tôi một thời pháp thoại. Thầy giảng về lý vô thường, khổ, không. Các con tôi tỏ ra thích thú với sự thật giản dị và sâu sắc này, chúng đòi được học giáo lý đạo Phật thay vì đi nhà thờ với ba. Riêng tôi, tôi nhớ mãi câu kết luận của thầy trong buổi nói chuyện ấy: “Con người ta sở dĩ đau khổ triền miên là tại mình muốn nắm giữ! Cái gì cũng khư khư ôm chặt. Làm sao giữ mãi được vì bản chất của chúng là vô thường, là không. Hãy buông bỏ hết đi, chừng nào bỏ được, chừng ấy mới có chân hạnh phúc!”

Phải rồi, nếu chúng tôi không bám chặt vào căn nhà thì mẹ tôi đã không phải vất vả đến thế, không đến nỗi chết cóng ngoài garage. Và gia đình tôi không lụy đến mức này. Tôi thỏ thẻ bàn với chồng: “Anh à, căn nhà này mình không giữ nỗi thì bán nó đi. Em tính rồi, sau khi thanh toán hết nợ nần mình cũng còn vài trăm ngàn. Dọn sang Texas, nhà cửa rẻ hơn, mình có thể tậu căn khác hoặc là giữ làm vốn, tính chuyện làm ăn…”Ờ nhỉ, hồi đó sao mình ngu quá, cứ ôm lấy nó mà cắm cổ đi cày trả nợ. Liệu giữ không được thì sớm buông đi… Nhờ ông thầy giảng dạy, mình mới sáng mắt ra!”
Sau khi dọn sang Texas, trước khi bắt tay vào công ăn việc làm, tôi đến quì dưới chân sư ông kể lể hết sự tình, xin sám hối thì lòng tôi mới có thể yên. Sư ông trầm ngâm và yên lặng nghe tôi vừa khóc rấm rức vừa kể về mẹ tôi, đệ tử mà người rất quí mến. Sư ông không hề cắt ngang bằng những câu hỏi. Người không phê phán gì, chỉ để yên cho tôi khóc, khóc oà vỡ như cái đập nước bị ngăn chận, nay có người tháo ra… Mãi một lúc lâu lắm sau đó, sư ông mới dạy: “Người mẹ nào cũng có trái tim Bồ Tát. Mẹ con hành Bồ Tát đạo ngay trong gia đình trước khi mở rộng ra trong cuộc sống với mọi người. Con hãy hảnh diện có bà mẹ như thế! Con sẽ không cảm thấy hối hận ray rứt nữa nếu con biết đi theo hướng đi của mẹ con, biết xả bỏ cái tôi vị kỷ để lo cho người chung quanh.” Tôi sụp xuống đảnh lễ người đã chỉ cho tôi tháo mở cái gút dây kết mối ân hận trong tôi. Tôi trở về Texas với sự bình yên và tâm nguyện cao cả… Nhưng khi mùa Vu Lan về, cầm hoa trắng trên tay, tôi không thể ngăn được những giọt lệ hồng phát xuất từ trái tim tôi… Than ôi! Khi tôi biết nghĩ tới mẹ, biết giá trị của trái tim bồ tát, biết thương mẹ thì bà đã không còn nữa trên đời…

Diệu Nga

nga

18-11-2011, 09:00 PM

nhà sư Thích nhất Hạnh..
thơ viết 16-01-1962

Bài thơ này Ngài đã đọc cho các tu sỉ nghe vào ngày 16 tháng giêng năm 1962.
Bài thơ nói về người Mẹ!

Năm xưa tôi còn nhỏ
Mẹ tôi đã qua đời
Lần đầu tiên tôi hiểu
Thân phận trẻ mồ côi
Quanh tôi ai cũng khóc
Im lặng tôi sầu thôi
Để dòng nước mắt chảy
Là bớt khổ đi rồi
Hoàng hôn phủ trên mộ
Chuông Chùa nhẹ rơi rơi
Tôi thấy tôi mất Mẹ
Mất cả một bầu Trời.

Thích nhất Hạnh
16-01-1962

NhuMai

18-11-2011, 09:14 PM

Bài rất hay và có ý nghĩa cám ơn chị Nga, chúc chị thật nhiều sức khỏe!

buixuanphuong09

19-11-2011, 01:30 PM

Gửi Như Mai, Phong Trần và những người yêu Topic này!
Cảm ơn PT đã đọc và tham gia ý kiến. Tôi lập Topic này với mục đích học tập, càng có nhiều người thắc mắc càng hứng thú vì được hiểu biết thêm. Như Mai cứ yên lòng và nhiệt tình tham gia Topic, không sợ ảnh hưởng học tập đâu, trái lại nó sẽ giúp nhiều cho NM đấy. Giải thích cho người là giải thích cho mình, củng cố kiến thức của mình, là môi trường rèn luyện tốt, NM không cần gắng sức quá để ảnh hưởng học tập, cứ nhẩn nha mà làm. Mấy năm trước, khi còn khoẻ, quê tôi xây dựng chùa nên tôi có điều kiện tiếp xúc các vị Tăng Ni, theo Phật thì phải kính Tăng, nhưng tôi chưa gặp được ai như NM. Tôi thực sự mến mộ - kính phục NM cả về kiến thức và nhiệt tình. Tôi, một chữ Hán bẻ đôi không biết, lần đầu tiếp xúc với Giáo lý của Đức Phật, rất khổ sở vì những từ Phật học, nhưng nhớ lời Viện sỹ Fécman: "Cứ đọc đi rồi sẽ hiểu", thế là cứ say sưa đọc và rồi, quả thật tôi cũng vỡ vạc ra. Nếu không nhờ duyên lành tiền kiếp thì làm sao một nông dân kiến thức hạn hẹp như tôi lại có thể đọc nổi kinh sách khô khan của đạo Phật, chắc chỉ mấy trang là bỏ dở. Nhờ thấm nhuần Phật pháp, tôi đã làm được một việc tưởng như không bao giờ làm được, đó là: Xả bỏ hận thù! "Xả bỏ hận thù!", khi chưa thông suốt thì nó khó vô cùng, nhưng khi đã thông suốt thì thấy nó rất nhẹ nhàng. Đó là tôi đã mang tinh thần Pháp hoa ứng dụng vào đời. Chỉ có thế thôi! Còn thì..."Không nhớ gì cả!" Đọc, tự mình suy ngẫm ứng dụng cho mình thì được, nhưng giải thích cho người thì tôi không đủ khả năng. Kiến thức Phật pháp của tôi chỉ như một chút nước trong lòng chén, kiến thức của NM như nước trong thùng phi, so với nước trong lòng chén thì gọi là thâm sâu, nhưng so với biển giáo lý mênh mông của Đức Phật thì vẫn chưa là gì. Cái quí là nhiệt tình tâm huyết của NM, Như Mai đừng nản nhé!
BXP 17.11.2011
Sáng 17/11 vào TH vừa đọc xong ý kiến của PT trở sang trang ST thì mạng không vào được nữa, thợ sửa mãi vẫn chưa tìm được nguyên nhân cụ thể nên rất chập chờn. Bây giờ tranh thủ vào viết đôi dòng, có thể mạng sẽ lại bị ngắt. Cảm ơn Diệu Nga đã tham gia Topic với bài viết rất hay. Mạng chưa ổn định tôi chưa thể viết được nhiều, nhờ Như Mai duy trì Topic.

NhuMai

19-11-2011, 02:56 PM

Chào bác Xuân Phượng quả thật nhiệt tình của bác làm NM rất kính trọng, còn về kiến thức của mình NM biết mà, còn thua bác nhiều lắm đó cả về trường đời lẫn đường đạo, bác đừng khen NM quả làm NM ko biết trốn vào đâu, NM sẽ xin tham gia với hết sức mình thôi. NM có làm một số thơ về Đức Phật xin phép bác cho NM gởi vào Topic này, vì NM nghĩ muốn tìm hiểu đạo Phật thì trước hết phải biết Người Sáng Lập là ai phải ko bác.
NM kính chúc bác thật nhiều sức khỏe thân tâm luôn an lạc!

Như Mai

NhuMai

19-11-2011, 03:09 PM

http://3.bp.blogspot.com/-WZhVnOuOc8o/TcvkdonlEPI/AAAAAAAABmQ/wYJmHDx1lis/s320/phatdan-02.jpg

THỂ THƠ THẬP THỦ LIÊN HOÀN

MỪNG PHẬT ĐẢN SANH

1. Vườn Lâm rộn rã tiếng chim hòa
Thơm ngát hương sen vị đậm đà
Thiên giới tưng bừng dâng thánh nhạc
Trần gian náo nức tấu tiên ca
Nhiệm mầu oai đức quang tươi sáng
Kỳ diệu thần uy huệ chói lòa
Đâu Suất chư thiên đồng tán thán
Phật Đà giáng hạ chốn ta bà.

2. Ta bà vui đón đấng anh nhi
Quí tướng trang nghiêm hiển đức bi
Thành tựu tam minh ngời đức hạnh
Đủ đầy phước lực rạng oai nghi
Tu duyên độ chúng qua bờ giác
Lập hạnh đưa người khỏi bến si
Phật đản lòng thành con khấn nguyện
Nguyện noi gương Phật gắng tu trì.

3. Tu trì muôn kiếp Phật không nao
Bố thí gieo duyên nguyện dạt dào
Hỉ xả lòng bi trùm biển lớn
Đức từ tâm ái vượt trời cao
Mặt trời trí huệ bừng hương tỏa
Bóng nguyệt chân như rạng sắc trao
Chuyển Pháp Luân truyền muôn vạn kiếp
Niết bàn giải thoát vị thanh tao.

4. Thanh tao vị Pháp rãi từ ân
Ngày Đức Thế Tôn hạ giáng trần
Nhẫn nhục rèn lòng tâm chính trực
Vị tha dưỡng tánh trí trong ngần
Ngai vàng vất bỏ tươi tâm định
Vương vị xả ly sáng đức nhân
Thành đạt pháp mầu chơn đại giác
Ba La Mật Nguyện hạnh chuyên cần.

5. Chuyên cần hoằng Pháp hạnh Cha lành
Sáng tự cơ duyên Phật đản sanh
Hạnh nguyện thâm sâu ngời đuốc tuệ
Tâm bi từ mẫn rạng gương thanh
Đại Hùng oai lực thông ngàn ý
Thiện Thệ diệu huyền thấu vạn danh
Rực đóa Ưu Đàm ngời vạn kỷ
Chúng sanh nhuận thấm phước ân lành.

6. Phước ân lành nhuận khắp tam thiên
Đệ tử chúng con khắp mọi miền
Dâng dạ kỉnh thành ngày Thánh Đản
Hết lòng qui ngưỡng lễ thiêng liêng
Diệu huyền Bát Nhã xua sầu khổ
Mầu nhiệm Hoa Nghiêm phá não phiền
Tứ Đế bừng soi đường giải thoát
Oai thần chánh pháp lực vô biên.

7. Pháp lực vô biên hiển Phật Quang
Oai thần rực rỡ chốn nhân gian
Cảnh trần hiện thể tươi thân ngọc
Cỏi thế Đản Sanh sáng sắc vàng
Phiền não sân si không đắm nhiễm
Nhân duyên tham ái chẳng vương mang
Đắc thành Chánh Giác tâm tha giác
Cứu độ muôn loài đến bến an.

8. Bến an bỗng sáng ánh quang minh
Trần thế mừng vui đón thái bình
Núi Tuyết hân hoan ngời lóng lánh
Lâm Tỳ vui sướng tỏa lung linh
Ne Pa Phật Đản ngời kim sắc
La Vệ Thánh sanh rạng ngọc hình
Lịch sử muôn đời truyền tụng mãi
Chúng sanh ghi dạ khắc ngày sinh.

9. Ngày sinh lưu dấu khắp trần gian
Phật Đản hàng năm sáng rỡ ràng
Dương thế chuyển rung lời chúc tụng
Cõi trời chấn động tiếng mừng vang
Vô Ưu nhuận thắm tâm thanh khiết
Bát Nhã tươi xinh tánh thiện chân
Công đức độ sanh tròn bổn nguyện
Hương lành tỏa ngát cảnh thanh tân.

10. Thanh tân cõi thế sáng ngời ngời
Hạnh nguyện Đản Sanh động đất trời
Trí huệ vô biên soi khắp cõi
Tâm chân thông tuệ rọi muôn nơi
Giác tha độ chúng qua bờ giác
Tự độ đưa người đến cảnh vui
Oai đức nhiệm mầu hoằng chánh pháp
Vang danh để tiếng chấn muôn đời.

*****

Như Mai

10-5-2011

NhuMai

19-11-2011, 03:19 PM

http://thichxaychua.files.wordpress.com/2011/10/rung-thien-vien-khong4.jpg?w=438&h=647

http://files.myopera.com/amymai/blog/001.jpg

TÓM TẮT LỊCH SỬ ĐỨC PHẬT

1. Hạnh nguyện lành Bồ Tát Phổ Minh
Cung trời Đâu Suất hiển chân linh
Thương đời thị hiện nơi trần thế
Pháp chánh ban hành độ chúng sinh.

http://gdpttunghiem.com/wp-content/uploads/2011/05/3.jpg

2. Hội đủ cơ duyên Phật Đản Sanh
Ma Da Phật Mẫu hiện điềm lành
Hoa sen màu trắng từ voi trắng
Hông phải nhập vào thai Mẹ thành.

http://www.giacngo.vn/UserImages/1/2008/05/17/tin%20chuc%20mung%201.jpg

3. Lâm Tỳ sáng rỡ ánh quang minh
Thái tử từ hông Mẹ Đản Sinh
Bảy bước sen hồng tươi vẻ ngọc
Chỉ trời đất nói chí bình sinh.

http://i547.photobucket.com/albums/hh451/buddieskokomi/Picture3.jpg

4. Quí tướng ngời ngời Bậc Chuyển Luân
Vì đời thị hiện chốn dương trần
Cha yêu quí trẻ tên tìm đặt
Tất Đạt Đa “nguyện vọng mỹ chân”,

http://www.buddhistedu.org/viet/images/stories/buddhist_study/0437.jpg

5. Tư Đà nổi tiếng bậc tiên nhơn
Ngắm nguyệt xem sao biết điềm chơn
Từ núi xuống xin nhìn thái tử
Đoán Ngài đức tướng Phật vuông tròn.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-6.jpg?w=604&h=451&h=451

6. Bảy tuổi theo cha dự Hạ Điền
Ngắm nhìn quang cảnh dạ không yên
Đấu tranh trần thế đầy đau khổ
Suy nghĩ quán tu đắc Tứ Thiền.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-9.jpg?w=604&h=451&h=451

http://i547.photobucket.com/albums/hh451/buddieskokomi/Picture6.jpg

7. Thông minh xuất chúng bậc anh tài
Thơ bé tài năng đã hiển bày
Độ tuổi thanh niên tài vượt bậc
Nhân gian khó kiếm kẻ hơn Ngài.

8. Tiếng gọi ngàn xưa vẫn vọng vang...
Sắc dung trầm lắng nét nghiêm trang.
Phụ thân lo sợ lời tiên đoán
Ràng buộc hôn nhân để giữ chân.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-10.jpg?w=604&h=451&h=451

9. Công chúa Da Giu đẹp tuyệt vời
Ái ân nồng mặn nợ duyên đời
Thiêng liêng tiếng gọi từ muôn kiếp
Hạnh nguyện xuất gia để độ người.

http://www.thaoduongmoscow.com/story/Picture7.jpg

10. Nghĩa vợ tình chồng đậm nét duyên
Nhưng còn bách tính dạ không yên
Chân tâm đại nguyện như sông biển
Cứu vớt chúng sanh thoát khổ miền.

http://t3.gstatic.com/images?q=tbn:ANd9GcR17sW5icOvr6h_gC55HWKlrabxRcwzs SLLP2wP6PDQ0WjDAMvgWlJHZgwrhQ

11.Hôm kia tỉnh giấc giữa đêm trường
Chứng kiến cung nhân dạ chán chường
Nhàm chán luân hồn sanh với tử
Trong tâm vạch sẳn một con đường.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-11.jpg?w=604&h=451&h=451

12. Thái tử nhàn du bốn cửa thành,
Sanh, già, bệnh, tử nối chuyền nhanh.
Lòng bi lân mẫn thương sanh chúng
Thệ nguyện cần tu quyết chí thành.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-12.jpg?w=604&h=451&h=451

13. Đêm khuya tĩnh lặng biệt thê nhi
Quyết chí tầm tu đạo Đại Bi
Vương vị tình thân cam dứt bỏ,
Đạo thành giải thoát dứt tham si.

http://i547.photobucket.com/albums/hh451/buddieskokomi/Picture10.jpg

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-13.jpg?w=604&h=451&h=451

14. Cắt tóc thay y giũ bụi trần,
Đoạn trừ phiền não diệt tham sân.
Con đường giải thoát cầu mong đạt
Tự độ, độ tha cứu thế nhân.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-17.jpg?w=604&h=451&h=451

15. Phương pháp đầu tiên khổ hạnh môn
Khát khao giải thoát hiển đường chơn!
Thân mòn lực kiệt không khai ngộ,
Tấu nhạc thiên thần giải thiệt hơn.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-20.jpg?w=604&h=451&h=451

16. Bờ sông định tĩnh lặng tham thiền
Thiếu nữ chăn bò hữu phúc duyên
Sửa quí lòng thành dâng cúng Phật
Độ thời thần trí nhẹ thân yên.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-22.jpg?w=604&h=451&h=451

17. Bát vàng thả nhẹ xuống dòng sông
Thệ nguyền tầm tu thoát khỏi vòng
Thành Phật bát kia không lặn mất
Lạ thay bát quí ngược xuôi dòng.

http://maigiatrang.files.wordpress.com/2011/08/tcmnp_22.jpg?w=600&h=720

18.Nhất tâm phát thệ nguyện sâu dày
Đạo quả chưa thành quyết bỏ thây
Bão dữ mưa to cùng gió lớn
Long Vương hiện thể phủ thân Ngài.

http://dobatnhi.files.wordpress.com/2011/01/ducphat.jpg

19. Chân tâm mãnh liệt động Ba Tuần
Quyết động lay Ngài kế mỹ nhân
Thiếu nữ trăng tròn và tuyệt sắc
Huệ gương tĩnh lặng chẳng mây ngăn.

http://maigiatrang.files.wordpress.com/2011/08/tcmnp_17.jpg

20. Ba Tuần phẩn nộ với điên cuồng
Phái vạn ngàn binh với quỉ vương
Đại nộ dữ dằn oai sấm sét
Nhưng Ngài sắc thái sáng như gương.

http://i547.photobucket.com/albums/hh451/buddieskokomi/Picture13.jpg

http://www.buddhistedu.org/viet/images/stories/buddhist_study/0451.jpg

21. Quỉ ma tàn bạo tựa hung thần
Kính phục đê đầu ở dưới chân
Ngài Tất Đạt Đa uy dõng mãnh
Oai hùng đức cả lớn vô ngần.

http://suoinguontinhthuong.vn/UserFiles/image/buddha.jpg

22. Cuộc chiến gian nan thử thách đầy
Nhưng không đủ sức động tâm Ngài
Tam Minh chứng đắc ngời Chân Đế
Chánh Đẳng Toàn Năng Phật đức dày.

http://i1009.photobucket.com/albums/af217/yeucahat91/PG/Picture18.jpg

23. Hào quang chiếu sáng thấu tam thiên
Đại Phạm Thiên Vương cầu thỉnh nguyền.
Thỉnh Phật từ bi khai diệu pháp,
Cho đời rạng rỡ ánh đèn thiêng.

http://static.flickr.com/3616/3289063429_ac4e9bfd2c.jpg

24 Đệ tử đầu tiên thảy năm người,
Từ đây giáo pháp bủa muôn nơi.
Khu vườn Lộc Uyển nơi truyền Pháp,
Mở cửa Vô Sanh đạo tuyệt vời.

http://www.giacngo.vn/UserImages/1/2008/05/20/45nam.gif

25. Du hành giáo hóa đạo Vô Sanh,
Trung đạo đường tu hợp pháp hành.
Khắp cõi tuyên dương truyền Chánh giáo
Tùy cơ độ chúng Đạo chơn lành.

http://i952.photobucket.com/albums/ae1/namoyts18/cuoc%20doi%20Duc%20Phat%20-%20phapamthuongchuyen/PhapAmTC_full1.jpg

26. Đức dày Phụ Mẫu trọng thâm ân
La Vệ Phật về độ Phụ Thân.
Thuyết Pháp báo đền ơn đưỡng dục
Phụ Vương liễu đạo ngộ tâm chân.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-36.jpg?w=604&h=451&h=451

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-37.jpg?w=604&h=451&h=451

27. Duyên nợ vợ con nặng nghĩa tình,
Phật Đà khai thị Pháp chơn minh.
Gia Du đắc Pháp lòng thanh thản
Tâm trí bình an thoát khổ tình.

http://rungthienvienkhong.files.wordpress.com/2011/05/duc-phat-thich-ca-38.jpg?w=604&h=451&h=451

28. Nối truyền hạnh nguyện của Phật Đà
Nhi tử theo Ngài nguyện xuất gia
Thọ giới Bổn Sư Ngài Xá Lợi
Dốc tâm tu học thoát ta bà.

http://i952.photobucket.com/albums/ae1/namoyts18/cuoc%20doi%20Duc%20Phat%20-%20phapamthuongchuyen/PhapAmTC_full8.jpg

29. Vua cha bệnh nặng sắp qua đời
Thuyết Pháp khai tâm lý tuyệt vời
Phật Tổ vì Cha tròn hiếu đạo
Làm gương dạy chúng để khuyên người.

http://i547.photobucket.com/albums/hh451/buddieskokomi/Picture28.jpg

30. Từ bi nhận đến cõi chư thiên
Đạo Lợi thiên cung hội đủ duyên
Thuyết Pháp đền công ơn Phật Mẫu
Đạo thiêng liêng quí rộng ban truyền.

http://i547.photobucket.com/albums/hh451/buddieskokomi/Picture29.jpg

31. Pháp diệu cao siêu đã thuyết ban
Thế Tôn trở lại chốn trần gian
Thang vàng cao quí cùng thiên chúng
Cung kính bao quanh xếp lớp hàng.

http://www.chualinhson.com/phathoc/phat/hinh/tr23.jpg

32. Vương đệ luyến tham vợ đẹp xinh
Xuất gia chẳng bỏ được mơ tình
Phật Đà chỉ tận nguồn tham ái
Giải thoát tâm mê sáng lộ trình.

http://t1.gstatic.com/images?q=tbn:ANd9GcT5pwhr4tD1ixgseaTliLO5tkb1LvLA5 O24Z0gjuMCjXs3oA7TG

33. Thân vốn đeo mang những đoạn trường
Hiện thân bệnh tật để làm gương
Thức ăn buổi cuối đem đau đớn
Nhắc nhở đồ tôn kiếp chẳng thường!

http://i952.photobucket.com/albums/ae1/namoyts18/cuoc%20doi%20Duc%20Phat%20-%20phapamthuongchuyen/PhapAmTC_full12.jpg

http://i547.photobucket.com/albums/hh451/buddieskokomi/Picture31.jpg

34. Đức Phật tùy duyên nhập Niết Bàn!
Đất trời chấn động tiếng âm vang!
Từ Tôn vắng bóng trên dương thế!
Pháp vẫn lưu truyền rỡ thế gian!

Như Mai

Quốc Quyền

19-11-2011, 10:20 PM

http://www.youtube.com/watch?v=fgkvEo0m_Xc

nga

20-11-2011, 01:01 AM

nga

20-11-2011, 01:38 AM

...... ... .. . .. . .

BÁT CHÁNH ĐẠO

Cư Trần Lạc Đạo

Trong cuộc đời này, trên thế gian này, con người khi gặp, những việc tai biến, những sự bất trắc, chuyện bất như ý, thường có khuynh hướng, cầu nguyện van xin, tổ tiên ông bà, thánh thần thiên địa, ngọc hoàng thượng đế, Bồ Tát Phật Tổ, từ bi gia hộ, thương xót cứu giúp, cho được bình yên, tai qua nạn khỏi. Nhưng chính thực ra, chúng ta ai ai, cũng hiểu biết rằng: các việc cầu nguyện, chỉ có tác dụng, giúp cho con người, tạm được an tâm, chỉ trong giây phút, cầu nguyện đó thôi. Chứ có mấy ai, cầu gì được nấy? Cầu nguyện van xin, không được đáp ứng, chẳng lẽ thiên địa, không lòng bác ái, Bồ Tát Phật Tổ, không tâm từ bi? Còn như chư Phật, thường được gọi là: cứu độ chúng sanh, nhưng bằng cách nào, và như thế nào?

Đạo Phật chỉ dạy: cầu nguyện van xin, không phải cứu kính. Theo như quan niệm, đạo Phật xưa nay, cầu nguyện được xem, như lời chúc lành, những điều mong muốn, rất là thiết tha, chỉ với mục đích: hoàn toàn vị tha, không pha vị kỷ, vì người hết lòng, chứ không vì mình, bằng cách phát tâm, đại từ đại bi. Chẳng hạn như là: chúng ta cầu nguyện, thế giới hòa bình, quốc thới dân an, phong điều vũ thuận, chúng sanh an lạc. Mỗi khi làm được, việc làm nào tốt, có được công đức, hay phước báu nào, chúng ta cũng đều, hồi hướng cầu nguyện, đến cho tất cả, mọi loài chúng sanh, đều được trọn thành, Phật đạo vô thượng. Chẳng hạn như là: chúng ta cầu nguyện, ông bà cha mẹ, đều được mạnh khỏe, bình yên vui vẻ, sống lâu trăm tuổi. Song các việc đó, có được hay không, còn tùy phước duyên, của riêng cha mẹ. Tuy nhiên cần biết, cầu nguyện như vậy, cũng nói lên được, tấm lòng hiếu thảo, tha thiết chân thành, của các con cháu, gia tộc nội ngoại.

Trong Kinh Pháp Cú, Đức Phật có dạy:

Hãy tự thắp đuốc,

tự mình bước đi.

Thắp sáng trí tuệ,

ngọn đuốc chánh pháp.

Nghĩa là mọi người, tự mình tích cực, chuyển hóa thân tâm, bằng cách cố gắng, học hiểu giáo lý, của chính đạo Phật, ngọn đuốc Chánh Pháp, soi đường chỉ lối, giúp cho con người, thoát ly phiền não, cuộc đời khổ đau, nếu như thực sự, áp dụng vào trong, đời sống hằng ngày. Đó chính là cách, duy nhất không hai, thập phương tam thế, chư Phật Bồ Tát, cứu độ chúng sanh. Những người Phật Tử, chân chánh cầu đạo, cần nên nhớ kỹ, nhớ rõ điều này.

* * *

Theo như giáo lý, của chính đạo Phật, con người cần phải, can đảm nhìn nhận, sự thực đó là: cuộc đời trần thế, khổ nhiều vui ít, nhưng không vì thế, tư tưởng tiêu cực, bi quan yếm thế, ngán ngẩm chán chường. Trái lại cần phải, tích cực tìm phương, để được giác ngộ, và được giải thoát, không hề thụ động, chấp nhận số mạng, không hề tin chuyện, cầu nguyện van xin. Để giúp chúng sanh, được sống an vui, xả trừ triền phược, cắt đứt trói buộc, dẹp tan phiền não, thoát ly đau khổ, ở trong tam tạng, kinh điển giáo lý, Đức Phật chỉ dạy: con đường chân chánh, hay: "Bát Chánh Đạo".

Bát chánh đạo là: phương pháp giản dị, rất thích hợp với, đời sống hằng ngày, của các chúng sanh, chỉ nhằm mục đích, cải thiện tâm lý, ngôn từ hành động, giúp đỡ con người, hiểu rõ thấy rõ, đâu là tà đạo, và biết cách sống, đúng theo chánh đạo. Bát chánh đạo giúp, chúng sanh hướng về, tiến đến đời sống, chí diệu cao siêu, hay ít ra cũng, xây dựng cho được, đời sống an lạc, và thêm hạnh phúc. Vì vậy cho nên, đôi khi kinh sách, gọi bát chánh đạo, là: bát thánh đạo.

Bát chánh đạo là: con đường chân chánh, dẫn đưa chúng sanh, đến chỗ giác ngộ, và được giải thoát, gồm có tám điều, chân chánh đó là: chánh kiến, chánh tư duy, chánh ngữ, chánh nghiệp, chánh mạng, chánh tinh tấn, chánh niệm, chánh định.

* *

1.- CHÁNH kiến: Trước hết, chúng ta nhận thức mọi sự sự vật vật hiện hữu, tức là muôn pháp trên thế gian, khắp pháp giới, đều do nhân duyên sinh, không trường tồn và sẽ biến diệt. Đó là: "Lý Nhân Quả" và "Lý Vô Thường", hai chánh kiến quan trọng mọi người cần thấu triệt.

A.- Thế nào là chánh kiến: Chánh kiến là kiến thức chân chánh. Nghĩa là con người cần có sự hiểu biết và sự nhận thức sáng suốt và hợp lý. Chánh kiến có ích lợi giúp con người không sống trong mê lầm, điên đảo. Người có chánh kiến, thấy như thế nào, thì nhận đúng như thế ấy, không thay đổi trắng đen, không kỳ thị xấu tốt, không phê phán hay dở. Chánh kiến là sự hiểu biết và nhận thức không bị tập quán, thành kiến, dục vọng hay tâm phân biệt, ngăn che và làm sai lạc. Người có chánh kiến, hiểu biết tường tận, thế nào là chánh tà, chơn ngụy, đại tiểu, thiên viên, nhưng luôn luôn sống với tâm bình thường, tâm chính trực và tâm bất tùy phân biệt.

*

a) Lý nhân quả: Chúng ta ai ai cũng biết: "Gieo nhân nào gặt quả nấy". Thí dụ như có hột cam gieo xuống đất, gọi là "nhân", cộng thêm nước tưới, ánh sáng, phân bón, công chăm sóc, gọi là "trợ duyên", chúng ta sẽ gặt hái được "quả cam", sau một thời gian nào đó. Không thể nào gieo hột cam ngọt lại gặt quả chanh chua được, hay ngược lại. Lý nhân quả còn được gọi là lý nhân duyên.

* Không bao giờ có quả mà không có nhân. Có mây mới có mưa, có lửa mới có khói, gieo gió mới gặt bão, sinh sự thì sự sinh. Không thể nào tự nhiên có cái cây mọc lên, mà không có hạt giống trong đất. Không thể có chuyện tự nhiên chúng tới chửi mình, mà mình chẳng có làm gì hết, trong kiếp này hay những kiếp trước! Đó là sự thực, là chân lý. Đó là lý nhân quả hay lý nhân duyên. Nhận rõ quả báo của hành vi, ngôn từ và ý niệm của chính mình như vậy, chúng ta sẽ không trách người, trách trời, trách đất gì hết, chỉ biết trách mình, cho nên không còn phiền não và khổ đau nữa. Trái lại, chúng ta tích cực sửa đổi tâm tánh, tu tâm dưỡng tánh, làm sao cho mỗi ngày một tốt đẹp hơn, để cuộc đời được sáng sủa hơn, gia đình được hạnh phúc hơn.

* Việc này sinh ra do việc kia đã sinh ra. Không có chuyện gì xảy ra, dù lớn hay nhỏ, dù quan trọng hay bình thường, mà không do có chuyện khác xảy ra trước đó. Thí dụ như chúng ta có cái bánh để ăn, nguyên do trước đó có bột, có đường và có công thợ, dĩ nhiên cũng do chúng ta có tiền mua, hoặc có người đem cho. Thí dụ như: Cơ thể phát phì, nguyên do ăn uống quá độ. Nghèo túng, nguyên do làm biếng. Bệnh tật, nguyên do thiếu vệ sinh. Con cái không có tình thương đậm đà, nguyên do cha mẹ không thường xuyên chăm sóc, gần gũi. Thiên hạ thù ghét, nguyên do lời nói khó nghe. Vợ chồng lục đục, nguyên do thiếu sự cảm thông, thiếu sự hiểu biết, thiếu sự hòa hợp. Ngoài ra, còn biết bao nhiêu nguyên do khác nữa.

* Muôn sự muôn việc trên thế gian này đều do nhân duyên sinh. Mọi sự mọi việc không do ông trời, không do một đấng tạo hóa đầy quyền năng nào tạo ra cả. Có người cho rằng: chính con người sinh ra thượng đế, bởi vì thượng đế chỉ là sản phẩm do con người tưởng tượng mà thôi. Mỗi đạo giáo, mỗi dân tộc, mỗi thời gian, có mỗi quan niệm khác nhau về thượng đế. Thượng đế, nếu có thực, không thể để cho các người thế gian lợi dụng danh nghĩa và phải là đấng chí công vô tư. Tại sao lại có những chuyện: trời thương người này hơn người kia, cho người này sung sướng hơn người kia, người này sinh ra khỏe mạnh, trong cảnh giàu sang, người kia sinh ra tật nguyền, trong cảnh nghèo khó, dân tộc này giàu sang sung sướng, dân tộc khác nghèo nàn khổ cực?

Theo giáo lý của đạo Phật, sở dĩ người này khác người kia về phương diện này hay phương diện nọ, bởi vì mỗi người tạo tác nghiệp nhân khác nhau, cho nên nhận nghiệp quả khác nhau.

Cũng như người làm bánh thì ăn bánh, người nấu chè thì ăn chè.

Chính mình làm mình hưởng. Chính mình làm mình chịu.

Đó mới thực là chí công vô tư vậy.

*

b) Lý vô thường: Chúng ta ai ai cũng biết: "Có sinh ắt có diệt". Nghĩa là muôn sự muôn vật trên thế gian này đều không tồn tại vĩnh viễn.

Trong Kinh Kim Cang, Đức Phật có dạy:

Phàm sở hữu tướng giai thị hư vọng.

Nghĩa là bất cứ vật nào có hình tướng, nhìn thấy được bằng cặp mắt thường, lớn như quả núi, tòa nhà, nhỏ như tấm thân chúng ta, như hạt cải, hạt cát, tất cả đều hư vọng, đều trải qua bốn giai đoạn: "sinh, trụ, dị, diệt". Mọi vật sinh ra, trụ thế một thời gian ngắn dài, rồi cũng biến dị và cuối cùng cũng bị diệt mất! Thí dụ như: Cây bông hồng từ hạt giống trong đất sinh ra, mọc lên, trổ hoa. Hoa hồng khoe hương sắc, ít ngày sau héo úa, tàn lụi, trở thành phân bón cho bông hồng khác sau này. Cuộc đời cứ như thế tiếp diễn không ngừng, đạo Phật gọi là "sự luân hồi", cũng như bánh xe quay mãi, quay mãi vậy.

Hiểu được như vậy, khi của cải vật chất, xe hơi đồ đạc bị mất mát hư hao, khi con cái lỡ tay đập bể hay làm hư hại vật gì, dù quí giá đến đâu, thậm chí khi người thân đến lúc qua đời, chúng ta sẽ không khổ đau nhiều. Hiểu được như vậy, khi gặp một việc tai biến, một sự bất trắc, một chuyện bất như ý, thậm chí tán gia bại sản, người thân biến thành kẻ thù, chúng ta cũng sẽ không đau khổ nhiều. Chuyện gì rồi cũng sẽ qua, có gì tồn tại mãi mãi đâu mà cố chấp, tranh đua hơn thua, cái mạng sống này còn không giữ được nữa, huống là thứ gì khác trên đời này? Có ai sống mãi không chết? Có ai trẻ mãi không già? Có ai khỏe mãi không đau? Đó là lý vô thường.

Sách có câu: Bèo hợp rồi tan, trăng tròn rồi khuyết. Cuộc đời cứ như thế xoay vần đổi thay, không bao giờ dừng. Thường xuyên quán chiếu, tin sâu "Lý Nhân Quả" và "Lý Vô Thường", cuộc đời của con người sẽ an lạc và hạnh phúc hơn.

Trong Kinh Thủ Lăng Nghiêm, Đức Phật có dạy:

Nhân duyên hòa hợp hư vọng hữu sinh.

Nhân duyên ly tán hư vọng hữu diệt.

Nghĩa là: Muôn sự muôn vật trên thế gian này do nhân duyên hình thành, tạm gọi là sinh. Muôn sự muôn vật do nhân duyên tan rã, tạm gọi là diệt. Thí dụ như: Một chiếc xe mới được hình thành do tất cả các bộ phận, các phụ tùng ráp lại, tạm gọi là sinh. Đến khi xe hư, các phụ tùng, các bộ phận được tháo rời ra, chiếc xe không còn nữa, tạm gọi là diệt. Thí dụ khác: Tấm thân tứ đại của chúng ta cũng vậy, hình thành do đất, nước, gió, lửa, tạm gọi là sinh. Sống đời một thời gian nào đó, khi hết nhân duyên, thì cát bụi trở về với cát bụi, tạm gọi là chết. Tại sao vậy? Bởi vì khi đó, chính là lúc chúng ta bắt đầu một kiếp khác. Bánh xe luân hồi đang chuyển động đó vậy.

*

B.- Thế nào là tà kiến: Ngược lại, tà kiến là sự hiểu biết và nhận thức sai lầm. Theo quan điểm của Phật giáo, cho sự hiện hữu của tự thân và hoàn cảnh đều là tự nhiên, không có quả báo cùng nhiều duyên khác tập hợp, đó là tà kiến và mê tín. Chấp thượng đế tạo vật, phủ nhận nhân quả nghiệp báo, chủ trương định mệnh, phủ nhận kết quả của hành nghiệp, đó là tà kiến và mê tín. Quan niệm thương ghét khác biệt giữa người và người, giữa người và vật, coi thú vật sinh ra để nuôi sống con người, đó là tà kiến và mê tín.

Cố chấp thành kiến, quan niệm phân biệt phải trái, đúng sai cố định, đi tới kết luận, người nào không tin theo tín ngưỡng như mình, đều phải bị trừng trị nghiêm khắc, phải bị đọa địa ngục đời đời, đó là tà kiến và mê tín. Chấp theo thần thoại, đồng bóng bói toán, xem sao giải hạn, định hướng nhà cửa, tin bướng tin càn, tin vô căn cứ, làm bể cái gương, điềm không may mắn, đầu năm quét nhà, tài lộc ra cửa, mùng năm mười bốn hăm ba của dân ta, con số 13 của dân tây, cho là xui xẻo, đó là tà kiến và mê tín. Đốt vàng mã, tiền bạc, xe hơi, nhà lầu, áo quần, hình nhơn bằng giấy, cho người chết xài dưới âm phủ, đó là tà kiến và mê tín. Không may đau bệnh, không khám bác sĩ, không đi bệnh viện, không muốn uống thuốc, không chịu kiêng cữ, lại đi xem bói, thỉnh bùa chú giấy, đem về đốt uống, nước tiên nước thánh, nước suối nước sông, chẳng hạp vệ sinh, cũng đem về uống, đó là tà kiến và mê tín.

Nói chung, những điều gì phản khoa học, trái với chân lý, không theo lý trí, chẳng thể xét suy, không thể kiểm chứng, đều được gọi là tà kiến và mê tín. Tà kiến và mê tín thường có nơi những người có lòng cố chấp nặng nề, chấp ngã và chấp pháp, dù người bình dân, hay kẻ học thức, ở ngoài thế gian, cũng như trong đạo. Đức Phật ra đời, thuyết pháp độ sinh, phá màn vô minh, dẹp tan tà kiến, mê tín dị đoan, chỉ nhằm mục đích, khai thị chúng sanh, ngộ nhập trí tuệ bát nhã, trong Kinh Pháp Hoa, gọi là Tri Kiến Phật, để được giác ngộ và giải thoát.

* *

2.- CHÁNH tư duy: Sách có câu: "Bình an dưới thế cho người thiện tâm".

Người thiện tâm luôn luôn nghĩ tốt, nghĩ đúng, nghĩ thiện, cho nên làm tốt, làm đúng, làm thiện, và nói tốt, nói đúng, nói thiện. Người thiện tâm là người có tâm trí luôn luôn được bình an, thảnh thơi, thư thái.

A.- Thế nào là chánh tư duy: Chánh tư duy là sự suy nghĩ chân chánh. Nghĩa là con người cần phải nghiệm xét, nghĩ suy, quán chiếu một cách đúng đắn, hợp với chân lý, không trái với lẽ phải, có lợi cho mình và cho người. Chúng ta thường xuyên suy nghĩ đến "giới, định, tuệ" để tu tập giải thoát, suy nghĩ nguyên nhân gây đau khổ cho chúng sanh, để giải thích và khuyến tu, suy nghĩ những hành vi lỗi lầm, những lời nói sai trái và những tâm niệm xấu xa của chính mình để sám hối và cải đổi. Tất cả những điều đó gọi là chánh tư duy.

Chư Tổ có dạy:

Phản quan tự kỷ bổn phận sự.

Nghĩa là quay lại chiêm nghiệm, suy xét, quán sát tự tâm chính mình là phận sự của chúng ta. Chánh tư duy có ích lợi giúp con người không sống trong đen tối, không phạm lỗi lầm do mê tín dị đoan.

Ngày xưa, thời Đức Phật còn tại thế, có một người con của vị quốc sư, tên là Ma Ha Ca Chiên Diên, đến với Đức Phật xin được xuất gia tu hành. Đức Phật hỏi nguyên do nào ông phát tâm như thế. Ông trả lời rằng: Bởi vì ông chiêm ngưỡng 32 tướng tốt, 80 vẻ đẹp của Đức Phật. Đức Phật bèn nói: Như vậy, sau này khi thân tướng Như Lai già yếu, ông không còn phát tâm nữa sao? Lần thứ hai, ông lại đến xin được xuất gia. Đức Phật lại hỏi nguyên do. Lần này ông đáp: Bởi vì ông tôn trọng pháp âm vi diệu của Đức Phật. Đức Phật bèn nói: Như vậy, sau này khi Như Lai không thuyết pháp, ông không còn phát tâm nữa sao? Lần thứ ba, ông lại đến xin được xuất gia. Đức Phật cũng hỏi nguyên do. Lần này ông đáp: Bởi vì ông kính phục chư tăng tu hành nghiêm túc, cẩn mật. Đức Phật bèn nói: Như vậy, sau này khi tình cờ thấy vị tăng nào tu hành không như ý ông, ông không còn phát tâm nữa sao?

Ba lần xin được xuất gia đều không toại nguyện, dù ông hết lòng tán thán tam bảo bên ngoài: Phật, Pháp, Tăng. Lần sau cùng, ông đến với Đức Phật và bạch rằng: Bạch Đức Thế Tôn, từ lâu con đã nghe Thế Tôn thuyết pháp, con đã suy nghĩ tường tận chín chắn. Sau đó, đem áp dụng cho bản thân, áp dụng trong gia đình, con thấy có ích lợi thiết thực, tâm được khinh an, gia đạo được yên vui. Cho nên con phát tâm xuất gia để tu hành rốt ráo, cho đến giác ngộ và giải thoát, để tự lợi và lợi tha. Ngưỡng mong Đức Thế Tôn rủ lòng từ bi hứa khả. Lần đó, Đức Phật chấp nhận. Sau này, Đại Đức Ma Ha Ca Chiên Diên trở thành vị đệ tử nghị luận bậc nhứt trong tăng đoàn thời Phật.

Lời tác bạch của Đại Đức Ma Ha Ca Chiên Diên mang ý nghĩa sâu sắc trong nhà Phật: Ngài đã nghe Đức Phật thuyết giảng giáo lý, đã suy nghĩ một cách chín chắn tường tận, mới đem áp dụng vào đời sống của Ngài và của gia đình. Đó chính là ba bước "văn, tư, tu" để phát triển trí tuệ bát nhã. Văn có nghĩa là nghe, là học hỏi, là nghiên cứu. Tư có nghĩa là tư duy, là suy nghĩ chân chánh. Tu có nghĩa là sửa đổi, là thực hành, là áp dụng. Còn được gọi là "Tam Tuệ Học" trong Phật giáo. Ba lần đầu, Ngài hướng lòng tôn kính đến tam bảo bên ngoài, nên chưa được chấp nhận.

Sau cùng, Ngài biết "phản quan tự kỷ", hướng về "tam bảo tự tâm", biết đường hướng tu hành, để phát sanh trí tuệ. Nghĩa là Phật Tử biết hướng về bản tánh sáng suốt của tự tâm gọi là Phật, hướng về pháp môn vi diệu của tự tâm gọi là Pháp, hướng về bản thể thanh tịnh của tự tâm gọi là Tăng. Do đó Ngài được chấp nhận, bởi vì đạo Phật là đạo giác ngộ và giải thoát, con người đến với đạo Phật bằng cửa trí tuệ, chứ không phải bằng niềm tin như các tôn giáo khác.

Trong Kinh A Hàm, Đức Phật có dạy:

Tin tưởng Như Lai mà không hiểu Như Lai, tức là phỉ báng Như Lai.

Đó chính là chánh tư duy vậy.

*

B.- Thế nào là tư duy bất chánh: Ngược lại, sự suy nghĩ ích kỷ, lợi mình hại người gọi là tư duy bất chánh. Người nào suy nghĩ đến chuyện tà thuật để mê hoặc lòng người, suy nghĩ đến những phương cách sâu độc để hại người hại vật, suy nghĩ đến mưu cơ để trả thù báo oán, suy nghĩ đến tài sắc danh vọng, đều gọi là tư duy bất chánh. Người nào luôn luôn suy nghĩ đến chuyện lợi mình hại người như vậy, chắc chắn cuộc sống không bình an, luôn luôn bất ổn, hại người nên sợ người hại, gạt người nên sợ người gạt.

* *

3.- CHÁNH ngữ:

Trong Kinh Hoa Nghiêm, Đức Phật có dạy:

Không nên nói lời vô nghĩa. Phải giữ gìn lời nói.

Lời nói phải chân thật, đúng lúc, hợp Chánh Pháp,

ích lợi cho mình cho người.

Trong Kinh Pháp Cú, Đức Phật có dạy:

Dù nói hàng ngàn lời vô ích, không bằng chỉ nói một lời đúng

Chánh Pháp, có ích lợi làm cho tâm người nghe được an tịnh.

A.- Thế nào là chánh ngữ: Chánh ngữ là lời nói chân chánh. Nghĩa là con người nên nói lời thật thà lương thiện, công bình ngay thẳng, công minh chính trực, có ích lợi chánh đáng. Chánh ngữ là lời nói thành thật và sáng suốt; lời nói ngay thẳng hợp lý, hòa nhã, rõ ràng và giản dị; lời nói ích lợi, dung hòa, khuyến tấn và duy nhất. Chánh ngữ là lời nói hợp Chánh Pháp, có ích lợi, đem lại hòa bình, yên vui cho mọi người mọi nơi. Người giữ gìn chánh ngữ là người dè dặt khẩu nghiệp, cẩn trọng lời nói, không bao giờ nói sai sự thực, không thiên vị, không xuyên tạc, không vu oan giá họa, không hăm he hù dọa.

Cổ nhân có dạy: "Hãy uốn lưỡi bảy lần truớc khi nói". Uốn lưỡi đến bảy lần thì khỏi nói luôn. Lúc đó gọi là ngộ đạo, bởi vì: "Đạo bổn vô ngôn thuyết", bởi vì: "Ngữ ngôn đạo đoạn". Nghĩa là đạo lý cao siêu, vốn không thể nói, không có lời nào diễn đạt được. Khi còn nói lên được, đó chỉ là phương tiện hướng dẫn mà thôi. Cho nên muốn kiến đạo, đừng chấp lời nói, đừng chấp văn tự. Thí dụ như có người dùng ngón tay để chỉ mặt trăng cho người khác thấy. Ngón tay chỉ là phương tiện. Mặt trăng mới là mục đích cứu kính. Thấy được mặt trăng gọi là thấy đạo, kiến đạo. Cho nên muốn thấy mặt trăng, đừng chấp ngón tay thế này thế nọ.

Tục ngữ có câu: "Lời nói không mất tiền mua. Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau". Trong xã hội hay gia đình, nếu mọi người đều thực hành hai câu trên, xã hội sẽ an vui, gia đình sẽ hạnh phúc. Vợ chồng con cái trên thuận dưới hòa, cộng đồng trên kính dưới nhường, cuộc đời tươi đẹp biết là bao nhiêu. Một lời nói nói ra làm cho người nghe hoan hỷ, nụ cười tươi tắn, tâm trí khinh an, đó gọi là chánh ngữ vậy.

*

B.- Thế nào là tà ngữ: Ngược lại, lời nói bất chánh hay tà ngữ là lời nói không chánh đáng, phi lý, tổn hại đến đời sống cùng danh dự của người. Một lời nói ra có khi làm người nghe phải xức dầu cù là, nhức óc nhói tim, có khi ngất xỉu tắt thở luôn, đó là lời nói sâu độc, hiểm ác, đay nghiến, nguyền rủa, nhiếc mắng, thô tục. Một lời nói ra có khi làm tan vỡ hạnh phúc gia đình người khác, đó là lời nói đặt điều thêm bớt, thay trắng đổi đen, nước lã khuấy nên hồ, lộng giả thành chơn, có nói không, không nói có.

Một lời nói ra có khi làm người khác mang họa vào thân, đó là lời nói vu khống cáo gian, vu oan giá họa cho người. Một lời nói ra có khi làm người khác lầm lẫn, đó là lời nói không đúng sự thực, không ngay thẳng, thiên vị, dua nịnh, xuyên tạc, ngụy biện, trau chuốt, với mục đích thủ lợi. Một lời nói ra có khi làm người khác xung đột oán thù, thưa gởi kiện tụng, đó là lời nói dối trá, gây chia rẽ, đâm bị thóc thọc bị gạo, có di hại cho mọi người và muôn vật. Những người có nhiều tự ái, thường khó lòng nhịn được khi nghe những lời nói trái ý, không thuận theo ý mình, thường hay tranh cãi bằng mồm hoặc bằng thư rơi.

Có những lời nói vô nghĩa, nhưng cũng có thể làm cho người khác bực mình, tức giận, bất an. Chẳng hạn như có người nói mình ngu như con bò mà bày đặt dạy đời. Lời nói đó thực ra vô nghĩa lý, bởi vì mình không ngu, mình không phải là con bò, cho nên không cần phải quan tâm đến những lời nói như vậy. Trong Pháp Tứ Y, Đức Phật có dạy: "Y nghĩa bất y ngữ". Nghĩa là chúng ta chỉ nên quan tâm đến ý nghĩa, không nên chấp vào lời nói. Được như vậy, chúng ta bớt nhiều phiền não trên thế gian này.

* *

4.- CHÁNH NGHIỆP: Con người thường có ba nghiệp, đó là: thân nghiệp, khẩu nghiệp và ý nghiệp. Ở đây, chúng ta chỉ bàn về thân nghiệp. Còn khẩu nghiệp thuộc phần chánh ngữ và ý nghiệp thuộc phần chánh niệm.

A.- Thế nào là chánh nghiệp: Chánh nghiệp là nghề nghiệp và hành động chân chánh. Nghĩa là con người nên chọn nghề nghiệp chân chánh, hành động một cách ngay thật, có ích lợi chánh đáng cho mình và cho người. Chánh nghiệp có ích lợi giúp con người mang lại bình an, hạnh phúc cho chính mình và cho mọi người xung quanh.

Người giữ gìn chánh nghiệp là người dè dặt thân nghiệp, luôn luôn thận trọng, giữ gìn mọi hành động, cử chỉ, cách cư xử của mình, để không làm thương tổn đến quyền lợi, nghề nghiệp, địa vị, danh giá, hạnh phúc và tánh mạng của mọi người. Người giữ gìn chánh nghiệp là người hành động theo lẽ phải, biết tôn trọng quyền sống và hạnh phúc của mọi người và muôn vật, tôn trọng nghề nghiệp, không xâm phạm tài sản của mọi người, không trác táng, tận tâm với chức nghiệp, biết hy sinh để giải thoát khổ đau cho mọi người. Người giữ gìn chánh nghiệp là người giữ gìn tam nghiệp được thanh tịnh.

Kinh sách có câu:

Tam nghiệp hằng thanh tịnh.

Đồng Phật vãng tây phương.

Nghĩa là nếu biết giữ gìn tam nghiệp luôn luôn được thanh tịnh, chúng ta cùng với chư Phật, hiện đời sống trong cảnh giới niết bàn, tự tại giải thoát, không phiền não, chẳng khổ đau, không sợ địa ngục, chẳng cầu niết bàn.

*

B.- Thế nào là tà nghiệp: Ngược lại, tà nghiệp tức là hành vi hay động tác không chánh đáng, phi lý bất lương, tổn hại mọi người. Ủó là các hành vi sát hại bạo tàn, giết người hại vật coi như trò giải trí, thú vui tiêu khiển, vui thích trên sự đau đớn của con người và của con thú, trộm cắp của cải, chiếm đoạt tài sản, xúi giục kiện thưa, thưa kiện kiếm tiền, ăn chơi trụy lạc, xa hoa trác táng, khuyến khích người khác xa hoa trác táng, thượng đội hạ đạp, giẫm lên người khác để tiến thân, bất chấp thủ đoạn, đe dọa mạng sống, sáng tác thư rơi, nặc danh khủng bố, tinh thần người khác.

* *

5.- CHÁNH mạng: Có một vị thiền sư khi tuổi đã cao, vẫn cứ ngày ngày làm lụng như mọi người khác, các đệ tử thấy vậy bèn đem giấu các dụng cụ làm việc của thầy. Ngày đó, vị thiền sư không làm việc được, nên chẳng chịu ăn uống, và dạy rằng:

"Nhứt nhựt bất tác, nhứt nhựt bất thực".

Nghĩa là: "Một ngày không làm là một ngày không ăn".

A.- Thế nào là chánh mạng: Chánh mạng là mạng sống chân chánh. Nghĩa là con người cần sinh sống một cách chánh đáng, có đời sống lương thiện, ngay thật, trong sạch, không bạo tàn, không hèn mạt. Chánh mạng có ích lợi giúp con người có cuộc sống bình đẳng, tương kính, không bị rẻ khinh. Người giữ gìn chánh mạng là người sống một cuộc đời có ý nghĩa, lợi mình, lợi người, không ăn bám ai, cũng chẳng ăn không ngồi rồi. Người theo đúng chánh mạng là người sinh sống theo lẽ phải, biết tôn trọng quyền sống và hạnh phúc của mọi người, tôn trọng nghề nghiệp, không xâm phạm tài sản, tận lực làm việc, không tổn hại mọi người và muôn vật, sinh sống với tài năng chân chánh, không giả dối lừa gạt mọi người, sinh sống thanh cao không luồn cúi, không thượng đội hạ đạp, sinh sống theo chánh giáo, không mê tín dị đoan.

*

B.- Thế nào là tà mạng: Ngược lại, tà mạng là sinh sống bất lương, gian tham, không chánh đáng, phi lý, phạm pháp, có tổn hại trực tiếp hay gián tiếp đến mọi người, làm tổn hại chúng sanh, giết thú lột da, cưa ngà xẻ thịt, moi óc bẻ sừng, vặt lông làm đồ trang sức, may áo may quần, cúng trăng cúng sao, tiên đoán vận mệnh, xem quẻ bói xăm, coi tuổi tình duyên, tương lai gia đạo, ăn gian nói dối, lường gạt mọi người, giao dịch gạt gẫm, sáng chế vũ khí, giết người hại vật, chế đồ giả mạo. Quan niệm một ngày ăn cướp bằng ba năm làm, sống theo lối nước đục thả câu, ngư ông hưởng lợi, đó là tà mạng.

* *

6.- CHÁNH tinh tấn:

Trong Kinh Di Giáo, Đức Phật có dạy:

Nếu chuyên cần tinh tấn thì không có việc gì khó.

Ví như nước chảy mãi, đá cũng phải mòn.

Trong Kinh Tứ Thập Nhị Chương, Đức Phật có dạy:

Người học đạo phải nên kiên tâm, trì chí, tinh tấn, dũng mãnh,

không sợ cảnh khổ trước mắt, phá diệt tà tâm, đạt thành đạo quả.

A.- Thế nào là chánh tinh tấn: Chánh tinh tấn là sự siêng năng chân chánh. Nghĩa là con người siêng năng làm những việc có ích lợi cho mình và cho người. Chánh tinh tấn có ích lợi giúp con người cải tạo thân tâm ngày một thanh tịnh, tốt đẹp hơn, cuộc đời có ý nghĩa hơn. Người theo đúng chánh tinh tấn bao giờ cũng phản quan tự kỷ, quay lại xét mình, siêng năng chuyển hóa tâm trí, cải đổi tánh tình.

Trong Kinh Đại Bát Niết Bàn, Đức Phật có dạy:

Chư ác mạc tác.

Chúng thiện phụng hành.

Tự tịnh kỳ ý.

Thị chư Phật giáo.

Nghĩa là: Không bao giờ nên làm các điều ác, các điều bất thiện, dù là nhỏ nhặt. Luôn luôn tinh tấn làm tất cả các điều thiện, dù là điều thiện rất nhỏ. Tự thanh tịnh tâm ý của chính mình. Đó là lời dạy của thập phương tam thế chư Phật. Người theo đúng chánh tinh tấn bao giờ cũng siêng năng sám hối, trừ bỏ những lỗi lầm tội ác đã sinh, siêng năng tu tập các pháp lành, ngăn ngừa tội ác chưa sinh, siêng năng làm việc thiện để tạo thêm phước, phát triển việc lành, siêng năng tu tâm dưỡng tánh, việc thiện chưa sinh làm cho phát sinh, dù trong bất cứ hoàn cảnh nào cũng vậy, không hề đổi thay, không chút chán chường.

Sách có câu: "Có công mài sắt có ngày nên kim", nói lên sự kiên tâm bền chí, nhẫn nại phi thường, trải qua thời gian năm tháng, không sờn lòng, không khuất phục, để đạt cho bằng được mục đích cao cả của mình. Người tu theo hạnh tinh tấn của Bồ Tát Đại Thế Chí, làm các việc thiện, cứu người giúp đời, không biết mệt mỏi, không hề nản lòng, không màng tính toán, không chút so đo, không chịu ngừng nghỉ, mặc dù đang gặp nghịch cảnh, đang mắc khổ nạn, đang gặp oán thù, mặc dù có gặp người lấy oán báo ân, cũng vẫn bình thản. Đó là chánh tinh tấn vậy.

*

B.- Thế nào là tinh tấn bất chánh: Ngược lại, có rất nhiều người siêng năng làm những việc bất chánh. Đó là những người chuyên sát nhơn hại vật, gian xảo trộm cắp. Có những người siêng năng trong các việc dối trá hiểm độc, sáng tác thư rơi, dua nịnh xuyên tạc, rượu chè cờ bạc, xa hoa phung phí, phỉ báng mọi người. Cũng có những người siêng năng bới lông tìm vết, vạch lá tìm sâu, soi mói đời tư, viết thư nặc danh, ngụy tạo chứng cớ, thưa gởi kiện tụng, làm khổ chúng sanh.

* *

7.- CHÁNH niệm:

Trong Kinh Đại Tập, Đức Phật có dạy:

Nếu thường xuyên giữ được chánh niệm,

tâm không loạn động,

dứt trừ được phiền não,

thì chẳng bao lâu đắc thành quả vô thượng bồ đề.

Trong Kinh A Hàm, Đức Phật có dạy:

Không hạnh phúc nào có thể so sánh với sự yên tĩnh của tâm trí.

A.- Thế nào là chánh niệm: Chánh niệm là sự nhớ nghĩ chân chánh. Nghĩa là con người có những ý niệm chánh đáng, những đạo lý giác ngộ và giải thoát. Chánh niệm có ích lợi giúp con người sống trong an ổn, yên vui, không tạp niệm, ngày ăn ngon, tối ngủ yên. Người giữ gìn chánh niệm là người dè dặt với ý nghiệp, luôn luôn nhớ nghĩ tứ trọng ân: ân cha mẹ, ân thầy tổ, ân đất nước, ân mọi người, nhớ nghĩ lỗi lầm để sửa đổi. Người giữ gìn chánh niệm là người sống trong cảnh giới an lạc và hạnh phúc. Để giúp giữ gìn chánh niệm, Đức Phật có dạy bốn phương pháp tập trung tư tưởng như sau: quán thân bất tịnh, quán thọ thị khổ, quán tâm vô thường, quán pháp vô ngã. Các pháp quán tưởng này trong kinh sách gọi là "Tứ niệm xứ". Tứ nghĩa là bốn. Niệm nghĩa là thường nhớ nghĩ. Xứ nghĩa là nơi chốn.

*

a) Quán thân bất tịnh: Nghĩa là quán tưởng thân mình là tập hợp những thứ bất tịnh, không trong sạch, nhơ nhớp, được bọc ngoài bởi lớp da cũng chẳng mấy gì sạch sẽ cho lắm. Khi mạnh khỏe thì còn tạm tạm. Khi ốm đau, tai nạn, bệnh hoạn, già nua, thân mình nhơ nhớp, máu mủ tanh hôi, ghẻ chốc gớm ghiếc, da dẻ nhăn nhúm, đến lúc tắt thở, sình chương hôi thúi, không ai chịu nổi! Món ăn dù ngon, đưa vô miệng rồi, lỡ rớt ra ngoài, không dám ăn lại!

b) Quán thọ thị khổ: Nghĩa là quán tưởng sự cảm thọ, thọ nhận là khổ. Do tâm tham lam, con người thọ nhận đủ thứ vật chất của cải để vinh thân phì gia, không cần biết của thọ nhận chính hay tà, bo bo giữ gìn, đến lúc chết, sinh lòng tiếc của, nhắm mắt không yên. Do tâm sân hận, con người thọ nhận đủ thứ lời nói khó nghe, dù vô nghĩa, để bực dọc, tức tối, bất an, sinh lòng thù oán. Do tâm si mê, con người thọ nhận những tư tưởng mười năm báo thù không muộn, do điều gì bất như ý, chạm chút tự ái, cũng hăm he thưa kiện, nhứt định trả thù, để rồi gây ra biết bao nhiêu đau khổ cho người, dù thân hay thù. Nói vắn tắt là: Thọ nhiều thì khổ nhiều, chấp nhiều thì mệt nhiều. Buông xả thì thanh thản, tha thứ thì thư thái. Chuyện rất đơn giản, thực hành không dễ dàng, nhưng không phải bất khả.

c) Quán tâm vô thường: Nghĩa là quán tưởng cái tâm nhỏ hẹp của mình luôn luôn thay đổi, mới nghĩ thế này liền nghĩ thế khác, lúc thương yêu đắm đuối lúc thù hận ngập tràn, lúc thân lúc thù, lúc vui lúc buồn, lúc thương lúc ghét, lúc hiền thiện lúc gian tà. Tâm của chúng ta luôn luôn dính với cảnh trần bên ngoài, kinh sách gọi là tâm phan duyên. Cảnh trần bên ngoài thuận ý, vừa tai thì vui thích. Cảnh trần bên ngoài nghịch ý, chói tai thì tức tối. Nếu chỉ chạy theo sự sai khiến của cái tâm vô thường như vậy, con người tạo tác không biết bao nhiêu nghiệp chướng, cho nên trôi lăn, trầm luân trong sinh tử không biết bao nhiêu đời, bao nhiêu kiếp!

Trong kinh sách có câu: "Đối cảnh vô tâm mạc vấn thiền". Nghĩa là khi nào tâm của chúng ta không còn dính với cảnh trần nữa, thản nhiên trước sự thịnh suy, thăng trầm của đời sống, bình thản trước những lời khen tiếng chê, vượt qua được sóng gió của cuộc đời, tức nhiên tâm của chúng ta sẽ được khinh an, tự tại, niết bàn và thiền định rồi đó vậy.

d) Quán pháp vô ngã: Nghĩa là quán tưởng các pháp trên thế gian này đều không có bản thể nhứt định, gọi là vô ngã. Các pháp, là tất cả sự sự vật vật trên cuộc đời, không có cái gì cố định. Tất cả chỉ là một dòng chuyển biến không ngừng. Con người thấy đó mất đó. Chuyện gì rồi cũng đổi thay, rồi cũng qua mau. Đừng phí sức, đừng bận tâm với các pháp của thế gian. Chẳng hạn như có câu: "Hết cơn bỉ cực tới hồi thới lai", hoặc: "sau cơn mưa trời lại sáng".

Trong Kinh A Hàm, Đức Phật có dạy:

Chư pháp tùng nhân duyên sanh.

Chư pháp tùng nhân duyên diệt.

Nghĩa là muôn sự muôn vật trên đời tùy theo nhân duyên mà sanh ra, cũng tùy theo nhân duyên mà diệt đi. Không có cái gì, vật gì có thực tướng, không có cái gì, vật gì tồn tại vĩnh viễn. Người ta chửi mình do mình gây nghiệp bất thiện cảm với người. Người ta chửi mãi mỏi miệng thì cũng ngưng thôi, tức giận làm chi cho mệt! Đừng đưa cái bản ngã của mình, tức là cái tôi, cái ta, tây phương gọi là "EGO", ra hứng những ngọn lửa của thế gian, thì mình đâu có bị đốt cháy, đâu có bị nhiệt não, đâu có bị khổ tâm, đâu có bị ngày ăn không ngon, tối ngủ chẳng yên. Ngọn lửa không thể đốt hư không được, sẽ tự dập tắt thôi. Vô ngã đơn giản là như vậy đó!

*

B.- Thế nào là tà niệm, tạp niệm, vọng niệm: Ngược lại, tà niệm là những ý niệm không chánh đáng, vọng niệm là những ý niệm hư dối, tạp niệm là những ý niệm lung tung linh tinh lang tang. Những người luôn luôn nhớ nghĩ lỗi người để phê bình chỉ trích, nhớ nghĩ oán thù để phục hận trả thù, nhớ nghĩ ngũ dục: tiền tài, nhan sắc, danh vọng, ẩm thực, thùy miên, luôn nhớ nghĩ đến những thành tích xấu xa, gian giảo, để tự hào tự đắc, đó gọi là tà niệm, tạp niệm hay vọng niệm.

Chư Tổ có dạy:

Nội cần khắc niệm chi công.

Ngoại hoằng bất tranh chi đức.

Nghĩa là: Bên trong, chúng ta cố gắng, khắc phục tâm niệm, lăng xăng lộn xộn, giữ gìn chánh niệm, chăn giữ ý nghiệp, đó mới thực là: công phu tu tập, đúng theo Chánh Pháp. Bên ngoài, chúng ta cố gắng, giữ gìn chánh ngữ, canh chừng khẩu nghiệp, không thích tranh cãi, không thèm hơn thua, đó là đức độ, người tu theo Phật. Cho dù có bị phỉ báng, có gặp nghịch cảnh, cũng vẫn bình tĩnh thản nhiên, ngoài mặt cũng như trong lòng, không khởi lên bất cứ tâm niệm gì cả.

* *

8.- CHÁNH định: Muốn được cuộc sống an lạc và hạnh phúc, chúng ta phải khắc phục tâm ý của chính mình. Khắc phục tâm ý và an trụ tâm ý là mục đích chính yếu của người tu theo đạo Phật. Chế ngự được, khắc phục được tâm viên ý mã, tức là tâm như con vượn, ý như con ngựa nhảy nhót lung tung, chúng ta mới đạt được chánh định, đó là cảnh giới niết bàn, an nhiên tự tại, không khổ đau, chẳng phiền não.

A.- Thế nào là chánh định: Chánh định là sự thiền định chân chánh. Nghĩa là con người tập trung tư tưởng vào một vấn đề chánh đáng, đúng với chân lý, hợp với lẽ phải. Người đạt được chánh định là người bình tĩnh, thản nhiên trước bát phong của cuộc đời. Chánh định có ích lợi giúp con người phát triển trí tuệ, mau tiến đến giác ngộ và giải thoát. Tâm trí của con người thường xuyên lăng xăng lộn xộn, nhớ nghĩ lung tung, linh tinh lang tang, không có dừng nghỉ, từ đông sang tây, từ cổ chí kim, từ chuyện lớn đến chuyện nhỏ, từ thế giới năm châu đến phụ nữ nhi đồng, từ quốc gia đại sự đến hang cùng ngõ hẹp, hết chuyện gia đình đến chuyện hàng xóm, chuyện xưa chuyện nay, thương ghét tốt xấu, thị phi phải quấy. Tất cả những chuyện như vậy làm cho tâm của chúng ta luôn luôn loạn động. Tâm loạn động thì trí bất an. Ngày ăn không ngon, tối ngủ chẳng yên.

Để giúp con người đạt được chánh định, Đức Phật dạy các pháp quán tưởng, trong kinh sách gọi là "Ngũ đình tâm quán", gồm năm pháp dừng tâm và trụ tâm, như sau đây:

a) Quán sổ tức: Nghĩa là quán tưởng bằng cách đếm hơi thở ra hơi thở vào, để đối trị tâm loạn động. Đến khi thuần thục, chỉ cần theo dõi hơi thở, không cần đếm số như lúc mới bắt đầu, đó gọi là tùy tức quán. Sách có câu: "Thở vào tâm tĩnh lặng. Thở ra miệng mỉm cười".

b) Quán bất tịnh: Nghĩa là quán tưởng thân mình là một tập hợp những thứ bất tịnh, không có gì đáng quan trọng, khi chết thân mình chỉ còn là một cái thây ma không ai dám đến gần, kể cả những người thân thiết nhất trên đời, để đối trị tâm tham dục.

c) Quán từ bi: Nghĩa là quán tưởng mọi người đều bình đẳng, đều có Phật Tánh như nhau, đều đáng thương như nhau, thương người như thể thương thân, để diệt trừ tâm sân hận, thù hằn, oán hờn, ganh ghét, ích kỷ, đố kỵ. Không thể chỉ vì một chút tự ái nhỏ nhặt, một chút mặt mũi, danh dự nào đó, có thể tạo nghiệp oán thù, kiện tụng thưa gởi. Cổ nhân có dạy: "Chuyện gì mình không muốn người khác làm cho mình, thì mình đừng làm cho người khác", cho dù với mục đích trả thù, trừng trị kẻ khác, vì bất cứ lý do gì!

d) Quán nhân duyên: Nghĩa là quán tưởng tất cả muôn pháp đều do nhân duyên sinh ra, cho nên giả hợp, không bền vững, không tồn tại vĩnh viễn, để đoạn trừ si mê, chấp ngã và chấp pháp. Muốn thực hành pháp quán này, cần thấu triệt và tin sâu "Lý Nhân Quả" hay "Lý Nhân Duyên".

e) Quán giới phân biệt: Nghĩa là quán tưởng lục căn tiếp xúc với lục trần sinh ra lục thức, tất cả đều giả tạm, không thực. Lục căn, là sáu cơ quan của thân, đó là: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý, tiếp xúc với lục trần, là sáu cảnh trên trần đời, bao gồm: sắc tướng, âm thinh, mùi hương, mùi vị, cảm xúc, ký ức. Sự tiếp xúc đó gây nên những cảm giác, những ấn tượng, gọi là lục thức. Trong kinh sách, lục căn, lục thức và lục trần gọi chung là thập bát giới, giới phân biệt.

Thí dụ như mắt trông thấy sắc là viên kim cương, bèn sinh lòng ham thích. Sự ham thích đó chỉ giả tạm, không nên theo. Bây giờ thấy thích, về sau có thể không còn thích nữa. Nhưng nếu theo nó, thì chúng ta phải lo tranh giành, lo kiếm tiền, làm việc quần quật, đầu tắt mặt tối, từ sáng sớm đến khuya lơ, để mua sắm cho bằng được, cho nên cực khổ tấm thân, mệt nhọc trí óc. Thí dụ như tai nghe thấy tiếng khen thì khoái chí, thích ý, tối ngủ không được, cứ nhớ tới hoài. Nếu tai nghe thấy tiếng chê tiếng chửi, thì đâm ra bực dọc tức tối, càng khó ngủ hơn, cho nên tấm thân cực khổ trăm bề. Trong kinh sách, có bài kệ như sau:

Mắt trông thấy sắc rồi thôi, (không dính, thôi được thì tốt)

Tai nghe thấy tiếng nghe rồi thì không. (không mắc, lơ được thì hay)

Trơ trơ lẳng lặng cõi lòng, (bình thản, tâm được khinh an)

Nhẹ nhàng ta bước khỏi vòng trầm luân. (giải thoát, khỏi phiền não và khổ đau)

*

B. - Thế nào là tà định hay tà thiền: Ngược lại, tà định hay tà thiền là sự bình tĩnh trong việc làm tổn hại đến mọi người, lạnh lùng tàn nhẫn khi thấy người khốn khổ đớn đau, không chút xót thương, không hề tình cảm. Những người tu tập thiền định để luyện trường sanh bất tử, thiền định để dối gạt người, đều không phải là chánh định.

* * *

Tóm lại, bát chánh đạo là pháp môn rất thiết yếu, rất thực tế, rất thông dụng cho bất cứ ai, không cứ phải là Phật Tử, trên thế gian này, muốn xây dựng một cuộc sống có ý nghĩa, muốn sống trong an lạc và hạnh phúc. Bát chánh đạo giúp con người cải thiện tự thân. Con người do mê mờ nên hành vi bất chánh, ngôn ngữ đảo điên, ý niệm tà vạy, chạy theo dục vọng, sống theo tà đạo, làm việc bất lương. Trái lại, nếu con người biết tu theo bát chánh đạo thì sẽ chuyển hóa được những sự bất chánh nói trên, kiến tạo được một đời sống chân chánh, ích lợi, an lạc và hạnh phúc.

Bát chánh đạo giúp con người cải tạo hoàn cảnh. Hoàn cảnh là phản ánh của tự tâm. Tự tâm bình thản thì hoàn cảnh an vui. Tự tâm rối loạn thì hoàn cảnh bất an. Trong kinh sách, tự tâm gọi là chánh báo, hoàn cảnh gọi là y báo. Chánh báo thế nào thì y báo thế ấy. Người có tâm lương thiện thì sống trong cảnh hiền lành. Người có tâm gian ác thì luôn luôn sống trong cảnh âu lo căng thẳng, thấp thỏm phập phồng.

Trên thế gian này, sở dĩ có những hoàn cảnh khổ đau, bởi vì con người không biết sống theo bát chánh đạo. Nếu mọi người đều biết sống theo bát chánh đạo, không cần phải thờ Phật, thì thế gian này chính là thiên đàng, là cực lạc. Đừng đứng núi này trông qua núi nọ. Như vậy chỉ khổ thân và khổ tâm mà thôi. Tùy theo chỗ ở thường an lạc.

Sách có câu:

Tâm buồn cảnh được vui sao

Tâm an dù cảnh ngộ nào cũng an.

Chư Tổ có dạy:

Tu mà không học

đúng là tu mù.

Học mà không tu

đúng là tủ sách.

Nghĩa là người phát tâm thực hành việc tu sửa thân tâm mình, mà không chịu học giáo lý, không tìm hiểu Chánh Pháp, ai nói gì cũng nghe, ai bảo gì cũng tin, đúng là mù quáng. Còn người chỉ biết lo nghiên cứu, học rộng hiểu nhiều, không lo tu tâm dưỡng tánh, không chịu quán sát tự tâm, chỉ lo phê bình chỉ trích người khác, đúng là cái tủ, cái đãy, hay cái bị đựng sách mà thôi, chẳng ích lợi gì cả. Thí dụ như có người suốt ngày đếm tiền ở nhà băng của chủ, có người suốt ngày chăn trâu ngoài đồng cho chủ, chiều về đến nhà, tiền không có, trâu cũng không!

Trong Kinh Thủ Lăng Nghiêm, Đức Phật có dạy:

Tuy có học rộng hiểu nhiều mà không tu hành,

cũng đồng như người không học hiểu.

Chẳng khác nào người nói ăn mà không ăn,

trọn không thể nào no được.

Theo quan điểm của Phật giáo, không cần phải thờ phượng Đức Phật Thích Ca, hay bất cứ vị Phật nào, vị Bồ Tát nào, chỉ cần sống đúng theo tinh thần bát chánh
đạo, bất cứ người nào cũng đều được an lạc và hạnh phúc, cao hơn nữa, đều được giác ngộ và giải thoát. Bằng như ngược lại, lập bàn thờ Phật tại gia, đi chùa lễ lạy, mà không sống đúng theo tinh thần bát chánh đạo, dù là Phật tử tại gia hay xuất gia, cũng chẳng có ích lợi gì! Đó mới thực là chí công vô tư, mới thực là chánh đạo vậy.

***

nga

20-11-2011, 01:45 AM

...... ... .

Bốn Chân Lý (Tứ Diệu Đế)

Thích Viên Giác

A/- Dẫn nhập

Một hôm, Đức Phật đang ở tại Kosambi trong rừng cây simsàpa, Ngài nhặt một ít lá simsàpa đưa lên hỏi: "Này các Tỳ kheo, các ông nghĩ thế nào? Lá simsàpa ở trong tay ta nhiều hay là ở trong rừng simsàpa nhiều?".

"Bạch Đức Thế Tôn, lá trong tay Thế Tôn quá ít, còn lá trong rừng simsàpa thì quá nhiều". Phật dạy: "Cũng vậy, này các Tỳ kheo, điều ta biết thì quá nhiều, nhưng những gì ta dạy cho các ông thì rất ít; nhưng đó là những gì cần thiết và căn bản cho sự giải thoát. Những gì ta đã dạy cho các ông? Chính là "Đây là Khổ", "Đây là Khổ tập", "Đây là Khổ diệt", "Đây là con đường đưa đến Khổ diệt" (Tương Ưng V).

Giáo lý Tứ đế là nền tảng của hệ thống giáo lý đạo Phật. Ngay sau khi Đức Phật thành đạo, Ngài đến vườn Nai thuyết pháp cho năm anh em Kiều Trần Như, những bạn tu khổ hạnh với Ngài trước đây; nội dung bài thuyết giáo đầu tiên ấy là Tứ diệu đế. Từ đó, xuyên suốt hành trình hoằng hóa của Ngài, giáo lý Tứ diệu đế được triển khai, mở rộng. Đức Phật nhiều lần xác định về tầm quan trọng và siêu việt của giáo lý Tứ đế, Ngài dạy: "Những bậc A La Hán chánh đẳng giác ở trong quá khứ, ở trong tương lai hay hiện tại, được coi là vị Chánh đẳng giác đúng nghĩa là Chánh đẳng giác về Bốn thánh đế" (Tương Ưng V).

Mục đích của đạo Phật là giải thoát mọi đau khổ, vì vậy các pháp môn được thiết lập, mọi nỗ lực tu tập đều hướng về mục tiêu ấy. Giáo lý Tứ điệu đế được coi là thiện pháp tối thắng. Ngài Xá Lợi Phất nhận định: "Ví như tất cả dấu chân của mọi loài động vật đều bị nhiếp trong dấu chân voi, vì dấu chân này lớn nhất trong tất cả dấu chân. Cũng vậy, chư hiền giả, tất cả các thiện pháp đều tập trung trong Tứ thánh đế" (Trung Bộ kinh I). Đức Phật cũng dạy: "Này các Tỳ kheo, nếu có ai nói rằng không cần xây dựng tầng dưới của ngôi nhà, tôi sẽ xây tầng trên của ngôi nhà, sự kiện này không thể xảy ra. Cũng vậy, nếu có ai nói rằng không cần giác ngộ Tứ thánh đế, ta sẽ đoạn diệt khổ đau, sự kiện này không thể xảy ra" (Tương Ưng V).

Cho đến lúc sắp nhập Niết bàn dưới cây sa la song thọ, một lần cuối, Ngài nhắc lại giáo lý Tứ đế: "Các thầy Tỳ kheo, đối với Bốn chân lý, các thầy còn hoài nghi chỗ nào thì có thể chất vấn tức khắc, không nên giữ sự hoài nghi mà không cầu giải đáp" (kinh Di Giáo, Trí Quang dịch).

Như vậy, tầm quan trọng của giáo lý Tứ diệu đế đã được xác định bởi chính Đức Phật và những đệ tử xuất sắc của Ngài. Trải qua hơn 2.500 năm, giáo lý Tứ diệu đế vẫn được tất cả các bộ phái Phật giáo, Nguyên thủy hay Đại thừa, đều xiển dương và hành trì.

B/- Nội dung
I- Định nghĩa

Tứ diệu đế là Hán dịch từ chữ Phạn Catvary Aryasatyani. Arya là Diệu, cao quý, mầu nhiệm; Satya là Đế, là sự thật, là chân lý. Tứ diệu đế còn được gọi là Tứ chân đế, Tứ thánh đế, Bốn chân lý mầu nhiệm.

1- Khổ đế (Dukkha): là thực trạng đau khổ của con người.

2- Tập đế (Samudaya): là nguồn gốc hay nguyên nhân dẫn đến thực trạng đau khổ.

3- Diệt đế (Nirodha): là sự kết thúc hay sự chấm dứt khổ đau.

4- Đạo đế (Magga): là con đường hay phương pháp thực hành dẫn đến chấm dứt khổ đau.

Giáo lý Tứ diệu đế được nói đến trong các kinh: Đế phân biệt tâm kinh (Trung Bộ III), kinh Phân biệt thánh đế (Trung A Hàm), kinh Chuyển pháp luân (Tương Ưng & Tạp A Hàm), và rải rác trong kinh tạng Pàli cũng như Hán tạng.

II- Nội dung Tứ diệu đế

1)- Khổ đế (Dukkha): Khổ đau là một thực trạng mà con người cảm nhận từ lúc lọt lòng mẹ cho đến khi nhắm mắt xuôi tay, không ai phủ nhận điều ấy. Con người luôn có xu hướng vượt thoát khổ đau, tìm kiếm hạnh phúc, nhưng vì không hiểu rõ bản chất của khổ đau nên không tìm được lối thoát thực sự; đôi khi ngược lại, càng tìm kiếm hạnh phúc càng vướng vào khổ đau.

Khổ đế là một chân lý, một sự thực về bản chất cái khổ. Đức Phật dạy: "Này các Tỳ kheo, sanh là khổ, già là khổ, bệnh là khổ, chết là khổ, thương yêu mà biệt ly là khổ, mong cầu mà không được là khổ. Tóm lại, chấp thủ năm uẩn là khổ" (Tương Ưng V). Như vậy, Khổ có thể chia làm 3 phương diện như sau:

a)- Về phương diện sinh lý: Khổ là một cảm giác khó chịu, bức xúc, đau đớn. Khi ta bị một gai nhọn đâm buốt bàn chân hay một hạt cát vào trong mắt khó chịu..., đây là sự bức bách đau đớn của thể xác. Sự đau đớn của thể xác rất lớn, như Lão Tử nói: "Ngô hữu đại hoạn do ngô hữu thân" (Có thân nên có khổ). Con người sinh ra đã vất vả khốn đốn; lớn lên già yếu, bệnh tật khốn khổ vô cùng; và cuối cùng, cái chết: sự tan rã cuối cùng của thể xác đem đến khổ thọ lớn lao.

b)- Về phương diện tâm lý: Là sự khổ đau do không toại ý, không vừa lòng v.v... Sự không vừa ý sẽ tạo nên nỗi đau đớn về tâm lý. Những mất mát, thua thiệt trong cuộc đời làm mình khổ. Người mình thương muốn gần mà không được, người mình ghét mà cứ gặp gỡ hoài, mình muốn tiền tài, danh vọng, địa vị nhưng nó cứ vụt qua ngoài tầm tay của mình. Cuộc đời như muốn trêu ngươi, những ước mơ không toại ý, lòng mình luôn trống trải, bức bách v.v... Đây là nỗi khổ thuộc về tâm lý.

c)- Khổ là sự chấp thủ năm uẩn (Upadana-skandhas): Cái khổ thứ ba này bao hàm hai cái khổ trên, như trong kinh đã dạy: "Chấp thủ năm uẩn là khổ".

Năm uẩn là 5 yếu tố nương tựa vào nhau để tạo thành con người, gồm có: thân thể vật lý và cấu trúc tâm lý như: cảm giác, niệm tưởng, hành và thức (sắc, thọ, tưởng, hành, thức). Nói một cách tổng quát, khi ta bám víu vào 5 yếu tố trên, coi đó là ta, là của ta, là tự ngã của ta, thì sự khổ đau có mặt. Ý niệm về "thân thể tôi", "tình cảm tôi", "tư tưởng tôi", "tâm tư tôi", "nhận thức của tôi"... hình thành một cái tôi ham muốn, vị kỷ; từ đó, mọi khổ đau phát sinh. Mọi khổ đau, lo lắng, sợ hãi, thất vọng, điên cuồng đều gắn liền với ý niệm về "cái tôi" ấy.

Tóm lại, cái khổ về mặt hiện tượng là cảm giác khổ về thân, sự bức xúc của hoàn cảnh, sự không toại nguyện của tâm lý. Về mặt bản chất, khổ đau là do sự chấp thủ, ngã hóa năm uẩn.

2)- Tập đế (Samudaya): Tập là tích tập, các phiền não tụ hội tạo thành năng lực đưa đến khổ đau; đây là nguyên nhân, là nguồn gốc của các khổ. Khi nhận thức được bản chất của khổ một cách rõ ràng, ta mới có thể đi vào con đường đoạn tận khổ đau (Đạo đế).

Cuộc đời là khổ đau hay không khổ? Câu trả lời là tùy thuộc vào thái độ tâm lý, cảm thọ và nhận thức của mỗi người; nguyên nhân của khổ có nguồn gốc sâu xa trong tâm tưởng của con người. Phật giáo cũng nhìn thấy các nguyên nhân của đau khổ; có cái phát sinh từ vật chất hay hoàn cảnh xã hội, nhưng nguyên nhân thật sự vẫn là tâm thức.

Nguyên nhân của khổ thường được các kinh đề cập chính là tham ái, do tham ái mà chấp thủ, bám víu vào các đối tượng của tham ái. Sự khao khát về dục lạc sẽ dẫn đến khổ đau, bởi vì lòng khao khát ấy không bao giờ thỏa mãn.

Nguyên nhân sâu hơn và căn bản hơn chính là vô minh, tức là si mê không thấy rõ bản chất của sự vật hiện tượng đều nương vào nhau mà sinh khởi, đều vô thường và chuyển biến, không có cái chủ thể, cái bền vững độc lập ở trong chúng. Do không thấy rõ nên sinh tâm tham muốn, ôm giữ lấy các đối tượng lạc thú. Do không thấy rõ mới lầm tưởng rằng "cái tôi" là quan trọng nhất, là cái có thực cần phải bám víu, củng cố và thỏa mãn nhu cầu của nó. Nói cách khác, do vô minh mà có chấp thủ "cái tôi" và "cái của tôi" như thân tôi, tình cảm tôi, tư tưởng tôi..., người yêu của tôi, tài sản của tôi, sự nghiệp của tôi... Do những chấp thủ ấy mà có những nỗi thống khổ của cuộc đời.

Tóm lại, chúng ta có thể nhận thấy một cách rõ ràng, khổ hay không là do lòng mình; lòng mình đầy tham lam, chấp thủ, nhận thức sai lầm thì khổ là chắc chắn. Nói cách khác, do cái nhìn của mỗi người đối với cuộc đời mà có khổ hay không. Nếu không bị sự chấp ngã và dục vọng vị kỷ hay phiền não khuấy động, chi phối, ngự trị trong tâm thì cuộc đời đầy an lạc, hạnh phúc.

3)- Diệt đế (Nirodha): Diệt là chấm dứt, là dập tắt. Diệt đế là sự chấm dứt hay dập tắt phiền não, nguyên nhân đưa đến đau khổ và sự chấm dứt khổ đau; cũng có nghĩa là hạnh phúc, an lạc. Diệt đế đồng nghĩa với Niết bàn (Nirvana/Nibbàna).

Đạo Phật xác nhận cuộc đời đầy dẫy những đau khổ, đồng thời cũng xác định có một sự thật khác nữa là an lạc, hạnh phúc. Vì vậy mà có sự tu tập để đạt được hạnh phúc. Hạnh phúc là gì? Hạnh phúc có các mức độ khác nhau.

a)- Hạnh phúc tương đối: Một khi bạn đã làm lắng dịu lòng tham ái, chấp thủ, thì những nỗi lo âu, sợ hãi, bất an giảm hẳn, thân tâm của bạn trở nên thanh thản, đầu óc tỉnh táo; bạn nhìn mọi vấn đề trở nên đơn giản và rộng lượng hơn. Đó là một hình thức của hạnh phúc. Kinh Trung Bộ có một ví dụ: Có một người con trai đang yêu một cô gái. Tình cờ, anh ta bắt gặp cô gái nói chuyện, cười đùa với một chàng trai khác. Tâm hồn của người con trai đang yêu ấy bị xáo trộn mạnh mẽ, khó chịu, bực bội và đau khổ. Thời gian sau, người con trai ấy không còn yêu thương cô gái ấy nữa; lần này, anh ta gặp cô ái ấy đang nói chuyện, cười đùa với những chàng trai khác, nhưng hình ảnh ấy không làm tâm hồn anh ta đau đớn nữa. Cũng vậy, nhờ tâm trí không bị chi phối bởi những tư tưởng chấp thủ, nhờ không bị đun nóng bởi các ngọn lửa phiền muộn, lo lắng, sợ hãi, mà tâm ý của bạn trầm tĩnh và sáng suốt hơn, khả năng nhận thức sự vật hiện tượng sâu sắc và chính xác hơn, bạn tạo nên một phép lạ: thân tâm được chuyển hóa, thái độ ứng xử của bạn đối với mọi người độ lượng, bao dung và khiêm tốn; đối với của cải, tài sản, danh vọng trở nên thanh thản hơn, không còn bị áp lực của nó đè nặng lên trái tim mình. Trên cơ sở ấy, bạn hưởng thụ đời sống có phẩm chất hơn.

Tóm lại, tùy vào khả năng giảm thiểu lòng tham, sân và vô minh đến mức độ nào thì đời sống của bạn sẽ được tăng phần hạnh phúc lên mức độ ấy.

Nếu bạn phát triển hạnh phúc tinh thần cao hơn bằng cách tu tập thiền định thì bạn sẽ có sự an lạc tuyệt vời. Đức Phật dạy: "Có người có thể không bị bệnh về thể xác trong một năm hay có thể đến cả trăm năm, nhưng thật hiếm có người không bị bệnh về tinh thần, dù chỉ trong một phút". Những tâm lý được coi là bệnh của tinh thần gồm có 5 trạng thái tâm lý, thường gọi là 5 triền cái: tham lam, sân hận, hôn trầm ngủ nghỉ, dao động và hối hận, hoài nghi và do dự. Khi 5 loại tâm lý này có mặt, nó sẽ trói buộc và ngăn che tâm trí bạn; loại trừ chúng thì tinh thần sẽ sáng tỏ thanh tịnh và an lạc như mặt trăng thoát khỏi mây che. Các trạng thái hạnh phúc tinh thần này được gọi là Tứ thiền.

b)- Hạnh phúc tuyệt đối: Trên nền tảng hạnh phúc tinh thần, bạn phát triển tuệ quán, hướng tâm đến đoạn trừ toàn bộ phiền não vi tế, thâm sâu, bạn có thể đạt hạnh phúc tuyệt đối, tối thượng là Niết bàn. Diệt đế chính là Niết bàn. Niết bàn là sự thanh tịnh, là hạnh phúc tuyệt đối. Đức Phật dạy: "Vô bệnh lợi tối thắng, Niết bàn lạc tối thắng" (K.Magandiya, TBK II).

Niết bàn còn được diễn tả dưới nhiều danh từ khác nhau, tiêu biểu như: vô sanh, giải thoát, vô vi, vô lậu, đáo bỉ ngạn, tịch tịnh, chân như, thực tướng, pháp thân... Niết bàn không phải là đối tượng của tư duy, khái niệm hay ngôn ngữ. Đây là trạng thái an lạc, hạnh phúc tuyệt đối khi tâm ý đã vắng mặt tham, sân, si.

Chúng ta thường quan niệm Niết bàn như một cảnh giới, một cõi nào đó cao cấp hơn cõi người, như là cõi thiên đường của các tôn giáo khác; đó là một sai lầm lớn. Niết bàn vượt thoát mọi khái niệm đối đãi về thời gian, không gian, có, không, lớn, nhỏ... Dù vậy, Niết bàn không phải là hư vô, mà là một thực tại thanh tịnh, siêu việt, không nằm trong phạm vi phân biệt của ý thức, hay nói cách khác, không thể nhận thức được Niết bàn khi đang còn tham, sân, si. Một vị Thiền sư nói: "Hãy nhìn những rặng núi, những con suối chảy, những rừng cây xanh ngắt đẹp tuyệt vời kia. Khi biết nhìn mọi vật với một nhãn quan mới, một nhãn quan không bị chi phối bởi tham sân si, thì cảnh đẹp kia chính là Niết bàn đó ! Niết bàn không phải là một nơi chốn nào khác biệt với thế gian, một cảnh giới nào mà người ta có thể tìm đến. Niết bàn chính là ở đây". Đức Phật và các vị Bồ Tát, A La Hán đã đạt Niết bàn ngay trong đời sống này. Điều đó nghĩa là Niết bàn nằm ngay trong tầm tay của mỗi người. Biểu hiện của Niết bàn là không còn tạo nghiệp và không còn tái sinh.

4)- Đạo đế (Magga): Đạo là con đường, là phương pháp thực hiện để đạt được an lạc, hạnh phúc trong đời sống hàng ngày hay hạnh phúc tuyệt đối Niết bàn. Như vậy, toàn bộ giáo lý mà Đức Phật đã dạy đều là Đạo đế, tổng quát và căn bản gồm có 37 pháp, thường gọi là 37 phẩm trợ đạo. Đức Phật dạy: "Này các Tỳ kheo, đây là những pháp do ta chứng ngộ và giảng dạy, các con phải khéo học hỏi, thực chứng tu tập, truyền bá rộng rãi để chánh pháp được trường tồn, vì hạnh phúc cho chúng sinh, vì an lạc cho chúng sinh, vì lòng thương tưởng cho đời, vì hạnh phúc, vì an lạc cho chư Thiên và loài người. Đó là Bốn niệm xứ, Bốn chánh cần, Bốn thần túc, Năm căn, Năm lực, Bảy Bồ đề phần, Tám thánh đạo phần" (kinh Đại Bát Niết Bàn).

Trong 37 pháp thì Tám thánh đạo được coi là tiêu biểu và căn bản nhất của Đạo đế. Tám thánh đạo, còn gọi là Tám chánh đạo - con đường chân chính - có 8 chi phần:

1)- Chánh kiến (Sammà Ditthi): Thấy và hiểu đúng đắn, nghĩa là nhận thức đúng về đạo đức của cuộc sống, cái nào là thiện, cái nào là ác. Nhận biết đúng về bản chất của sự vật là vô thường, vô ngã, duyên sinh. Nhận thức rõ bản chất của khổ, nguyên nhân của khổ, sự diệt khổ và con đường đưa đến hết khổ.

2)- Chánh tư duy (Sammà Sankappa): Suy nghĩ đúng đắn, nghĩa là đừng để đầu óc của mình nghĩ ngợi những vấn đề bất thiện như tham dục, tức tối giận hờn, bạo động hãm hại... dẫn tư duy của mình hướng về tâm cao thượng như tư duy về sự buông thả, sự giải thoát, về thương yêu giúp đỡ chúng sinh, về sự bất bạo động, nhẫn nhục, trầm tĩnh.

3)- Chánh ngữ (Sammà Vàcà): Ngôn ngữ đúng đắn, nghĩa là không nói những lời đưa đến đau khổ, chia rẽ, hung bạo, căm thù. Nói những lời lẽ đưa đến xây dựng niềm tin, đoàn kết hòa hợp, thương yêu và lợi ích.

4)- Chánh nghiệp (Sammà Kammanta): Hành vi đúng đắn, nghĩa là không có hành vi giết hại, trộm cướp, hành dâm phi pháp. Thực hành sự thương yêu, cứu giúp, không ham muốn thú vui bất thiện.

5)- Chánh mạng (Sammà Ajivà): Đời sống đúng đắn, nghĩa là phương tiện mưu sinh, nghề nghiệp chân chính, không sống bằng những nghề phi pháp, độc ác, gian xảo.

6)- Chánh tinh tấn (Sammà Vàyàma): Nỗ lực đúng đắn, nghĩa là nỗ lực đoạn trừ điều ác, nỗ lực thực hành điều thiện.

7)- Chánh niệm (Sammà Sati): Nhớ nghĩ đúng đắn, nghĩa là đừng nhớ nghĩ các pháp bất thiện, đừng để cho các đối tượng bất chính dẫn dắt mình đi lang thang. An trú tâm ý vào thiện pháp, không quên thiện pháp.

8)- Chánh định (Sammà Samàthi): Tập trung tư tưởng đúng đắn, nghĩa là đừng để tâm thức bị rối loạn, tập trung tư tưởng làm an tịnh tâm thức một cách đúng đắn, có hiệu quả phát triển tuệ giác.

Mối quan hệ giữa các chi phần Bát chánh đạo là không thể phân ly, chi phần này có trong chi phần kia, cái kia hỗ trợ cho cái này. Tám chánh đạo có thể chia làm 3 bước là Giới, Định và Tuệ. Giới là Chánh ngữ, Chánh nghiệp, Chánh mạng; Định là Chánh tinh tấn, Chánh niệm, Chánh định; Tuệ là Chánh kiến, Chánh tư duy. Xác định Bát chánh đạo là con đường đưa đến giải thoát, Đức Phật dạy: "Này Subhadda, trong pháp luật nào không có Bát thánh đạo thì ở đấy không có Tứ quả Sa môn" (kinh Đại Bát Niết bàn, TB I). Đức Phật dạy thêm: "Nếu những Tỳ kheo sống chân chính (theo Bát chánh đạo) thì cõi đời này không thiếu vắng những vị A La Hán".

Con đường tu tập của Đạo đế là con đường nỗ lực tự thân của mỗi hành giả Phật tử; con đường ấy vừa thực tiễn vừa có hiệu quả ngay tại đời sống này.

III- Tu tập Bốn chân lý

Giáo lý đạo Phật không phải là một học thuyết, mà là một công trình tu tập, có thực hành mới biến lý thuyết thành thực tiễn, thành chất liệu sống trong mỗi con người, như ăn cơm mới no, uống nước mới hết khát. Đó là chỗ khó khăn của người Phật tử, không thể nhờ cậy vào ai tu giúp cho mình, hoặc ai ban cho mình được giải thoát, hết khổ.

Trong kinh đưa ra 3 giai đoạn nhận thức và hành trì đối với Bốn chân lý, thuật ngữ gọi là Tam chuyển: Thị chuyển, Khuyến chuyển, Chứng chuyển.

1)- Đối với Khổ đế: Thị chuyển là nhận thức, hay nhận diện cái khổ. Thấy được khổ là bước đầu tiên; nếu không thấy, không biết thì sẽ không có hành động diệt khổ. Khuyến chuyển là đi sâu hơn vào bản chất cái khổ, khởi lên ước muốn đoạn trừ khổ. Chứng chuyển cảm nhận một cách sâu sắc và toàn diện về bản chất của khổ đau.

2)- Đối với Tập đế: Thị chuyển là nhận diện nguyên nhân đưa đến đau khổ. Khuyến chuyển là khởi lên ước muốn đoạn trừ các nguyên nhân ấy. Chứng chuyển là tu tập, nỗ lực để đoạn trừ chúng.

3)- Đối với Diệt đế: Thị chuyển là nhận thức được sự vắng mặt của đau khổ là hạnh phúc, là không có đau khổ, ta phải thấy điều ấy. Khuyến chuyển là khởi lên ước muốn được hạnh phúc, hưởng được niềm vui, thanh thản an lạc của đời sống. Chứng chuyển là đạt được, hưởng thụ thật sự trạng thái an lạc ấy.

4)- Đối với Đạo đế: Thị chuyển là nhìn thấy con đường, thấy được phương pháp diệt khổ, thấy rõ rằng đây là con đường đưa đến giải thoát; nói cách khác, thấy được lối thoát ! Khuyến chuyển là khởi lên ước muốn đi trên con đường ấy, khởi hành trên lộ trình ấy. Chứng chuyển là đi trên con đường ấy một cách trọn vẹn.

Tóm lại, đối với mỗi chân lý, chúng ta đều phải nhận thức rõ ràng. Từ nhận thức thông suốt sẽ dẫn đến ước muốn hành động, và cuối cùng đạt được mục đích. Chúng ta phải thấy rõ diễn biến của hành vi, ngôn ngữ và tư duy của chính mình, cái nào có đau khổ, gây ra đau khổ, ta phải nhận diện và diệt trừ chúng; ta chuyển hóa nó để hưởng được niềm an bình hạnh phúc của Diệt đế. Hạnh phúc hay đau khổ đều xuất phát từ nơi thân tâm của chúng ta.

C/- Kết luận

Con người đau khổ không phải vì thiếu thốn vật chất, tiền của, danh vọng, mà chính là vì vô minh. Sự mê muội làm cho con người chưa nhận thức đúng đắn bản chất của cuộc đời. Đạo Phật chỉ dẫn cho con người một hướng đi, một lối thoát, cung cấp phương tiện để cho con người khai mở kho tàng trí tuệ của chính mình. Định nghĩa về vô minh, Đức Phật dạy: "Chính là không biết rõ khổ, nguyên nhân của khổ, sự diệt khổ và con đường đưa đến diệt khổ, này các Tỳ kheo, đấy gọi là vô minh" (Tương Ưng V). Và ngược lại là minh, là trí tuệ. Dưới cái nhìn của trí tuệ, mối quan hệ duyên sinh của Bốn chân lý hiển lộ rõ ràng, thấy được một chân lý là thấy được toàn bộ chân lý. Đức Phật dạy: "Này các Tỳ kheo, ai thấy khổ, người ấy cũng thấy nguyên nhân của khổ, thấy khổ diệt, thấy con đường đưa đến khổ diệt. Ai thấy được nguyên nhân của khổ, cũng thấy được khổ, thấy được khổ diệt và con đường đưa đến diệt khổ. Ai thấy được khổ diệt, cũng thấy được khổ, nguyên nhân của khổ, con đường đưa đến khổ diệt. Ai thấy được con dường đưa đến khổ diệt, thì cũng thấy được khổ, nguyên nhân của khổ và sự diệt khổ" (Tương Ưng V). Nhận thức đúng như thế là Chánh kiến, nó đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình tu tập Bốn chân lý; nói cách khác, Chánh kiến đi hàng đầu trong mọi pháp môn. Nhận thức sáng tỏ ấy còn gọi là Kiến đạo.

Giáo lý Bốn chân lý vừa là phương tiện, vừa là cứu cánh. Một giáo lý hoàn chỉnh đầy tính nhân bản đem lại niềm tin, sức sống cho con người, xã hội đương thời và vẫn thiết thực lợi ích cho con người và xã hội hiện đại.

Đặc tính của giáo lý Tứ diệu đế là con đường Trung đạo, không rơi vào cực đoan hưởng thụ dục lạc hay khổ hạnh ép xác. Giáo lý Tứ diệu đế bao hàm tất cả các giáo pháp mà Đức Phật đã dạy. Giáo lý Tứ diệu đế có thể thực hành cho người xuất gia cũng như tại gia, ai cũng tu tập được, ai cũng có thể nếm hương vị giải thoát, đáp ứng được nhu cầu thoát khổ cho cá nhân và chuyển hóa xã hội./.

---o0o---

Biên tập nội dung : Tỳ Kheo Thích Nguyên Tạng

nga

20-11-2011, 02:29 AM

TỨ DIỆU ĐẾ

Sanh,GIÀ,BỆNH ,CHẾT ,THÀNH BỐN KHỔ,
YÊU MÀ LÌA ,GHÉT BỎ HIỆP NHAU
MONG CẦU KHÔNG ĐƯỢC CŨNG SANH ĐAU
SẮC,THỌ,TƯỞNG HÀNH THỨC TA CŨNG KHỔ

- Sắc uẩn: xác thân được tạo thành từ tứ đại: đất, nước , gió , lửa. Hình tướng này tồn tại rất ngắn, tạm bợ mà thôi. Hơn nữa trong bốn món này không món nào là chủ thể. Đã là giả tạm, không chủ thể thì chấp làm gì? tức là hướng đến vô sắc.
Thọ, tưởng , hành , thức :
Là 4 uẩn trong 5 uẩn, uẩn còn lại là sắc uẩn đã nói ở đoạn kinh trước : sắc bất dị không , không bất dị sắc , sắc tức thị không, không tức thị sắc . 5 uẩn là phân tích con người, con người gồm có 5 thành tố :

1/ Sắc : thân xác vật chất .

2/Thọ : cảm giác .

3/Tưởng : tư tưởng .

4/Hành: những hiện tượng tâm lý như vui buồn , thương ghét thay đổi với nhau 1 cách liên tục .

5/ Thức : nhận thức.

Trong chân không không có sắc , không có thọ , không có tưởng , không có hành , không có thức, tức là trong chân không không có 5uẩn.
Đây là đoạn kinh trong bài kinh Bát Nhã Tâm Kinh.
Không là bản thể, 5 uẩn là hiện tượng của bản thể ấy.
Trong chân không không có sắc thọ tưởng hành thức là trong bản thể không có hiện tượng.
NGA
Em bịnh nên cũng ít đi chùa mà hỏi mấy thầy này kia,sẵn đây em biết cái nào nói cái đó thôi
Anh ơi vì em cũng mộ đạo ,nên em nói vậy thôi ,chứ em không dám múa rìu đâu nha anh

NhuMai

20-11-2011, 09:03 AM

http://www.viet.net/anson/uni/index.htm

http://www.thuvienhoasen.org/D_1-2_2-75_4-7703_5-50_6-3_17-204_14-1_15-1/

buixuanphuong09

22-11-2011, 08:14 PM

Nga và Như Mai thân mến!

Dạo này chắc sức khoẻ Nga tốt phải không? Em post mấy bài hay lắm. Mấy hôm mạng máy của anh trục trặc không vào được nhớ quá. Hôm nay vào đọc những bài của em và NM post lên rất hay, duy trì Topic đều đặn. À mà bài về Bát chánh đạo em post có phải của HT Thích Thanh Từ không? Anh rất kính ngưỡng HT, thường tìm đọc các tác phẩm của ngài, vì HT giảng rất dễ hiểu. NM đã post đường link TVHS rất hay. Tôi thường đọc TVHS, Đạo Phật ngày nay, Giác ngộ online, các tác phẩm của HT TTT. NM có thể đưa thêm đường link Đạo Phật ngày nay của TT Thích Nhật Từ không? Tôi vitính ngu ngơ lắm, chỉ đọc được thôi chứ không biết cách đưa đường link vào Diễn đàn. Thơ NM rất nhuần nhuyễn, viết về lịch sử Đức Phật rất đầy đủ, kèm theo ảnh minh hoạ rất đẹp, rõ ràng, nhưng giá NM viết theo thể lục bát diễn ca thì dễ đi vào lòng người hơn. Tôi không đủ kiến thức và hồn thơ để viết như NM. Rất cảm ơn NM đã hoà đồng tâm huyết cùng tôi. Tôi có nhiều điều tâm nguyện muốn viết trên Topic này nhưng trình độ kiến thức ít ỏi rất khó thể hiện thành câu.
BXP 22.11.2011

NhuMai

22-11-2011, 09:54 PM

Thật tâm niệm của Bác NM rất cảm phục, NM xin gởi vào trang thơ "Tìm Hiểu Đạo Phật" đường link về bài giảng của HT Thích Thanh Từ, và TT Thích Nhật Từ, mời mọi người cùng tham khảo nha!
http://www.google.com.vn/search?gcx=w&sourceid=chrome&ie=UTF-8&q=%C4%90%E1%BA%A1o+Ph%E1%BA%ADt+ng%C3%A0y+nay+(h%C 3%B2a+th%C6%B0%E1%BB%A3ng+Th%C3%ADch+Thanh+T%E1%BB %AB

http://www.google.com.vn/search?gcx=w&sourceid=chrome&ie=UTF-8&q=%C4%90%E1%BA%A1o+Ph%E1%BA%ADt+ng%C3%A0y+nay+(Th% C6%B0%E1%BB%A3ng+T%E1%BB%8Da+Th%C3%ADch+Nh%E1%BA%A Dt+T%E1%BB%AB)

nga

22-11-2011, 10:12 PM

Dạ cảm ơn anh đã quan tâm,dạo này sức khỏe em cũng kha khá,
BÀI CƯ TRẦN LẠC ĐẠO LÀ CỦA HT TTT ĐÓ ANH em cũng có duyên với PHẬT PHÁP khi má em còn sống,nay anh lập topic này là "gãi trúng chỗ ngứa của em,nên em rất hăng hái, "nhưng em hiểu biết chẳnh bao nhiêu đâu,anh đừng quá khen mà em nại
Nga

Lương Lương Hòa

22-11-2011, 10:30 PM

nga

22-11-2011, 10:37 PM

KINH PHÁP CÚ

http://www.quangduc.com/kinhdien/230phapcutmntg01.html#1%20.%20Ph%E1%BA%A9m%20Song% 20Song

nga

22-11-2011, 10:40 PM

KINH PHÁP CÚ

http://www.quangduc.com/kinhdien/230phapcutmntg01.html#2%20.%20Ph%E1%BA%A9m%20Kh%C3 %B4ng%20Bu%C3%B4ng%20Lung%20%28*%29

Nga

nga

22-11-2011, 10:43 PM

KINH PHÁP CÚ
PHẨM TÂM
http://www.quangduc.com/kinhdien/230phapcutmntg01.html#2%20.%20Ph%E1%BA%A9m%20Kh%C3 %B4ng%20Bu%C3%B4ng%20Lung%20%28*%29

Nga

nga

22-11-2011, 10:46 PM

KINH HOA NGHIÊM

http://www.dharmasite.net/KinhHoaNghiem.htmhttp://www.dharmasite.net/KinhHoaNghiem.htm

Nga

nga

22-11-2011, 10:52 PM

THIỀN VIỆN THƯỜNG CHIẾU

http://thuongchieu.net/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=14&Itemid=331

Nga

nga

22-11-2011, 11:00 PM

TRỊ TÂM

http://www.thuongchieu.net/index.php?option=com_content&view=article&id=689:tr-tam&catid=39:an-c-kit-h-2008
Anh coi nhưng mà anh nhớ giữ gìn sức khỏe nha anh
Nga

nga

22-11-2011, 11:16 PM

Nhân nghĩa chu toàn một kiếp sanh
Gặp Đạo may duyên, số sẵn dành
Sống biết tìm tu, lo giải khổ
thác nhờ công quả được tôn vinh
Rằng nơi thế tục do Thiên định
Về đến non Tiên, phước - đức thành
Nhờ xác thân phàm rèn luyện tánh
Vĩnh hằng phẩm vị Đạo nêu danh.

SƠN PHƯƠNG ghi
TU TÂM

Ở đời sống phải biết tu TÂM
An định an nhiên,số sẳn dành
Sông phải tìm đường ,tu giải thoát
Thác nhờ PHƯỚC-ĐỨC ,được thơm danh
Trần ai ráng giữ ,lòng chân thật
Về đến cõi BỒNG ,TÂM chí thành
Để lại PHƯỚC-DUYÊN cho con cháu
Muôn đòi con cháu tưởng thơm lây

Nga

NhuMai

23-11-2011, 07:17 AM

Xin chào bác BXP, chào chị Nga và Như Mai, Quốc Quyền.
Các bạn rất am hiểu Phật pháp. Má của Hòa khi còn sống cũng đi chùa nghe kinh kệ chăm chỉ lắm.
Còn bây giờ Hòa vào chùa chưa rõ mục đích lắm. Đầu tiên chỉ là để tạ lễ các sư thầy, các đạo tràng đã hộ niệm cho mẹ mình, hai là cũng muốn cầu xin cho Má siêu thoát, muốn hồi hướng công đức của mình cho má. Không biết như thế có ích kỉ không nhỉ ?
Nhưng nghiệm lại, thấy cũng có vài điều linh ứng lắm.
Vậy cho Hòa xin hỏi thêm 1 câu nữa nhé : Kinh Diệu Pháp Liên Hoa có sức mạnh như thế nào ? Có phải k nên đọc kinh này ở nhà không ?
Mình đã đọc 3 phẩm cho Má nghe (vì lúc ấy k biết đọc kinh gì, đọc đại thôi) và vừa gấp kinh lại thì Má cũng vừa thở hơi cuối muôn đời. Mình muốn đọc cho Má nghe cho hết bộ kinh thì có người bảo là k nên. Không hiểu nữa.
Lương Lương Hòa

Chào chị Lương Lương Hòa, NM thì ko hiểu gì nhiều đâu, góp ý kiến với chị thôi nha!

Đức Phật dạy: "Nước mắt của chúng sanh nhiều hơn bốn biển" Như vậy có thể biết một chúng sanh có thể sanh thân rất nhiều chớ ko phải một thân, khi tụng kinh làm phước ko nên chỉ hồi hướng cho cha mẹ đời này, mà còn nên hồi hướng cho tất cả cha mẹ đời xa xưa, và tất cả chúng sanh, chớ ko riêng gì một cha mẹ đời này. Phước hồi hướng ấy đã ko giảm mà còn tăng trưởng. Khi tụng đọc Kinh với lòng thành kính thì không kể là chùa hay nhà, bất cứ nơi nào với lòng chân thành là được. Với lại căn cơ của mỗi người mỗi khác, thuở thời Đức Phật sanh tiền cùng thế, nên Ngài mới tùy duyên mà thuyết Pháp. Chị đọc Kinh Pháp Hoa chị chắc cũng hiểu ý nghĩa này. Còn về tụng kinh ko nên chấp là Kinh này hơn Kinh kia, Pháp này hơn Pháp nọ, mà chỉ chọn lựa phù hợp với điều mình ước nguyện hay không! Như cầu siêu thì chị có thể chọn Kinh Địa Tạng, Kinh A Di Đà, cầu an thì Phổ Môn v.v...
Pháp của Phật có tám mươi bốn ngàn Pháp môn, ko có Kinh nào hơn Kinh nào, và ko có Pháp nào hơn Pháp nào, tùy theo duyên chúng sanh mà Phật thuyết Pháp. Hoa Nghiêm và Kinh Pháp Hoa theo Kinh chép là được Phật thuyết trong thiền định là dành cho bậc có đại căn cơ. Kinh Pháp Hoa được tôn xưng là Viên Giáo Tối Thượng Thừa. Kinh có ý nghĩa cao sâu huyền diệu. Nhưng như ở trên NM đã nói tụng kinh là do tâm thành mới có cảm ứng, chớ nếu tâm ko thành thì việc tụng Kinh sẽ giảm đi ý nghĩa!
Khi bác sắp mất chị đã thành tâm tụng ba phẩm Kinh, NM nghĩ với phước lực này chắc cũng đưa đường cho bác đến cảnh giới an lạc.
NM rất kính phục một người con có hiếu như chị, chúc cho chị luôn an vui, chúc cho bác được siêu thăng hưởng thọ an lạc nơi miền Tây Phương Cực Lạc.

Như Mai

http://www.phatgiaongaynay.net/PhatGiao/giaolytriethoc/9-TinhThanKinhPhapHoa.html

NhuMai

23-11-2011, 09:11 AM

http://up.4imua.com/imgs5/4imua.com---buddha-moi.gif

ĐẠO PHẬT

Rực ánh hào quang Pháp đạo mầu
Hồi chuông Bát Nhã ý cao sâu.
Tỳ kheo bác ái hằng rao giảng
Phật tủ từ bi vẫn nguyện cầu
Xác ngoảnh mặt bờ mê chìm tội lỗi
Hồn nhìn bến giác ngộ minh châu
Sa vào bể khổ nào khôn tránh
Một kiêp luân hồi nghiệp trước sau.

ĐQL

Bài Họa

LÝ Huyền Vi

Pháp Phật huyền vi nghĩa nhiệm mầu
Dung hòa sự lý ý thâm sâu…
Thiền Na (*) diệu dụng không tầm tưởng
Thánh Lạc (**) như như chẳng vọng cầu…
Tự tánh bất sanh đồng huyễn thức(***)
Chơn tâm vô ngã hiển trân châu
Sắc-không lấy, bỏ vô phân biệt(****)
Đâu biết một duyên chẳng trước sau…!

(*) Sơ Thiền, Nhị Thiền, Tam Thiền, Tứ Thiền
(**) Không, Vô Tướng, Vô Nguyện
(***) Kinh Lăng Già phần 1
(****) Xem Bát Nhã Tâm Kinh

Như Mai

nga

23-11-2011, 03:07 PM

NhuMai

23-11-2011, 08:14 PM

Đêm Tục Diệm Truyền Đăng

(Thập Thủ Liên Hoàn)

1. Quán Âm Từ Mẫu Mẹ Hiền ơi!
Đức Cả bao dung tỏa đất trời
Phương tiện tùy duyên thần hiển hiển
Hạnh tu Nhập Thế Pháp ngời ngời.
Ngàn Tay giữ sáng muôn phương Phật
Ngàn Mắt soi trong vạn cảnh đời
Diệu Quả Nhĩ Căn thành đạt Pháp
Tầm thinh cứu khổ khắp nơi nơi!

2. Nơi nơi Đèn Pháp sáng quang minh
Đuốc Huệ rỡ soi khắp chúng sinh.
Tâm nguyện mẫn bi đưa đại chúng
Lòng từ Bác Ái độ hàm linh
Diệu huyền Bát Nhã ngời phương hướng
Vô Úy Chân Như tỏ lộ trình
Cảm Ứng lợi tha đời Đại Hạnh
Ban ân vạn cõi phước thanh bình..

3. Thanh bình thiên hạ dứt luân trầm
Tay nắm Nhành Dương gội lỗi lầm
Mắt Huệ nhìn soi hơn vạn kiếp
Lực Thần rọi sáng đến muôn năm
Yêu dân quãng đại lòng Bồ Tát
Xót chúng vị tha trí Quán Âm…
Thực Địa Pháp Môn sanh Nhị Lực,
Nhiệm mầu vi tế Thắng Thù Tâm.

4. Thù Tâm vi diệu ánh đèn duyên
Giáo hóa nhơn sanh thỏa ước nguyền
Lễ hội Truyền Đăng bừng Trí Thánh
Ngày vui đốt đuốc sáng tâm thiêng
Quang minh rỡ rỡ oai thần mật
Trí tuệ ngời ngời lực Phật Nguyên.
Phật đạo trường tồn đời hạnh phúc
Nhơn sinh thịnh vượng kiếp bình yên!

5. Bình yên lễ Tục Diệm Truyền Đăng
Vía Mẹ đại từ Quán Thế Âm
Bóng cả chơn như nhuần tánh thiện
Cội nhành Bác Ái rạng lòng nhân
Tay Thần cứu chúng linh mầu nhiệm
Mắt Thánh thương dân diệu Pháp thần
Thị hiện Phổ Môn ngời chánh lý
Quán Âm Thập Nhị Nguyện viên thành!

6. Viên Thành đức hạnh độ nhân sanh,
Bình Đẳng - Từ Bi thệ nguyện hành.
Diệu Dụng linh thiêng Bồ Tát Đạo
Nhiệm mầu cảm ứng Quán Âm tâm
Ta bà độ chúng ngời minh hạnh
Cảnh Phật rước người rạng đức danh
Dương Liễu xua tan phiền não tận
Tịnh Bình rưới mát Hỉ - Bi sanh!

7. Bi sanh, cầu khẩn tất linh thành
Phật mẫu nguyện thề cứu chúng sanh
Cánh Cửa Âm Thanh đà hiển chứng
Pháp Mầu Thù Thắng cũng viên thành
Sáu đường Ứng Hóa duyên chơn chánh
Ba Cõi Tuyên Dương Pháp thiện lành
Chư Phật mười phương đồng tán thưởng
Quán Âm Bồ Tát đức cao thanh!

8. Cao thanh đức độ đại nhân từ,
Thuần hóa chúng sanh hợp pháp tu.
Thực Địa Viên Thông linh cảm ứng,
Nhĩ Căn thành tựu thấu tương cầu.
Ngàn Tay mở cửa ngàn phương tiện,
Ngàn Mắt soi tầm vạn hạnh tu.
Pháp Phật nhiệm mầu ban phước lạc,
Đạo trường đuốc sáng rạng muôn thu.

9. Muôn thu Chánh Pháp mãi thường hằng,
Chơn Tuệ rạng ngời sáng Phật ân.
Đuốc sáng thiêng liêng tâm điểm huệ,
Đạo ngời cao quí Pháp Truyền Đăng.
Thuyền Từ lướt sóng Tràng Phan báu,
Cờ Pháp tung bay Bảo Cái thần.
Thanh tịnh Nhành Dương ban nước thánh,
Đạo từ phủ bóng mát dương gian.

10. Dương gian đèn Pháp tỏa hương Thiền,
Ngọn lửa Từ Bi sáng diệu huyền.
Bác Ái - Từ Tâm ngời Đuốc Huệ,
Lợi Tha - Hỉ Xả tỏa Đèn Thiêng.
Nhành Dương mầu nhiệm ban cùng chốn
Tịnh Thủy thanh lương rải khắp miền
Hạnh nguyện vì người tâm Đại Mẫn,
Mười hai đại nguyện tạo cơ duyên.

Như Mai

19-9-2011 Âm lịch

NhuMai

23-11-2011, 08:18 PM

Mừng Lễ Tục Diệm Truyền Đăng

(Ngày 19-9-2011 âm lịch )

Mừng ngày Tục Diệm Truyền Đăng
Ngày trao đèn Pháp lễ hằng hàng năm
Là ngày vía Đức Quán Âm
Nhơn sanh tưởng nhớ đồng tâm nguyện cầu.

Lung linh đèn Pháp truyền trao
Tay truyền tay nhận ngọt ngào tình thân
Nói lên Tục Diệm Truyền Đăng
Muôn năm Chánh Pháp truyền ban nối đời.

Quán Âm Mẹ Đại Hiền ơi!
Tình thương Bác Ái biển khơi dạt dào
Truyền Đăng ý nghĩa thanh cao
Truyền Thừa Chánh Pháp thâm sâu muôn đời!

Đêm nay lấp lánh triệu vì sao
Đèn sáng hương thiêng tỏa ngạt ngào
Sáng Đức Từ Bi đèn Pháp rọi
Đẹp lòng Bác Ái đuốc Tâm trao.

Lung linh ngọn đuốc Diệm Truyền Đăng
Ánh sáng bừng soi Đạo vĩnh hằng
Pháp Chánh thiện nam tâm tinh tấn
Đạo Lành tín nữ tánh Thiên Chân.

Ý nghĩa Truyền Đăng tự bao đời,
Ngời ngời tỏa sáng Mẹ Hiền ơi!
Đại nguyện Lợi Tha ngời vạn cõi
Tinh thần Độ Chúng sáng muôn nơi.

Ánh sáng lung lính tỏa diệu huyền,
Soi cùng ba cõi Pháp Thiêng Liêng
Tay trao ý nghĩa truyền trao Pháp
Tay nhận hàm bao nhận Pháp truyền.

Bầu trời trong sáng muôn sao,
Truyền Đăng Tục Diệm truyền trao Pháp lành.
Hương Bi, Trí, Dũng cao thanh,
Đuốc còn tỏa sáng Pháp Đăng còn ngời.

Truyền thêm động lực cho người,
Nối truyền Chánh Pháp muôn đời vĩnh lưu.

Đại Bi nòng cốt của đời,
Đại Bi lẽ sống của người học tu.
Đại Bi sự nghiệp muôn thu,
Bi Tâm không đạt Pháp Tu không thành.

Bình Tịnh Thủy, Nhánh Dương Chi,
Dập tan phiền não tâm Bi rạng ngời.
Đem an lạc phước cho đời,
Đem nguồn hạnh phúc cho người tín tâm.

Như Mai

19-9-2011 âm lịch

NhuMai

24-11-2011, 08:39 AM

Truy Cầu

Lòng người tham dục vô bờ
Được rồi lại muốn vét vơ dẫy tràn
Tâm tham khi chẳng vương mang
Thì nguồn hạnh phúc bình an đạt thành.

Người đời ai chằng mong cầu
Lợi danh, vật chất sang giàu hư vinh
Nhưng mà an lạc nhân sinh
Không riêng vật chất dục tình mà thôi.

Truy cầu thỏa mãn kiếp người
Lòng tham vô đáy muôn đời trào dâng
Đắm chìm trong biển dục trần
Dưỡng nuôi tham muốn muôn phần khổ đau.

Chúng ta cần phải truy cầu
Tâm linh cuộc sống đức sâu gốc dày
An bình hạnh phúc đủ đầy
Đây là giàu có đắp xây cuộc đời.

Đây vui chân thật cho người
Đây vui vĩnh viễn không lời tỏ phân.

4-10-2010

NhuMai

24-11-2011, 08:43 AM

Phước Duyên

Thuở còn Đức Phật tại tiền
Có cô con gái thiện duyên tín thành
Làm nghề pha chế hương thanh
Gọi là công việc nuôi thân qua ngày.

Hôm kia trông thấy Như Lai
Ba hai tướng tốt vượt ngoài phàm nhân
Phát tâm cung kính ân cần
Dùng hương hảo hạng xoa chân Đức Ngài.

Tâm chơn quả thoát trần ai
Khi thân mãn kiếp hồn bay về trời
Hào quang tỏa sáng rạng ngời
Hương thơm ngan ngát tỏa vời thiên không.

Chư thiên kinh ngạc trong lòng
Giảng đường tụ tập kính mong tỏ bày:
“Cô xưa tu phước báu gì?
Thân thơm vi diệu không ai sánh bằng?

Hào quang chiếu sáng vô ngần
Thần thông phước tướng dung nhan tuyệt vời?”

Thiên nữ cung kính đáp lời:
“Sanh tiền thấy Phật lòng ngời kính thương
Xoa hương chân Phật cúng dường
Tâm thành cung kính nguyện nương Phật Đà.

Oai thần Phật Tổ ban ra
Thác sanh Đạo Lợi dự nhà Chư Thiên
Phước duyên vô lượng vô biên
Thân đầy hương tỏa khắp miền gần xa.

Lòng thành hưởng phước bao la
Thậm thâm vi diệu khó mà bày phân.

Như Mai

NhuMai

24-11-2011, 08:59 AM

Nhân Quả

Muốn biết nhân đời trước
Xem nghiệp phước hôm nay
Muốn biết quả vị lai
Xem việc làm hiện tại.

Trồng cây thì hái trái
Tùy hạt giống ngọt chua
Thành công đẹp duyên ưa
Đó chính là tiêu điểm.

Của mọi người tìm kiếm
Cho cuộc sống mai sau
Phân Duyên rễ Nhân sâu
Nước Pháp cây Phước trổ.

Phần đông người khinh bỏ
Không chăm sóc cây trồng
Thấy người khác thành công
Nhờ siêng năng chăm sóc.

Nhìn lại mình than khóc
Không nổ lực trồng gieo
Ngày nay lại than nghèo
Đất Phước – Duyên cằn cỗi.

Hãy từ giờ vun xới
Mảnh đất phước điền duyên
Trồng cây quí lên trên
Ngày sau ăn trái ngọt.

Giống tốt Nhân – Duyên tốt
Cây Lành Quả Trái Lành
Người Hiền quả Thiện sanh
Nơi nơi đều hạnh phúc!

Như Mai

4-10-2011

nga

24-11-2011, 12:56 PM

1. Hiếu dưỡng cha mẹ

Đức Phật dạy chúng ta lấy hiếu làm gốc. Hiếu dưỡng cha mẹ là pháp môn căn bản rất lớn của đạo Phật, cũng là điều kiện quan trọng cơ bản làm người. Chúng ta nghĩ thử ngay cả loài chim muông còn biết báo ân nuôi mớm. Nếu như chúng ta không hiếu dưỡng cha mẹ thì chẳng phải không bằng loài cầm thú hay sao?

Cha mẹ là ruộng phước lớn nhất đời này của chúng ta. Công đức hiếu dưỡng cha mẹ và công đức cúng dường Đức Phật như nhau, không hiếu dưỡng cha mẹ thì bị coi là sai lầm lớn nhất của đời người. Người bất hiếu một chút tư cách cũng không có nói gì đến học Phật.

Ngoài ra, chúng ta còn khuyên cha mẹ có Tín, Nguyện, niệm Phật, cầu sinh về Tây phương mãi mãi thoát khỏi nỗi khổ sinh tử luân hồi, mới là hiếu đạo cứu cánh viên mãn.
2. Làm tròn bổn phận
Làm người ở thế gian, ai cũng có bổn phận và trách nhiệm của mình. Người học Phật trên cương vị công việc của mình phải nỗ lực tinh tấn làm gương mẫu cho gia đình, xã hội và quốc gia. Hiếu thuận với cha mẹ, giáo dục con cái, yêu thương gia đình, làm lợi ích cho xã hội, báo đáp tổ quốc mới đúng là người học Phật. Tự mình trốn tránh trách nhiệm, không làm tròn bổn phận, học Phật mà nói khoác lác đều là dối mình lừa người thì không thể thành tựu được.
3. Tin sâu nhân quả
Cốt lõi của toàn bộ Phật pháp, chính là hai chữ “nhân quả”. Chúng ta trồng nhân thiện được quả thiện, trồng nhân ác nhất định chịu quả ác, báo ứng nhân quả không sai tí nào, không phải là không có báo ứng mà chỉ vì thời gian chưa đến. Người học Phật phải tin sâu nhân quả, lấy giới làm thầy, mỗi ngày tự kiểm điểm, luôn luôn sửa đổi. Ngoài ra, người niệm Phật tin sâu trồng nhân thiện niệm Phật, chắc chắn được quả thiện thành Phật. Đây là nhân quả rất thâm diệu.
4. Không sát sinh, ăn chay
Người học Phật không làm các việc ác, nỗ lực đoạn trừ tất cả hành vi tội ác. Trong tất cả tội ác, tội ác nặng nhất là sát sinh, ăn thịt. Bởi vì, mạng của chúng sinh rất quý báu, không nên vì thân mạng mình mà giết, ăn thịt nó thì nó vô cùng căm hận, kết oán thù sâu nặng, đời sau nó sẽ giết lại chúng ta báo thù đòi nợ, máu trả nợ máu, quả ác rất là thảm khốc. Vì thế, chúng ta không làm các việc ác, không sát sinh, ăn chay là việc cần gấp.
5. Phóng sinh cứu mạng
Người học Phật phải làm các điều thiện, bất cứ việc thiện nào, chỉ cần có cơ hội thì ra sức làm. Trong tất cả việc thiện, phóng sinh là đứng đầu. Bởi vì, phóng sinh là hành vi cứu mạng cấp bách, công đức rất lớn, chẳng phải việc thiện nhỏ có thể so sánh được. Thân mạng chúng sinh rất quý, chúng ta thả nó, cứu nó thì nó vô cùng cảm kích, kết thiện duyên tốt với nó thì đời sau chúng ta được quả báo thiện, phước đức không thể nghĩ bàn. Cho nên, trong các điều thiện lấy phóng sinh cứu mạng làm đầu.
6. Chí tâm thành kính
Chí tâm thành kính là nền tảng thành tựu bất cứ sự nghiệp nào trong thiên hạ. Đại sư Ấn Quang chỉ dạy chúng ta phải dốc hết tâm lực, lấy hai chữ thành kính làm điểm quan trọng. Chúng ta có một phần thành kính thì có một phần công đức, có mười phần thành kính thì có mười phần công đức. Đây là bí quyết tuyệt vời học Phật thành công, mọi người tuyệt đối phải ghi nhớ kỹ trong lòng.
7. Phát tâm Bồ đề
Công đức nhiều hay ít của người học Phật theo tỉ lệ thuận với tâm lượng của mình, tâm lượng rộng lớn thì công đức được nhiều. Vì thế, người học Phật phải có tâm lượng rộng lớn, làm bất kỳ việc gì tuyệt đối không nên vì tự tư tự lợi, nhất định phải phát xuất từ tâm chân thành, chân thật vì lợi ích cho tất cả chúng sinh. Chúng ta trên cầu Phật đạo, phát tâm thành Phật; sau đó, có năng lực độ khắp chúng sinh. Chúng ta dưới thì hóa độ chúng sinh bằng cách phát tâm hễ gặp cơ duyên thì nhất định phải đem điều tinh yếu của Phật pháp truyền bá cho đại chúng. Ngoài ra, tâm phải chí thành niệm Phật cầu sinh về thế giới Tây phương Cực Lạc; đó là chân chính phát tâm Bồ đề.
8. Lạy Phật sám hối
Chúng ta từ vô thủy kiếp đến nay tạo nhiều tội nghiệp, nếu có hình tướng thì khắp hư không cũng chẳng dung chứa hết; bởi vì, chúng ta là phàm phu xấu ác nghiệp chướng sâu nặng. Do đó, người học Phật phải phát tâm hổ thẹn và chí thành sám hối, siêng năng lạy Phật. Bởi vì lạy Phật một lạy chí thành thì tội diệt như số cát sông Hằng, lạy Phật sám hối là bày tỏ tâm chí thành cung kính của chúng ta. Phương pháp tốt nhất là hổ thẹn tự xét lỗi mình.
9. Tín, Nguyện và niệm Phật
Pháp môn Tịnh độ là nương tựa Phật lực cứu giúp. Tín là tin thế giới Tây phương Cực Lạc có Phật A Di Đà. Nguyện là mong muốn mình mau sinh về thế giới Cực Lạc kia, chán lìa thế giới Ta bà này. Hạnh là phải chí thành niệm, giữ một câu thánh hiệu Nam mô A Di Đà Phật. Chỉ cần đầy đủ ba tư lương Tín, Nguyện, Hạnh thì sẽ nương theo đại thệ nguyện lực của Phật A Di Đà cứu giúp, ra khỏi sinh tử, vĩnh viễn đoạn trừ luân hồi. Đây là pháp môn vô cùng thâm diệu và tiện lợi nhất trong tất cả pháp môn mà Đức Phật đã dạy.
Nói theo lý, một câu A Di Đà Phật là nhờ Phật lực cứu vớt, chắc chắn bảo đảm vãng sanh về Tây phương. Nhưng vì sao ngày nay người niệm Phật nhiều mà người được vãng sanh lại ít? Đây là vấn đề rất quan trọng và nghiêm túc, ngày nay người niệm Phật nhưng không được vãng sanh quan trọng là do “thiếu Tín, Nguyện lại sợ chết, căn bản là không muốn vãng sanh”. Ngày nay, người niệm Phật chỉ cầu sống lâu, cầu mạnh khỏe bình an, cầu giàu sang, công việc thuận lợi, cầu tất cả lợi ích ở thế gian; nhưng không cầu vãng sanh về Tây phương.
Một chữ Chết thì có thể kiểm nghiệm người niệm Phật có đầy đủ Tín, Nguyện hay không? Hãy tự hỏi lòng mình, chúng ta có sợ chết không? Nếu như chết ngay lập tức thì Phật A Di Đà liền đón chúng ta vãng sanh về Tây phương, chúng ta có bằng lòng không? Một người niệm Phật thật sự là người chán lìa cõi Ta bà này, thích cầu về cõi Cực Lạc thì nhất định cho sự chết là như trở về. Bất cứ lúc nào, họ cũng mong sớm theo Phật A Di Đà về thế giới Tây phương Cực Lạc thì tuyệt đối không sợ chết, luôn mong muốn vãng sanh liền. Còn người niệm Phật giả tạo trong ngoài khác nhau, Tín, Nguyện không thật là người tham sống sợ chết, không muốn chết, không muốn vãng sanh, cầu sống lâu, có rất nhiều lý do ràng buộc. Chúng ta nên biết tâm người nào sợ chết, không muốn chết, không muốn cầu vãng sanh thì trái với tâm Phật A Di Đà, không đủ ba tư lương Tín, Nguyện, Hạnh thì làm sao họ thành tựu vãng sanh về Tây phương được?
Ngày nay, một nghìn người niệm Phật thì có chín trăm chín mươi chín người niệm Phật giả. Nếu người niệm Phật thật sự thì một chữ Chết thường ở trong tâm, tự mình luôn kiểm nghiệm, chỉ cần người niệm Phật không sợ chết, thích chết, bất cứ lúc nào cũng đón cái chết, luôn mong cầu sớm được vãng sanh về Cực Lạc; đây là người niệm Phật thật sự “chán lìa Ta bà, thích cầu Cực Lạc”. Như thế, một nghìn người niệm Phật, nghìn người vãng sanh; vạn người niệm Phật vạn người vãng sanh, không một người nào mà không sinh về Tây phương.
10. Nỗ lực thực hành
Phật pháp quan trọng nhất là thực hành. Có bà cụ một chữ cũng không biết, hoàn toàn không hiểu kinh dạy, chỉ biết ăn chay, lạy Phật, chí thành niệm một câu Nam mô A Di Đà Phật mà được vãng sanh. Bà học Phật thành tựu vãng sanh, hơn hẳn những nhà thông thái biện tài vô ngại, tinh thông tam tạng, quan trọng là có nỗ lực thực hành hay không. Người có tài năng, hiểu biết mà không thực hành, giống như điểm binh trên giấy, nói tên món ăn, đếm của báu cho người, đều là vô ích.
Nói tóm lại, chúng ta học Phật chỉ cầu chuyên nhất, sợ nhất là xen tạp; chỉ cần nắm chắc những điểm quan trọng rồi nỗ lực thực hành thì nhất định đạt được lợi ích chân thật của Phật pháp.

Trích: Cửa Vào Tịnh Tông của HT. Tịnh Không
Việt dịch: TN. Viên Thăng (Tu Viện Huệ Quang)

buixuanphuong09

24-11-2011, 03:13 PM

ĐẠO PHẬT

Rực ánh hào quang Pháp đạo mầu
Hồi chuông Bát Nhã ý cao sâu.
Tỳ kheo bác ái hằng rao giảng
Phật tủ từ bi vẫn nguyện cầu
Xác ngoảnh mặt bờ mê chìm tội lỗi
Hồn nhìn bến giác ngộ minh châu
Sa vào bể khổ nào khôn tránh
Một kiêp luân hồi nghiệp trước sau.

ĐQL

Bài Họa
LÝ Huyền Vi

Pháp Phật huyền vi nghĩa nhiệm mầu
Dung hòa sự lý ý thâm sâu…
Thiền Na (*) diệu dụng không tầm tưởng
Thánh Lạc (**) như như chẳng vọng cầu…
Tự tánh bất sanh đồng huyễn thức(***)
Chơn tâm vô ngã hiển trân châu
Sắc-không lấy, bỏ vô phân biệt(****)
Đâu biết một duyên chẳng trước sau…!

(*) Sơ Thiền, Nhị Thiền, Tam Thiền, Tứ Thiền
(**) Không, Vô Tướng, Vô Nguyện
(***) Kinh Lăng Già phần 1
(****) Xem Bát Nhã Tâm Kinh

Như Mai

Góp hoạ cùng Như Mai

ĐẠO PHẬT

Duyên nghiệp cho tôi thấyPháp mầu

Thức-Tri - nghiền ngẫm nghĩa cao sâu

Thấm mùi Pháp vị luôn tri túc

Đã hưởng thâm ân chẳng ảo cầu

"Ba cõi như như" lòng đã sáng
"Tức tâm tức Phật" dạ như châu

Ngàn muôn ức kiếp mang ân nặng
Đuốc tuệ Như Lai đến vạn sau.

BXP 24.11.2011

buixuanphuong09

24-11-2011, 10:11 PM

http://www.giacngo.vn/userimages/2011/10/19/12/den%20cay.jpg

HỎI: Tôi muốn cầu siêu cho những đứa bé không được chào đời. Nhưng những đứa bé đó không phải do tôi từ bỏ chúng mà là tội lỗi trong mối tình đầu của người yêu hiện nay của tôi. Chúng tôi đang chuẩn bị tiến tới hôn nhân. Tôi lo lắng cho sau này, vì những đứa bé đó thường mang mối hận lớn với những người đã từ bỏ chúng. Có lẽ một phần cũng là do tôi sợ ảnh hưởng đến con cái về sau.
Nhưng hơn hết, tôi cảm thấy thương những vong linh đó và nghĩ cần phải làm gì đó để những vong linh bé nhỏ ấy được siêu thoát. Hãy giúp tôi. Khi làm được việc này thì trong tâm tôi mới cảm thấy thanh thản. Liệu tôi có thể sám hối thay người đó được không?
(NGỌC PHƯƠNG, evol.4691@yahoo.com.vn)
ĐÁP:
Bạn Ngọc Phương thân mến!
Thương và tìm cách cứu độ những vong linh bé bỏng ấy, dù không phải ruột thịt của mình vốn rất cần thiết, nên làm. Bạn cùng người yêu nên đến chùa xin lễ cầu siêu cho các cháu (dù muộn vẫn hơn không). Nhà chùa sẽ hướng dẫn cụ thể và tổ chức cầu siêu cho các vong nhi ấy.
Đúng như bạn nghĩ, sau khi nhà chùa cầu siêu cho các cháu, chắc chắn bạn sẽ thấy nhẹ nhàng và thanh thản hơn. Bạn và người yêu nên xem hành vi tội lỗi trong quá khứ ấy là một bài học để không đi vào vết xe cũ hay xảy ra những gì khiến phải hối tiếc, ăn năn trong tương lai.
Có thể bạn không cần phải sám hối thay cho người yêu nhưng người yêu của bạn thì rất cần đồng thời cả hai người nên tích phước, làm lành để hồi hướng phước báo cho các cháu. Được vậy thì âm dương đều lưỡng lợi, mọi người đều an lành.
Chúc bạn tinh tấn!
TỔ TƯ VẤN (tuvangiacngo@yahoo.com

buixuanphuong09

25-11-2011, 06:49 AM

http://www.giacngo.vn/userimages/2011/11/23/12/a%20di%20da%20%286%29.jpg

Phương thức niệm Phật đời Trần

Giác Ngộ - Không phải ngẫu nhiên đến đời Trần phương thức niệm Phật được Thiền phái Trúc Lâm chú trọng trong việc vận dụng vào đời sống thực nghiệm tâm linh trong các Thiền đường nước Đại Việt
Mặc dầu vào thời kỳ này với sự ra đời của Thiền phái Trúc Lâm, hẳn nhiên việc thực tập hành thiền là phương thức tu tập được xem trọng yếu để kiến tính thành Phật. Tuy nhiên phương thức niệm Phật vẫn được Thiền phái Trúc Lâm khuyến cáo mọi giới, mọi thành phần trong xã hội cần phải nỗ lực tu tập, tinh tấn hành trì mọi lúc mọi nơi, trong mọi hoàn cảnh là điều đáng nói.
Thiết nghĩ, kể từ khi đạo Phật du nhập vào Việt Nam đến thời Lý thì quá trình hình thành hội nhập và phát triển đã hội tụ đầy đủ các tông thiền, tịnh, mật trong diễn trình sinh hoạt tâm linh của cộng đồng người Việt. Vì thế, có thể nói phương thức niệm Phật cũng đã được giới Phật tử nước ta quan tâm thực hành từ lâu lắm rồi. Mục đích của niệm Phật là nhất tâm bất loạn và cũng để cầu vãng sinh về nước Cực lạc của Phật A Di Đà.
Ở Trung Hoa, ta thấy giáo lý niệm Phật được ngài Huệ Viễn khởi xướng đầu thế kỷ thứ V, chú trọng vào phương pháp quán niệm. Tại nước ta, vào thời Lý, năm 1057, một tượng Phật A Di Đà bằng đá cao hai thước rưỡi tây đã được một lang tướng của vua Lý Thái Tông thực hiện tại núi Lạn Kha, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh.
Tượng Di Đà này vẫn còn ở chùa Phật Tích, Bắc Ninh. Bia đá chùa Phật Tích vẫn còn ghi về sự tích kiến tạo ngôi tượng này. Sách Thiền Uyển tập anh, cũng ghi nhận ngoài việc thiền sư Không Lộ tôn trí tượng Phật A Di Đà để phụng thờ, còn đề cập đến việc thiền sư Tịnh Lực là một người đã chứng đắc pháp “niệm Phật Tam muội” nhờ công phu niệm Phật mà được đại định. Thiền sư cũng dạy các môn đồ của mình không nên cầu sự chứng ngộ từ bên ngoài và nếu muốn diệt trừ các ác nghiệp thì nên áp dụng phương pháp niệm Phật bằng cả tâm lẫn miệng.
Rõ ràng chủ trương niệm Phật theo giáo lý tông phái Tịnh độ ở nước ta đã được phổ biến và hành trì trong các ngôi tự viện có thể đã được vận hành trước thời Lý, nhưng có thể khẳng định đến thời Lý thì pháp môn niệm Phật đã đi vào đời sống thực nghiệm tâm linh trong sinh hoạt của mọi người dân Đại Việt.
Đến đời Trần, trên tinh thần hợp nhất các tông phái thành Phật giáo Nhất tông, lấy tông thiền làm hệ tư tưởng chính để sinh hoạt và phát triển Giáo hội, nhưng các nhà lãnh đạo Phật giáo cũng như các nhà lãnh đạo quốc gia bao gồm những thiền gia, thiền sư, đồng thời cũng là những vị vua như Trần Thái Tông, Trần Thánh Tông, Tuệ Trung và Tam Tổ Trúc Lâm vẫn thừa kế các pháp môn tu tập truyền thống vốn đã được định hình và phát triển như niệm Phật để đưa vào chương trình sinh hoạt và tu tập trong các thiền môn. Căn cứ vào tài liệu Khóa hư lục, Tuệ Trung Thượng sĩ ngữ lục, Tam Tổ thực lục,Cư trần lạc đạo phú...của Phật giáo Nhất tông đời Trần, chúng ta thấy tiến trình hình thành và phát triển Thiền phái Trúc Lâm đã tác động vào đời sống nước ta trên nhiều lĩnh vực.
Cũng qua các tài liệu nói trên, chúng ta cũng tiếp cận được đời sống sinh hoạt tu tập Thiền qua nhiều phương thức khác nhau như niệm Phật, bái sám, tọa thiền nhưng mang sắc thiền là dấu ấn lớn của Phật giáo Việt Nam trong quá trình tiếp biến và hội nhập phát triển mang bản sắc Việt. Và như thế Thiền phái này dưới sự lãnh đạo của các nhà khai sáng Thiền phái, đã thiết lập một đời sống tu tập thực nghiệm tâm linh cho các hành giả, mục đích cuối cùng là giác ngộ ngay giữa cuộc đời theo quy tắc Thiền môn, mà được sử sách ghi lại. Người học thiền có thể dùng các phương thức thiền khác nhau, nhưng cuối cùng là tìm thấy sự giác ngộ ở đời này. Ngay từ buổi đầu, Trần Thái Tông, Tuệ Trung, Trần Thánh Tông rồi Trần Nhân Tông, Pháp Loa, Huyền Quang và các vị thừa kế Thiền phái đều nhất quán quan điểm như thế.
Phương thức thiền có khác nhau là do căn cơ, căn trí khác nhau, nhưng chân lý chỉ là một. Do đó, mỗi tác phẩm trước tác của các vị trong Thiền phái đều bàn đến những khía cạnh khác nhau về Thiền. Đặc biệt, trong các tác phẩm ấy, pháp môn niệm Phật đã được đề cập đến như là một phương thức hành thiền được hướng dẫn từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp, hợp với từng căn cơ đối tượng tham thiền học đạo. Mục đích cuối cùng là kiến tính thành Phật.
Thực tế, vào đời Trần, trong một bối cảnh lịch sử cả dân tộc quyết tâm xây dựng một đất nước Đại Việt độc lập, tự chủ, hưng thịnh, bền vững không chỉ trên biên cương lãnh thổ mà còn trên nhiều phương diện, lĩnh vực khác nhau. Ta chẳng ngạc nhiên gì khi Trần Thái Tông vị vua đầu tiên đời Trần, cũng là thiền gia chứng ngộ đề xuất với chính mình cũng là lời khuyến cáo với mọi người “hãy lấy ý muốn của thiên hạ làm ý muốn của mình, lấy tâm thiên hạ làm tâm của mình”. Do đó, mọi người cần phải giữ tâm thanh tịnh, không để bụi trần cấu bẩn làm cấu bẩn tâm nhằm phát huy tinh thần sẻ chia ý muốn và tấm lòng của mình đối với mọi người trong gia đình và bên ngoài xã hội. Tất cả không ngoài mục tiêu là cùng nhau xây dựng và bảo vệ đất nước với cuộc sống tốt đời đẹp đạo.
Mục đích niệm Phật theo Thiền phái Trúc Lâm là loại bỏ niệm xấu thay vào đó là niệm tốt để tâm trở nên trong sạch hoàn toàn. Con người sống trong một xã hội đầy biến động, việc cần xác định trước tiên nói như trong tác phẩm Khóa hư lục qua bài Niệm Phật luận là tâm luôn phải khởi niệm thiện, khi niệm thiện khởi thì niệm ác không có cơ duyên hiện khởi “Tâm khởi điều thiện tức tức là điều thiện. Niệm thiện khởi thì thiện nghiệp báo ứng lại”. Vì vậy, con người cần có những niệm thiện, những niệm tốt, ý nghĩ lành thì không cách gì hơn là niệm Phật. Niệm Phật nhằm có khả năng xử lý những sai lầm, ngõ hầu dập tắt ba nghiệp thân khẩu ý.
Trong bài Niệm Phật luận, Trần Thái Tông viết “Ư niệm Phật thì chánh thân đoan toạ, bất hành tà hạnh, thị tức thân nghiệp dã. Khẩu tụng chân ngôn, bất đạo tà ngữ, thị tức khẩu nghiệp dã. Ý tồn tinh tiến, bất khởi tà niệm, thị tức ý nghiệp dã.”[/URL] (Trong lúc niệm Phật thân thẳng ngồi ngay, không làm việc tà, như vậy là tắt được nghiệp thân. Miệng tụng lời chân chính, không nói điều xằng bậy, thế là tắt được nghiệp miệng. Ý chăm chú ở sự tinh tiến, không nảy sinh ý nghĩ tà, thế là tắt được nghiệp ý.).
Công năng niệm Phật là thế, nhưng phương thức hành trì của mỗi đối tượng dựa trên sự phân chia căn trí cao thấp. Thực tế, theo Trần Thái Tông nói, trong xã hội có có ba hạng người ứng với ba loại trí: thượng trí, trung trí, hạ trí, ứng với ba cách thức hành trì niệm Phật.
Cách thứ nhất dành cho bậc thượng trí là những người tự thân biết tâm mình chính là tâm Phật, sống trong bụi trần mà không nhiễm trần, không cần tu niệm thêm gì cả. Chính họ là những người đã được giác ngộ, tâm không còn sự nhiễm ô, sống trong đời mà không nhiễm bụi đời, an nhiên tự tại, mà đóng góp cho đời, đúng như bài Niệm Phật luận ghi“Thượng trí giả, tâm tức thị Phật, bất giả tu thiêm. Niệm tức thị trần, bất dung nhất điểm. Trần niệm bản tịnh, cố viết như như bất động, tức thị Phật thân. Phật thân tức ngã thân thị, vô hữu nhị tướng; tướng tướng vô nhị, tịch nhiên thường tồn, tồn nhi bất tri, thị vi hoạt Phật.” (http://phathoc.net/mobile/?CategoryID=180&GroupID=1810&ContentID=5A5052#_ftn2)(Bậc thượng trí thì tâm tức Phật, không phải nhờ thêm sự tu hành. Ý nghĩ là bụi trần không vướng một mảy. Ý nghĩ bụi trần vốn tịnh, cho nên nói “như như không động là thân Phật”. Thân Phật tức là thân ta, không có hai tướng. Tướng và tướng không phải là hai, lặng lẽ tồn tại hằng thường. Tồn tại mà không biết, đó là Phật sống.).
Cách thức thứ hai dành cho đối tượng có căn trí bậc trung. Đây là thành phần thứ hai trong xã hội. Người có căn trí bậc này thì phải huy động ý chí, dùng niệm thiện để đẩy lùi các niệm ác, không cho chúng có cơ hội xuất hiện. Cuối cùng, họ cũng đạt được trình độ như người có trí tuệ cao hơn “Trung trí giả, tất tạ niệm Phật, chú ý tinh cần, niệm niệm bất vong, tự tâm thuần thiện. Thiện niệm ký hiện, ác niệm tiện tiêu. Ác niệm ký tiêu, duy tồn thiện niệm. Dĩ niệm ý niệm, niệm niệm diệt chi. Niệm diệt chi thì, tất quy chính đạo. Mệnh chung chi thì, đắc Niết bàn lạc.” (Bậc trung trí ắt nhờ niệm Phật. Chú ý tinh cần, luôn luôn niệm mà không quên thì tâm mình ắt tự thuần thiện. Ý nghĩ thiện đã hiện ra thì ý nghĩ ác sẽ bị tiêu tan. Ý nghĩ ác đã bị tiêu tan thì chỉ còn ý nghĩ thiện. Dùng ý nghĩ mà ý thức về nghĩ thì mọi ý nghĩ đều bị diệt hết. Khi ý nghĩ đã bị tiêu diệt ắt trở về chính đạo; lúc mệnh hết qua đời sẽ được niềm vui cõi Niết bàn.).
Cách thức thứ ba dành cho người có căn cơ hạ trí, đông nhất trong xã hội. Đối với những người này, tâm họ chỉ hướng về nước Phật, mong sao thoát khỏi những bụi bặm ở đời này. Khi lâm chung lòng thanh tịnh, thác sinh về Phật quốc “Hạ trí giả, khẩu cần niệm Phật ngữ, tâm dục kiến Phật tướng, thân nguyện sinh Phật quốc; trú dạ cần tu, vô hữu thoái chuyển. Mệnh chung chi hậu, tuỳ kỳ thiện niệm đắc sinh Phật quốc; hậu đắc chư Phật sở tuyên chính Pháp, chứng đắc bồ đề, diệc nhập Phật quả”. (Kẻ hạ trí miệng chuyên cần niệm lời Phật, lòng mong thấy hình tướng Phật, thân nguyện sinh ở nước Phật, ngày đêm tu hành chăm chỉ, không thối chí thay đổi, như vậy đến khi mệnh hết qua đời sẽ theo ý nghĩ thiện mà được sinh ở nước Phật; sau đó lĩnh hội chính pháp mà chư Phật nêu ra và chứng được Bồ đề cũng được Phật quả).
Tuy căn trí mỗi hạng người khác nhau nhưng sở đắc giải thoát phải là một. Trong ba cách thức niệm Phật, Trần Thái Tông đánh giá cao phương thức hành trì niệm Phật sau cùng vì nó được xây dựng trên một nền tảng vững chắc, thích hợp với quần chúng số đông. Ông khuyến cáo mọi người hãy bắt đầu tẩy rửa thân tâm từ cách thức này, hai cách kia nói thì dễ nhưng thực sự đòi hỏi căn duyên cao, không phải ai cũng thực hiện được: “Ba hạng trí ấy nông sâu khác nhau, nhưng cái nhận được là một…Kẻ hạ trí lấy niệm làm bậc, lấy sự tinh tiến làm thang, chú ý đến thiện duyên, nguyện sinh vào nước Phật. Nếu chuyên cần không nhác, tâm tính thuần thục thì sau khi chết sinh vào nước Phật. Kẻ học ngày nay đã nhận thân người, ắt ba nghiệp đều có. Thế không dùng niệm Phật để cầu sinh vào nước Phật, chẳng cũng khó sao! Như muốn niệm Phật hãy lấy cách của hạ trí làm đầu”, đúng như tinh thần mà Trần Thái Tông viết trong Khóa hư lục.
Và như vậy, niệm Phật trở thành phương thức tu tập loại bỏ tập khí dần dần, hướng đến thuần thục để tâm trở nên tịch tịnh. Nhà vua có lý khi nhắm vào thành phần đông nhất của xã hội là bậc hạ trí. Đối tượng để tu tập là nhớ nghĩ về Phật. Tập trung nghĩ vào một đối tượng là một hình thức “chỉ”, sâu hơn nữa thấy rõ tâm thức ấy biểu hiện những hành động gì, có sai trái thì phải sám hối. Đây là một hình thức “quán”. Khi đã quán thấy rõ sự vật, tỉnh thức với những việc sai trái thì sẽ điều chỉnh. Đây là một phương thức “chỉ quán song tu”, thực chất là những bước đi đầu tiên của thiền.
Sự vận dụng pháp môn niệm Phật truyền thống vào việc hành thiền, chứng tỏ Thiền phái Trúc Lâm khéo léo hướng quần chúng bước vào con đường thiền đi từ thấp đến cao, chú tâm hướng nội, tìm lại Phật thân. Đây là kết quả biến đổi từ một nội dung mang màu sắc tịnh độ sang sắc thái “thiền” mà vua cố tình xây dựng và phát triển dòng thiền Trúc Lâm. Chủ trương này đã thành hiện thực qua việc các thư tịch cổ còn lại minh chứng. Trong Thượng sĩ ngữ lục của Trần Tung tờ 34b4-6 có ghi lại một bài thất ngôn tứ tuyệt Thị tu Tây phương bối :

“Tâm nội Di Đà tử má khu,

Đông tây nam bắc pháp thân chu.

Trường không chỉ kiến cô luân nguyệt

Sát hải trừng trừng dạ man thu”

(Thân báu Di Đà tại đáy lòng,

Bốn phương thân pháp tỏa mênh mông

Cả trời chỉ thấy vừng trăng quạnh

Đêm lắng vào thu vũ trụ trong)

Đến Trần Nhân Tông, phương thức niệm Phật theo quan điểm thiền, được ghi lại trong Cư trần lạc đạo phú, ở hồi thứ hai:
“Tịnh độ là lòng trong sạch, chớ còn ngờ hỏi đến Tây phương;
Di Đà là tính sáng soi, mựa phải nhọc tìm về Cực lạc.”
Từ đây ta có thể nói nếu trong buổi đầu đời Trần, Trần Thái Tông đề xuất phương thức niệm Phật theo phong thái thiền mà không nói rõ niệm danh hiệu Phật nào qua văn bản Niệm Phật luận thì đến khi Tuệ Trung Thượng sĩ của Tuệ Trung và Cư trần lạc đạo phú của Phật hoàng Trần Nhân Tông xuất hiện trên văn đàn Phật giáo Đại Việt thì ta biết danh hiệu để mọi người niệm là Phật A Di Đà. Rõ ràng, cách niệm Phật, danh hiệu Phật và lý giải tư tưởng niệm Phật của Trần Thái Tông, Tuệ Trung, Trần Nhân Tông và mọi người sau này trở thành phổ biến mang phong thái thiền. Không còn gì để bàn luận thêm nữa!
Chủ trương niệm Phật để đoạn tận các điều ác, cho đến khi nào đạt tới vô niệm là tối hậu. Vô niệm là phạm trù lớn của Thiền tông mà bất cứ hành giả nào cũng phải trải nghiệm chứng đạt. Nói như ngài Vĩnh Gia Huyền Giác (665-713) trong “Chứng đạo ca” là “Thuỳ vô niệm, thuỳ vô sinh” [URL="http://phathoc.net/mobile/?CategoryID=180&GroupID=1810&ContentID=5A5052#_ftn8"] (http://phathoc.net/mobile/?CategoryID=180&GroupID=1810&ContentID=5A5052#_ftn4), Trần Thái Tông cố tình trích dẫn để kết thúc phần nhập đề của bài Niệm Phật luận. Phương thức niệm Phật theo tinh thần Thiền tông từ đó trở thành phương thức hành thiền và phát triển cho đến ngày nay trong các Thiền đường Việt Nam.
Nói chung, phong cách thiền của Thiền phái Trúc Lâm đời Trần theo phương thức niệm Phật là tùy duyên và hết sức tự tại. Với phương thức hành thiền niệm Phật như vậy, là nhằm nói lên chủ đích mà Thiền phái Trúc Lâm hướng đến việc kiến tạo đời sống tâm linh cho mọi người được an lạc, hạnh phúc đời này và đời sau, góp phần xây dựng và phát triển đạo pháp và dân tộc Đại Việt ngày mỗi hưng thịnh, vững bền.
Thích Phước Đạt

buixuanphuong09

26-11-2011, 06:23 AM

Tâm là gì? Sự nối dài của não bộ hay là một thực thể độc lập? những gì xảy ra khi ta chết?

http://www.giacngo.vn/UserImages/1/2008/10/11/vangsanh.jpg

Lời Người Dịch: Tâm là gì? Trong chúng ta chắc có nhiều người đã từng được nghe giai thoại Thiền học liên quan đến câu chuyện "an tâm" giữa Bồ Đề Đạt Ma và Tổ Huệ Khả. Khi Tổ Huệ Khả thỉnh cầu Bồ Đề Đạt Ma, “Xin Thầy an tâm cho con.” Bồ Đề Đạt Ma bảo, “Ngươi đem tâm của ngươi ra đây để ta an cho.” Tổ Huệ Khả bối rối, “Nhưng con không thể tìm ra nó.” Bồ Đề Đạt Ma cười bảo, “Thì ta đã an tâm cho ngươi rồi đó.”
Sự bối rối của Tổ Huệ Khả cũng là sự bối rối của tất cả chúng ta. Cho đến nay Tâm vẫn là một khái niệm trừu tượng. Có tâm hay không? Nếu có, tâm nằm ở đâu trong mỗi con người? Phải chăng tâm chính là thần thức, một danh từ mà Phật giáo Tây Tạng thường hay dùng để chỉ một cái gì đó như là một chủng tử -tích lũy tất cả nghiệp quả của một cá nhân- sẽ rời bỏ xác thân khi ta chết để đầu thai hay đi về một cảnh giới khác?
Những câu hỏi này không phải chỉ được đặt ra cho những người Phật tử mà còn cho cả giới khoa học nói chung. Dưới mắt nhìn khoa học, cái tâm này nếu hiện hữu tất phải nương tựa vào thân xác để tồn tại. Trong con người, não bộ là bộ phận chủ quản của ý thức, của tư duy, thế nên cái tâm này nếu có, não bộ phải là ngôi nhà lý tưởng để tâm trú ngụ, hay nói một cách khác hơn, tâm chỉ là sự nối dài của não bộ. Trên căn bản của cái nhìn này, khi ta chết, não bộ ngưng hoạt động, cái tâm này cũng phải biến mất theo.
Cuộc tranh luận về mối quan hệ giữa tâm và thân, như thế, đã kéo dài từ bao thế kỷ qua. Sam Parnia, Bác sĩ chuyên khoa hồi sinh, Giám đốc Dự án “Human Consciousness Project” và là tác giả cuốn “Chuyện Gí Xảy Ra Khi Chúng Ta Chết,” đang cố gắng để giải quyết cuộc tranh luận này. Trong một cuộc phỏng vấn hồi đầu tháng 10/08 dành cho AOL, Bác sĩ Parnia đã cho chúng ta một ý niệm căn bản về trường hợp cận tử cũng như phương pháp khoa học thực nghiệm được áp dụng hiện nay trong việc khảo cứu về tâm. Ông đã chứng minh cho ta thấy một điều: Tâm có mặt, hiện hữu như một thực thể độc lập đối với não bộ. Kết quả này vô hình chung đã hoàn toàn phù hợp với những gì được mô tả trong “Tử Thư” của Phật giáo Tây Tạng về việc thần thức lìa bỏ xác thân trong giờ lâm tử. Đây là một bước tiến quan trọng của khoa học trong nỗ lực nghiên cứu về tâm. Từ viên gạch lót đường này, khoa học đang bắt đầu có những bước đi mới vào ngưởng cửa bí mật này.
Tốt nghiệp Đại Học Y Khoa St. Thomas, Luân Đôn, BS Parnia là người sáng lập Consciousness Research Group tại Đại học Southampton, Anh quốc. Cùng với Tiến sĩ Peter Fenwick, những công trình nghiên cứu của ông về Kinh Nghiệm Cận Tử (NDE - near-death experiences) đã gây được sự chú ý của dư luận, không phải chỉ riêng ở Anh quốc mà trên toàn thế giới. Công trình ngiên cứu này đã được trình bày trong một tác phẩm xuất bản mơi đây: “What Happens When We Die: A Groundbreaking Study into the Nature of Life and Death.” LCD.
Làm Sao Bác Sĩ Có Thể Giải Thích Được Trường Hợp Cận Tử?
Cho đến nay, bằng chứng cho thấy là khi trái tim ngừng đập, máu sẽ không còn luân lưu trong cơ thể, tất cả đều đi vào trạng thái bất động. Não bộ chấm dứt hoạt động trong vòng 10 giây sau đó. Một điều khá thích thú là –khi chúng tôi, những bác sĩ điều trị, cố gắng tìm cách can thiệp vào bằng cách xoa bóp ngực, cho thuốc, kích thích trái tim- mặc cho tất cả những nỗ lực này có thể kéo dài hàng chục phút hay cả giờ, các cuộc nghiên cứu đều cho thấy là chúng ta vẫn không thể nào bơm đủ liều lượng máu cần thiết vào não bộ để cho nó hoạt động trở lại.
Vậy thì điều gì đã xảy ra cho tâm ở giây phút này? Cụ thể hơn, trong trường hợp của tôi, điều gì đã xảy ra cho bệnh nhân mà tôi đang điều trị? Cái tâm của y có còn ở đó hay không? Chúng ta nghĩ rằng tâm cũng sẽ chấm dứt hoạt động chỉ trong vòng vài giây đồng hồ. tuy nhiên một điều thích thú là, trong 5 cuộc nghiên cứu độc lập khác nhau -một là của tôi- có từ 10 đến 20 phần trăm những người đã được công nhận chết lâm sàng, người ta vẫn ghi nhận được có những dấu hiệu về một số hoạt động của tâm. Nó cho thấy một điều rằng, ở trong con người có một số loại hình ý thức nào đó vẫn còn hiện diện cho dù não bộ đã không còn hoạt động nữa.
Những điều mà họ mô tả được gọi là kinh nghiệm cận tử. Đây là cảnh giới chủ quan, giống như ỏ trong giấc mơ. Thông thường, họ bảo rằng, “Tôi đã thấy một cái đường hầm, Tôi đã thấy ánh sáng.” Chúng ta không thể nào thẩm định được những điều này. Tôi không thể nào nói rằng giấc mơ của bạn là thực hay không thực. Một số người sau khi được hồi sinh đã kể lại rằng họ đã thấy quang cảnh bác sĩ và y tá đang làm việc với những chi tiết đặc thù. Thế thì câu hỏi đặt ra là –nó có xảy ra đúng như vậy không? Có thực sự như vậy không? Những Bác sĩ và y tá tại hiện trường đều xác nhận về những điều mà bệnh nhân mô tả là đúng. Điều này có nghĩa là bệnh nhân khi sống lại đã nhớ lại tất cả những gì đã xảy ra. Vậy thì họ đã thực sự trông thấy? Trông thấy bằng cách nào? Hoặc giả lúc đó tâm của họ đang thực sự lơ lửng ở một nơi nào đó trên trần nhà?
Điểm quan trọng ở đây là, không ai với đầu óc bình thường lại có thể phủ nhân kinh nghiệm này đã xảy ra. Câu trả lời dễ dàng nhất thì cứ cho rằng đây chỉ là một tró chơi của tâm, một cái ảo ảnh. Nhưng vấn nạn là, khi sống lại họ đã nói cho chúng ta biết tất cả những gì đã thực sự xảy ra tại phòng hồi sinh. Thế nên khó mà cho rằng đây chỉ là một ảo ảnh. Người ta chỉ có thể giải thích rằng sự việc như thế xảy ra vào ngay thời điểm khi não bộ vừa ngưng hoạt động hay là vừa mới phục hồi. Chẳng hạn như bạn nằm mơ thấy mình đang sống ở một nơi nào đó cả hàng năm trời, nhưng nó chỉ có thể xảy ra trong thời gian thực tế chưa tới một phần triệu giây đồng hồ. Cũng vậy, ngay lúc não bộ bắt đầu ngưng hoạt động, bạn liền có ngay cái kinh nghiệm nhanh chóng tại hiện trường và cảm tưởng như là mình đã có mặt ở đó trong suốt thời gian. Tuy nhiên vấn đề ở đây là, hãy tạm gác qua một bên những chuyện đường hầm và ánh sáng, những bệnh nhân sống lại đã kể cho chúng ta nghe những chi tiết rất đặc thù, “Nó có thể đã xảy ra vào khoảng 9:15AM.” Và những sự kiện mô tả đã xảy ra trong khoảng từ 10 đến 20 phút.
Một cách giải thích khác là họ thực sự trông thấy mọi việc. Họ đã nhắm mắt và chuyện xảy ra là có thể họ mở mắt ra lại ở một lúc nào đó và chúng bắt đầu tích lũy dữ kiện rồi não bộ thu lượm những dữ kiện này. Điểm then chốt của cách lý giải này là bệnh nhân đã thực sự trông thấy mọi chuyện đang xảy ra.
Tâm vẫn còn là một bí mật. Chúng ta không thể hiểu được. Có thể tâm là phi-cục-bộ với não bộ. Nếu bạn đem vấn đề này hỏi những nhà vật lý lượng tử thì có thể như vậy bởi vì chúng ta hiểu rằng ở mức độ này, mọi sự vật có tính phi-cục-bộ. Chúng ứng xử trong một cách thế có vẻ không giống ai.
Bác Sĩ hy vọng đạt được những gì thông qua công trình nghiên cứu này? Tiến bộ về y khoa? Một sự hiểu biết sâu sắc hơn về cái chết?
Tất cả những gì mà chúng ta làm trong lãnh vực y khoa đều mang đến phúc lợi cho xã hội. Nếu bạn bỗng dưng khám phá ra một phương thuốc điều trị bệnh ung thư, đó là một bước tiến của y khoa nhưng chung cuộc vẫn là một bước tiến của xã hội. Đây là một công trình nghiên cứu y khoa sẽ mang đến phúc lợi cho toàn xã hội. Công việc này khá quan trọng bởi vì những hiểu biết của chúng ta về tâm và não rất ít oi. Trong đa số trường hợp, chúng ta không thể tách lìa chúng. Chỉ trong trường hợp chết lâm sàng hoặc bị đứng tim, tâm và bão bộ mới có thể tách rời khỏi nhau. Và nếu như chúng có thể được tách rời ra thì vấn đề này sẽ có những tác động đến khoa thần kinh học.
Phần lớn công việc mà chúng tôi đang làm là nghiên cứu những gì xảy ra cho não bộ cùng phương thức mà chúng tôi có thể cải thiện vấn đề hồi sinh đối với trường hợp đứng tim, cải thiện phương thức trông nom những bệnh nhân tim vừa mới ngưng đập. Nếu chúng tôi mang được bệnh nhân trở lại với đời sống kịp thời, sẽ tránh được cho họ những thiệt hại về hệ thần kinh, những hư hỏng về trí não, và những bất bình thường khác.
Nó thực sự mở ra một viễn cảnh vô tận. Một đằng là chuyên về tim và đằng khác là khoa thần kinh học. Một cách tổng quát, nó sẽ mang phúc lợi đến cho mọi người.
Trường Hợp Cận Tử (NDE)
Bằng Cách Nào Bác Sĩ Có Thể Xác Nghiệm Tính Cách Đúng Đắn Về Những Kinh Nghiệm Xảy Ra Mà Bệnh Nhân Cận Tử Mô Tả Lại?
Chúng tôi cho thiết trí một bộ phận giống như cái kệ ở ngay phía trên đầu giường của bệnh nhân. Phía bề mặt của cái kệ quay xuống dưới -tức là phía mà bạn có thể trông thấy khi đang nằm ngữa ở trên giường quay mặt nhìn lên- có một cái hình tam giác. Ở phía kia, tức là phía mà bạn chỉ có thể trông thấy được khi ở trên trần nhà nhìn xuống (bệnh nhân không thể trông thấy được), có vẽ một bức tranh tương đối phức tạp.
Hãy hình dung bạn đang nằm trên giường bệnh viện mà ở phía trên mình là một cái kệ. Nếu người nào đó (tức là bệnh nhân kể lại về kinh nghiệm cận tử) sau khi sống lại và mô tả là họ đã thấy một hình ảnh nào đó, trường hợp này như đã nói ở trên là một trò chơi của tâm, một ảo ảnh. Nếu họ bảo rằng họ trông thấy một cái hình tam giác, thì có thể là bởi vì họ đã mở mắt ra. Còn nếu khi sống lại họ cho biết là đã nhìn thấy cái bức tranh phức tạp kia, điều này có nghĩa là ý thức (tâm) của họ tiếp tục tồn tại.
Trong công trình nghiên cứu này chúng tôi muốn cho thiết trí khoảng từ 50 đến 100 cái loại kệ này, tối thiểu ở khoảng 25 bệnh viện. Chúng tôi đã thực hiện được khoảng một nữa -phần lớn là tại Anh quốc. Chúng tôi cũng có 9 trung tâm tại Hoa Kỳ, và chúng tôi đã tiên phong thử nghiệm phương pháp này tại Anh từ 18 tháng nay. Trong khi chúng tôi không thể nào tiên đoán được lúc nào thì trường hợp đứng tim sẽ xảy ra, chúng tôi nghĩ rằng nơi có khả năng xảy ra là phòng cấp cứu và phòng bệnh nhân nguy kịch. Một khi đã được thiết bị xong, chúng tôi chỉ làm công việc theo dõi. Và rồi chúng tôi phỏng vấn những người sống lại. Nếu chúng tôi có thể bắt gặp được trường hợp đứng tim đúng lúc, chúng tôi có thể cho gắn máy theo dõi não bộ.
Chúng tôi cũng đang sử dụng một phương tiện kỹ thuật tối tân hiện nay trong việc khảo sát não bộ gọi là INVOS dùng để đo lượng oxy trong não. Tất cả những cuộc nghiên cứu trước đây đều cho biết là dù cố gắng cách nào chúng ta cũng không thể đưa đủ lượng máu cần thiết vào não. Làm sao để bạn biết được chuyện này? Biết đâu có thể đã có đủ máu ở trong não nhưng tại vì bạn không biết mà thôi. Với INVOS, chúng ta sẽ biết một cách chính xác bao nhiêu máu đã được bơm vào não và như thế chúng ta có thể ghi nhận được mối liên hệ tương quan với trường hợp cận tử. Đây là điều chưa từng được thực hiện trước đây.
Cho Đến Nay Loại Dữ Kiện Nào Mà Bác Sĩ Đã Thu Lượm Được?
Chỉ là những dữ kiện rất mực tiên khởi. Chúng tôi chỉ mới bước vào giai đoạn điều chỉnh một cách tốt đẹp phương pháp nghiên cứu này. Chúng tôi mới có một số nhỏ đối tượng nghiên cứu và muốn nâng con số này lên 1,500 người. Lý do là tỷ lệ những người có kinh nghiệm cận tử, sống sót qua cơn đứng tim, rất là ít oi, chỉ khoảng 2%. Đó là lý do tại sao chúng tôi phải có rất nhiều bệnh nhân và bệnh viện để công trình nghiên cứu này có thể đạt được kết quả. Không những người sống sót đã hiếm mà trong số những người này, kinh nghiệm về cận tử lại càng hiếm hơn.
Tâm Vẫn Là Một Bí Mật Hàng Đầu

Hồi Nào Thì Bác Sĩ Quan Tâm Đến Chuyện Có Sự Phân Cách Giữa Tâm và Não Bộ?

Tôi bắt đầu quan tâm đến vấn đề này khi còn là một sinh viên y khoa, mười lăm năm trước đây. Khi mà bạn -những y tá, bác sĩ- phải đối diện và có những quyết định liên quan đến những vấn đề sống chết (cụ thể như có nên thực hiện việc hồi sinh cho bệnh nhân này không?), tất cả đều chỉ đơn thuần dựa trên những ý kiến chủ quan, và dĩ nhiên là có một sự mù mờ trong đó.
Trong năm cuối cùng trước khi tốt nghiệp, tôi đã chứng kiến một số lượng bệnh nhân bị đột tử vì đứng tim. Trong đó có một trưởng hợp đặc biệt, đó là một bệnh nhân mà tôi đã từng quen biết trước đây. Một hôm, tôi vừa mới rời phòng anh ta chừng 30 phút vì anh ta trông có vẻ khỏe khoắn thì nhận được cấp báo là có một trường hợp đứng tim xảy ra. Bất hạnh thay, trường hợp đó lại chính là anh ta.
Bây giờ nhớ lại, khi thấy anh ta nằm bất động ở trên giường tôi không khỏi khởi lên suy nghĩ: “Chuyện gì đang xảy ra cho cái tâm và ý thức của anh ta? Anh ta có thể nghe hay nhìn thấy chúng tôi không?” Tôi đã từng nghe những mẩu chuyện như vậy về những người có kinh nghiệm cận tử, thế nhưng vẫn chưa có câu trả lời chính thức của khoa học. Tôi nghĩ đó là giây phút quyết định của đời tôi.
Ngay cả lúc còn là một sinh viên y khoa tôi đã rất thích thú trong việc tìm hiểu tâm là gì, và mối liên hệ của nó với não bộ ra sao. Tại sao chúng ta là một nhất thể toàn vẹn như là những cá nhân với những nhân cách, cảm xúc, tình cảm? Trước đây tôi tin rằng tất cả đều bị cắt đứt, khô kiệt (khi một người chết) cho đến khi tôi bắt đầu nhìn sâu chi tiết vào vấn đề này. Có thể nói đây là lãnh vực cuối cùng của khoa học hoàn toàn chưa được khám phá.
Thế thì, trên quan điểm cá nhân, Bác Sĩ Tin Rằng Tâm Là Cái Gì?
Ngay bây giờ, dĩ nhiên, tôi không có câu trả lời cho bạn. Tâm vẫn là một bí ần hàng đầu. Mặc dầu đa phần mỗi con người chúng ta không ngừng phóng thích những hoạt động điện tử, nhưng không ai đưa ra được một thí nghiệm hay là một bằng chứng khả tín nào về cơ chế vận hành sinh học.
Nếu tôi bảo bạn nhìn vào một cái tế bào não ở trong kính hiển vi và bảo rằng, “Cái tế bào não này đang suy nghĩ hay đang mệt mỏi,” chắc bạn sẽ tự bảo mình, “Cái ông này ăn nói ba trợn. Làm sao mà nó có thể sản xuất ra một tư tưởng, ý nghĩ được.” Chuyện gì xảy ra khi bạn nối kết, 2 hay 100, hay 1,000 hoặc 1 triệu tế bào não lại với nhau? Những tư tưởng phát xuất từ đâu? Không ai biết. Không ai có thể giải thích. Điều này đưa ta đến vấn nạn trong việc tìm hiểu về ý thức.
Hiện đang có hai khuynh hướng liên quan đến vấn đề này. Một phe thuộc khuynh hướng cổ điển, quy ước hơn, cho rằng có những hoạt động điện-hoá xảy ra trong não bộ, nhưng họ không thể giải thích được như thế nào. Còn phe kia thì thú nhận rằng đó là một thực thể mà khoa học chưa khám phá được cho nên không thể giải thích tiến trình được biết của não bộ. Cũng chẳng khác gì toán học và trọng lực. Bạn không thể phân chia trọng lực ra thành những mảnh nhỏ. Trọng lực là trọng lực.
Có thể nói có đến khoảng chín mươi chín phần trăm thời gian của đời sống, bạn không thể nào tách rời tâm và não ra khỏi nhau. Tuy nhiên trong một số trường hợp hiếm hoi, bạn có thể làm được việc này bởi vì não hoàn toàn ngưng hoạt động và bạn có thể quan sát được những gì xảy ra đối với tâm. Nếu quan điểm của phe thứ nhất là đúng -rằng đó là những hoạt động của tế bào não - thế thì khi bạn cho não ngừng hoạt động, cái tâm cũng sẽ phải biến mất theo. Cũng giống như ánh sáng, khi bạn tắt điện, ánh sáng tắt theo, khi bạn mở điện, ánh sáng trở lại. Và như vậy, một khi bạn tắt điện mà ánh sánh vẫn còn –có nghĩa rằng nó không phải là nguồn của ánh sáng. Đây là một thực thể khoa học hoàn toàn mới mẻ. Nghiên cứu vấn đề này rất mực thú vị bởi vì đây có thể là lần duy nhất chúng ta có mọi câu trả lời dứt điểm cho một câu hỏi đã từng được nêu lên từ thời Hy Lạp cổ. Người ta đã không ngừng tranh luận nhau về vấn đề này qua mọi nền văn minh trên thế giới. Và bây giờ họ vẫn tiếp tục tranh luận, cũng cùng một vấn đề đó, và cũng cùng hai phe đó.
Tâm Hà Lê Công Đa [I]chuyển ngữ (Khoa hoc doi song)

binhminh

26-11-2011, 08:04 AM

Chào cả nhà

Binhminh rất vui khi vào đọc trang phật giáo này , BM ít chữ lại ngu muội , lang thang vào các trang websie , bất ngờ gặp nơi đây muốn tâm sự mấy lời , có gì thất thố xin được lượng thứ

Khi còn nhỏ , nhà nghèo đêm đêm phải đi đặt ống lươn bắt ếch kiếm thêm tiền giúp bố mẹ
Một lần đi đến gốc đa có một con ma cụt đầu trắng toát hú lên những tiếng kinh hồn , ba chân bốn cẳng quăng hết chạy bán sống bán chết về nhà , BM hỏi bà nội về con ma , bà bảo đấy là hồn người con gái bị quân Pháp chém đầu , khi dân làng mang chôn không tìm thấy đầu , nên đêm đêm người về tìm đầu ,
Bà bảo : đừng sợ cô ấy không làm hại dân làng đâu , nhưng BM nhát không bao giờ dám qua đấy một mình nữa , rồi một hôm anh bạn hàng xóm của tôi bỗng nhiên điên , và té xuống ao chết , người ta đồn rằng tội đã nhạo báng con ma cụt đầu nên bị nó bắt
Gia đình đi gọi hồn , hồn anh nhập vào người thày cúng lên khóc lóc nói rất ân hận , vì khi xuống âm phủ mới rõ con ma ấy cai quản một vùng rộng lớn và còn giữ một chức to lắm , anh không nhớ là chức gì , dân làng hãy lập am thờ thì mùa màng sẽ bội thu , nhưng vì ai cũng nghèo , nên chuyện ấy rồi cũng bị bỏ qua , thế là ba năm liền mất mùa , sau dân làng phải lập am thờ thì không còn bóng dáng con ma cút đầu nữa và mấy vụ mùa bội thu đúng như lời hồn anh hàng xóm nói

Chuyện như vậy , BM xin những bạn thông hiểu về phật pháp giải thích , vì đây là chuyện có thật , tôi vẫn mang nặng trong lòng suốt bao năm
Được vậy tôi vô cùng biết ơn
Bình minh